daromad samarasi va almashitirish samarasi

DOCX 7 sahifa 222,9 KB Bepul yuklash

7 sahifa

FaylHub.uz

Telegram orqali yuklab olish

Hajm 222,9 KB

Fayl turi DOCX

Sahifalar 7

Yangilangan Dek 2025

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1 / 7

7-мавзу. даромад самараси ва алмаштириш самараси 1. «даромад-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. 2. «нарх-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. 3. нормал ва паст котегорияли товарлар учун даромад ва алмаштириш самараси. 4. ўрнини босувчи ва тўлдирувчи товарлар. 1. «даромад-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. даромад-истеъмол чизиғи. даромаднинг ўзгариши бюджет чизиғини ўзига параллел равишда силжишига олиб келади, нима учун деганда, нархлар нисбати ўзгармайди. даромад ошганда, бюджет чизиғи ўнгга-юқорига силжийди, камайганда пастга-чапга силжийди. худди шундай силжишлар неъматлар нархи бир хил ўзгарганда ҳам содир бўлади. нархларнинг пасайиши реал даромадни оширади, натижада бюджет чизиғи ўнгга-юқорига силжийди. худди шундай нархларнинг ўсиши, реал даромадни камайтиради - бюджет чизиғи пастга-чапга силжийди. реал даромаднинг ўсиши натижасида бюджет чизиғи ҳолатларга кетма-кет силжийди (32-расм). a5 a4 a3 a2 a1 x2 x1 w e5 e4 e5 e3 u4 u3 e2 u2 e1 u1 32-расм. «даромад-истеъмол» чизиғи. даромадларнинг ўзгаришига мос равишда истеъмолчининг янги ҳолатдаги мувозанат нуқталари ўрнатилади: . ушбу мувозанат нуқталарини туташтирувчи чизиқни америкалик олим …

2 / 7

, inc. –p.-95. ] агар «даромад-истеъмол» чизиғи координата бошидан бурчак остидаги тўғри чизиқдан иборат бўлса, даромаднинг ўсиши, истеъмолчининг истеъмол қиладиган неъматлари бир хил пропорцияда ўсади. агар истеъмолчи неъматларни ҳар хил пропорцияда харид қилса, чизиғининг ётиқлиги ўзгаради. 32-расмда товарлар сотиб олиш бошида тез суръатда ўсади, кейинчалик товарни сотиб олиш, товарга нисбатан ошиб боради. немис олими эрнст энгель (1821-1896) биринчи бўлиб даромад ўзгаришининг истеъмол таркибига таъсирини тадқиқ қилган. товарлар таркибининг даромадга нисбатан ўзгаришини ифодаловчи чизиқлар, энгель эгри чизиқлари дейилади (33-расм). q3 q q2 q1 r 33-расм. энгель эгри чизиқлари. горизонтал ўқ бўйича истеъмолчи даромади ордината ўқи бўйича - сотиб олинадиган товарлар миқдори белгиланган. истеъмолчи эҳтиёжи биринчи навбатда озиқ-овқат маҳсулотлари билан тўйинади (- озиқ-овқат маҳсулотлари), кейин стандарт сифатли саноат маҳсулотлари билан ва ниҳоят, олий сифатли товарлар ва хизматлар билан. булардан ташқари, олий сифатли товарлар ва хизматларга ўтганда ҳам, стандарт сифатли саноат маҳсулотларига талабнинг янги сакраш қонунияти кузатилган. «нарх-истеъмол» чизиғи. юқорида «даромад-истеъмол» чизиғи қаралганда, …

3 / 7

масдан олдин олаолмаган апельсин ва олма мажмуаларини энди олиши мумкин бўлади. яъни, берилган даромадда энди кўпроқ олма ва кўпроқ апельсин олиш мумкин бўлади. иккинчидан, бюджет чизиғи нарх пасайишига мос равишда ётиқроқ бўлиб боради. истеъмолчи энди бир бирлик қўшимча олма олиш учун, олдингидан камроқ миқдордаги апельсиндан воз кечади. масалан, битта апелсин нархи 10 сўм ва битта олма нархи 5 сўм бўлса, яримта апельсинга битта олма тўғри келади, олма нархи 2,5 сўмга тушса, қўшимча битта олма олиш учун 1/4 қисм апельсиндан воз кечиши керак. олма нархининг пасайиши, маълум миқдордаги олмани апельсин билан алмаштириш имкониятини яратади. натижада оптимал мажмуа (олма ва апельсинларнинг оптимал миқдори) нуқтадан юқорироқ нафлик даражасига эга бўлган бефарқлик эгри чизиқларида жойлашган ва нуқталарга ўтади. даромад ва алмаштириш самаралари. «даромад-истеъмол» чизиғини таҳлил қилганимизда, даромад ўзгаришини ( нархлар ўзгарганда) истеъмолга таъсирини ўрганган эдик. «нарх-истеъмол» чизиғи орқали нархларнинг ўзгаришини бир неъмат билан бошқа бир неъматни нисбий алмаштиришга таъсири ўрганилади. энди биз неъматга бўлган …

