abdulla avloniy – ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi

DOC 3 pages 55.5 KB Free download

3 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 55.5 KB

File type DOC

Pages 3

Updated Dec 2025

Page preview (3 pages)

Scroll down 👇

1 / 3

mavzu: abdulla avloniy –ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi reja: 1. milliy uyg`onish harakati va uning o`zbek bolalar adabiyotini yuzaga keltirishdagi roli. 2. o`zbek bolalar adabiyotining yuzaga kelishi va taraqqiyot tamoyillari. 3. addulla avloniy–ilk bolalar shoiri. 4. shoir she`rlarining o`ziga xos xususiyatlari. milliy uyg`onish, millatning o`zligini anglash jarayoni mazkur davr adabiyotining ruhi va mazmunini tashkil qiladi. millatning o`zligini anglash asos qilib olingan bu uyg`onish davri bolalar adabiyoti va matbuoti uchun ham poydevor bo`loldi. o`zbek bolalar adabiyoti tarixi haqida fikr yuritilar ekan, uning ilk qadamlari xx asr boshlarida yaratilgan alifbolar, adabiyot va o`qish kitoblaridan boshlanganini alohida qayd etish lozim. bolalar adabiyoti tom ma`noda ma`rifatparvarlikning farzandidir. chunki jadidchilikning poydevori, tamal toshi usuli jadid maktabi bo`lgan. jadidchilikning asosida jadid so`zi yotadi. jadidning ma`nosi yangi-yangi tafakkur, yangi inson, yangi avlod singari keng ma`nolarni o`zida mujassam etgan. istilohning kirib kelishi ismoilbek gasprali (gasprinskiy) ochgan yangi maktab nomi bilan bog`liq. u 1884 yilda boqchasaroyda bir maktab …

2 / 3

yning adabiyot, yoxud milliy she`rlar majmuasi, birinchi muallim, maktab gulistoni, turkiy guliston yoxud, axloq ayniyning tahzib us-sibyon, fitratning o`qu, sh.rahimiyning sovg`a, kattalarga o`qish, hamzaning yengil adabiyot`, qiroat kitobi kabilar chop etilib, maktablarda o`qitilgan. bu kitoblar, xususan, alifbodan so`ng o`qitiladigan majmualar bolalarning tabiatlariga milliy hasrat va nadomatlardan ibrat o`lan nasihatlarni o`rnashdurmak orzusinda (avloniy) yaratilgan edi. demak, aytish mumkinki, ana shu darsliklar birinchi marta bola dunyoqarashi, qiziqishlari, tafakkur olami hamda yosh xususiyatlariga muvofiq yozilgan; ulardagi badiiy ijod namunalari ham kichkintoylar tasavvuriga yaqin bo`lgan. jadid adiblari va muallimlari ta`sirida ochilgan yangi usuldagi maktablar bolalarni shunchaki xat tanishga o`rgatishga emas, ijtimoiy-siyosiy savodini chiqarishda ham muhim rol o`ynagan. 1917 yil fevral voqealari arafasida turkistonda 92 ta usuli jadid maktabi borligi qayd etilgan. binobarin, xx asr boshlarida usuli savtiya maktablari paydo bo`lishi bilan bu maktablar o`quvchilariga mo`ljallangan ko`plab alifbo va o`qish kitoblari (majmualar) ham maydonga kelib, ularga tom ma`nodagi o`zbek bolalar adabiyotining tug`ilishi deb qarash (r.barakayev) …

3 / 3

durashidxonov, saidrasul aziziy (1866-1936) abdulla avloniylar, ayniqsa, salmoqli natijalarga erishdilar. m. behbudiyning «risolai asbobi savod»(1914), «risolai jo`g`rofiyai umroniy» (1905), risolai jo`g`rofiyai rusiy» (1905), kitobat-ul atfol» (1908), «amaliyoti islom» (1908), «tarixi islom» (1909), munavvarqorining «adibi avval», «adibi soniy», «tavji-al qur`on», «yer yuzi» singari alifbo xrestomatiya va o`quv qo`llanmalari dunyoga keldi. ayniqsa, s.m.graminiskiyning (1859-1919) qo`llabquvatlashi va uning tomonidan tuzilgan «birinchi o`qish kitobi», «ikkinchi o`qish kitobi»(1898), «uchinchi o`qish kitobi»(1898) darsliklari ta`sirida bitilgan saidrasul aziziyning «ustodi avval» (1902) otlig` birinchi o`zbek alifbosi, abdulla avloniyning «birinchi muallim» (1908) va «ikkinchi muallim» (1912), shuningdek, to`rt juzdan iborat «adabiyot yoxud milliy she`rlar» singari darslik va qo`llanmalari katta e`tibor qozondilar, ularda keltirilgan she`r va nasriy lavhalar bolalarbopligi bilan ajralib turishidan tashqari, aksariyati i.a. krilov, a.s.pushkin, l.n. tolstoy va k.d. ushinskiylarning bolalarga atalgan masallari, she`riy ertaklari va hikoyalari tarjimasidan iborat edi. zotan, xx asr boshlaridagi o`zbek ma`rifatparvarlik harakatining yetakchi namoyandasi, toshkentdagi yangi usul – usuli savtiya maktablarining asoschilaridan biri …

Want to read more?

Download all 3 pages for free via Telegram.

Download full file

About "abdulla avloniy – ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi"

mavzu: abdulla avloniy –ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi reja: 1. milliy uyg`onish harakati va uning o`zbek bolalar adabiyotini yuzaga keltirishdagi roli. 2. o`zbek bolalar adabiyotining yuzaga kelishi va taraqqiyot tamoyillari. 3. addulla avloniy–ilk bolalar shoiri. 4. shoir she`rlarining o`ziga xos xususiyatlari. milliy uyg`onish, millatning o`zligini anglash jarayoni mazkur davr adabiyotining ruhi va mazmunini tashkil qiladi. millatning o`zligini anglash asos qilib olingan bu uyg`onish davri bolalar adabiyoti va matbuoti uchun ham poydevor bo`loldi. o`zbek bolalar adabiyoti tarixi haqida fikr yuritilar ekan, uning ilk qadamlari xx asr boshlarida yaratilgan alifbolar, adabiyot va o`qish kitoblaridan boshlanganini alohida qayd etish lozim. bolalar adabiyoti tom ma`noda ma`rifatpa...

This file contains 3 pages in DOC format (55.5 KB). To download "abdulla avloniy – ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi", click the Telegram button on the left.

Tags: abdulla avloniy – ilk bolalar s… DOC 3 pages Free download Telegram

abdulla avloniy – ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi

Page preview (3 pages)

Want to read more?

About "abdulla avloniy – ilk bolalar shoiri va islohotchi pedagogi"

Similar files