4 / 7

учун даромад самараси. нуқтада истеъмолчи б неъматдан б1 миқдорда, неъматдан миқдорда сотиб олади. неъматнинг нархи тушгандан кейин, янги оптимал мажмуа ба бюджет чизиғи билан бефарқлик эгри чизиқлари кесишган нуқтага ўтади. нуқтада истеъмолчи б3 миқдорда б неъматдан ва миқдорда товардан сотиб олади. демак, неъмат нархининг пасайиши истеъмолчининг реал даромадини, унинг товар сотиб олиш имкониятини оширади, яъни унинг ўз эҳтиёжини қондириш даражасини оширади. бу ерда неъматни истеъмол қилиш ҳажмининг умумий ўзгариши (унинг нархи тушиши ҳисобидан) расмда билан белгиланган. истеъмолчи бошида миқдорда неъматдан сотиб олади, нарх ўзгаргандан кейин сотиб олиш ҳажми га ўзгаради. б товарни сотиб олиш ҳажми 0б1 дан 0б3 га қисқарди. неъмат истеъмолининг умумий ўзгариши га умумий самара дейилади. энди умумий самарани даромад самарасига ва алмаштириш самарасига қандай ажралишни кўрамиз. даромад самарасини аниқлаш учун ба бюджет чизиғига параллел қилиб ба бюджет чизиғини бефарқлик эгри чизиғига уринадиган қилиб ўтказамиз ва бу урилган нуқтани деб белгилаймиз. нуқтага мос келувчи оптимал мажмуадаги неъмат миқдори …

5 / 7

лашдаги қонуниятларни яхшироқ тушунишга ёрдам беради. биз даромад ва алмаштириш самараларини нормал товарлар учун кўриб чиқдик. паст категорияли товарлар учун даромад ва алмаштириш самаралари ўз хусусиятларига эга. 4. бозор талаби бозор талаби алоҳида бозордаги истеъмолчиларнинг индивидуал талаблари йиғиндиси билан аниқланади. бозор талаби чизиғи эса маълум бзордаги истеъмолчиларнинг индивидуал талаблари чизиқларини қўшиш орқали олиниши мумкин. фараз қилайлик, озиқ-овқат бозорида (масалани соддалаштириш учун) учта а, б ва в истеъмолчилар ҳаракат қилади дейлик. қуйидаги жадвалда (1-жадвал) ҳар бир истеъмолчининг берилган нархларда озиқ-овқатга бўлган талаби келтирилган. 1-жадвал. истеъмолчилар, озиқ-овқат бирликда нархи, р сўм а б в умумий бозор талаби, бирликда 1 4 6 8 18 2 3 5 7 15 3 2 4 6 12 4 1 3 5 9 5 0 2 4 6 охирги устунда умумий бозор талаби келтириган ва улар истеъмолчиларнинг индивидуал талабларини қўшиш орқали аниқланган. масалан, озиқ-овқат нархи 1 сўм бўлганда, умумий бозор талаби қуйидагича ҳисобланади: қуйидаги 1-расмда ушбу истеъмолчиларнинг …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Barcha 7 sahifani Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"daromad samarasi va almashitirish samarasi" haqida

7-мавзу. даромад самараси ва алмаштириш самараси 1. «даромад-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. 2. «нарх-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. 3. нормал ва паст котегорияли товарлар учун даромад ва алмаштириш самараси. 4. ўрнини босувчи ва тўлдирувчи товарлар. 1. «даромад-истеъмол» чизиғи ва унинг таҳлили. даромад-истеъмол чизиғи. даромаднинг ўзгариши бюджет чизиғини ўзига параллел равишда силжишига олиб келади, нима учун деганда, нархлар нисбати ўзгармайди. даромад ошганда, бюджет чизиғи ўнгга-юқорига силжийди, камайганда пастга-чапга силжийди. худди шундай силжишлар неъматлар нархи бир хил ўзгарганда ҳам содир бўлади. нархларнинг пасайиши реал даромадни оширади, натижада бюджет чизиғи ўнгга-юқорига силжийди. худди шундай нархларнинг ўсиши, реал даромадни камайтиради - бюджет чизиғи пастга-ч...

Bu fayl DOCX formatida 7 sahifadan iborat (222,9 KB). "daromad samarasi va almashitirish samarasi"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: daromad samarasi va almashitiri… DOCX 7 sahifa Bepul yuklash Telegram