iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati

PPTX 1.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1709285778.pptx /docprops/thumbnail.jpeg iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati iqlim o‘zgarishi: faktlar, asoslar va dalillar iqlim o‘zgarishi muammosi yildan-yilga dolzarblashib bormoqda. nima sababga ko‘ra iqlim bunchalik injiq bo‘lib qoldi? bu holatni o‘zgartirish uchun biz nima qilishimiz lozim? bizni kelajakda nimalar kutmoqda? jazirama kunlarda hammamiz global isish haqda ko‘p o‘ylaymiz, kelajak haqida qayg‘uramiz. biroq ob-havoning so‘nggi davrlardagi bunday injiqliklarini umumiy qilib «iqlim o‘zgarishi» deb atash to‘g‘ri bo‘ladi. chunki ob-havo nafaqat yozgi kunlarda, balki qishda ham o‘z injiqliklarini ko‘rsatmoqda. iqlim o‘zgarishi haqida new york times’da e’lon qilingan maqolaning tarjimasini havola etadi. nima yuz bermoqda? global isish bilan bir qatorda, iqlim o‘zgarishi muammosi qatoriga yog‘ingarchiliklarning bir maromda emasligi, gohida quruqchilik bo‘lishi, gohida esa birdan yog‘ingarchiliklar ko‘payib hududlarni suv bosishi ham kiradi. aslida iqlim o‘zgarishlarining sababi nimada? keling, bir boshdan, hozirgi davrdagi holatni tahlil qilishdan boshlaymiz. yer sayyorasidagi o‘rtacha harorat qanchaga ko‘tarildi? . 1 °c dan ozgina ko‘proqqa - …

? bunga ishonish qiyin, lekin insoniyat issiqxona effekti haqida bir asrdan ko‘proq vaqt davomida xabardor. xix asrda olimlar ayrim gazlarning yerdan chiqadigan issiqlikni ushlab turishini va ularning yordamisiz bu issiqlik koinotga chiqib ketishini aniqlashdi. bu jarayonda asosiy rolni karbonat angidrid o‘ynaydi: usiz sayyora muzlagan cho‘lga aylangan bo‘lar edi. 1896 yilda issiqxona gazlari konsentratsiyasining oshishi sababli sayyoradagi haroratning oshishi haqida ilk bor bashorat qilingan. bugungi kunda ularning atmosferadagi soni sanoat inqilobidan oldingi davrga nisbatan 43% ga oshdi va yerning o‘rtacha harorati olimlar bashorat qilgan qiymatgacha oshdi. atmosferadagi karbonat angidrid konsentratsiyasining oshayotgani uchun aynan inson javobgar deya ta’kidlash mumkinmi? albatta. sanoat issiqxona gazlari tarqalishining ulushini aniqlash uchun radioaktiv nurlanishdan foydalanilgan tadqiqotlar kabi ishonchli dalillar mavjud. tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, ortiqcha gaz inson faoliyatining natijasidir. karbonat angidrid darajasi har doim tabiiy ravishda ko‘tarilgan va tushib ketgan, ammo bu o‘zgarishlar minglab yillar davom etgan. geologlarning ta’kidlashicha, odamlar iqtisodiy faoliyat davomida karbonat angidridni atmosferaga tabiatdan …

avflarni keltirib chiqaradigan gazlar hozirdan o‘z ta’sirini ko‘rsatmoqda va bu bizning avlodimiz uchun oldimizda turgan chuqur axloqiy savollar borasida bosh qotirish uchun bir imkoniyatdir. «qanchalik o‘sishi» emas, qanchalik tez o‘sishi ahamiyatliroq. dengiz sathi keskin sur’atlarda ko‘tarilmoqda va hozirda har 100 yilda 0,3 metr tezlik bilan ko‘tarilmoqda, bu hukumatlar va mulk egalarini qirg‘oq eroziyasiga qarshi kurashish uchun o‘nlab milliard dollar sarflashga majbur qilmoqda. ammo bu tendensiya o‘zgarmasa, bunday o‘sish oqibatlarini nazorat qilish mumkin, deydi ekspertlar. biroq, xavf shundaki, dengiz sathining ko‘tarilishi davom etaveradi. yer tarixini o‘rganuvchi olimlar, eng yomon holatda, garchi bu ehtimoldan yiroq bo‘lsa-da, o‘n yil ichida suv yarim metrga ko‘tarilishiga ishonishadi. ko‘pgina ekspertlarning fikricha, ertaga issiqxona gazlari chiqindilari to‘xtagan taqdirda ham, dengiz sathining 4−6 metrga ko‘tarilishi muqarrar va bu ko‘plab shaharlarni suv bosishi uchun yetarli. albatta, agar ularni himoya qilish uchun trillionlab dollar sarflanmasa. bu qancha davom etishi noma’lum. dengizlar sathi qanchalik ko‘tarilishi mumkin? nima qilishimiz mumkin? qarorlar juda …

shtirish kerak, degan fikrda. oʻzbekistonning tuproq resurslari tuproq resurslari. oʻzbekiston yer fondidan qishloq xoʻjaligida turli-tuman maqsadlarda foydalaniladi. respublika ummumiy quruqlik maydoni (qariyb 40 mln.ga) ning 5-6 mln.ga dexqonchilikda foydalaniladi. bu maydon sugʻoriladigan va lalmikor yerlardan iborat. qolgan yerlar, asosan, yaylov va qisman togʻ oʻrmonzorlari bilan band. sugʻoriladigan yerlar 4,2 mln. gad an iborat, shunday 1,6 mln.ga choʻl zonasida, qolgan qismi boʻz tuproqli mintaqada. avtomorf tuproqli maydonlar yirik daryolarning oʻzlashtirilgan vodiy va delʼtalari, shuningdek, togʻ etagidagi tekisliklar (mas., mirzachoʻl) dan iborat. sugʻorish natijasida bu yerlarda grunt suvlari koʻtarilgan. sugʻoriladigan tuproqlar maydoning yarmidan koʻprogʻi (2,4 mln.ga) shoʻrlangan va shoʻrlanishga moyil, shu sababdan shoʻrini muntazam yuvib turish va b. tadbirlarni koʻrish zarurati mavjud. choʻl zonasi tekisliklaridagi (mirzachoʻl, qisman qarshi choʻli) boʻz tuproqlar sirasiga mansub. sugʻoriladigan tuproqlarning aksar qismi mexanik tarkibiga koʻra oʻrta va yengil qumoqli tuproqlardan iborat. soz va ogʻir qumoqli mexanik tarkibli tuproqlar esa 22 % dan koʻproqni tashkil etadi. sugʻoriladigan tuproqlar …

inental issiq, quruq iqlimi, tuproq yuzasidan namlik bug'lanishining yuqoriligi, o'ziga xos gidrogeologik va geomorfologik sharoitlari bir qator hududlarda sho'rlanish jarayoni uchun qulay sharoit tug'diradi. masalan, tekslik va qisman tog'oldi mintaqalarda sho'r sizot suvlari yer sathiga yaqin joylashgan, yer yuzasidan namlikning bug'lanishi esa yillik yog'in- sochinlarga nisbatan nisbatan o'rtacha 3-8 marta yuqori. иқлим ўзгаришининг қишлоқ хўжалиги экинларининг ҳосилдорлигига таъсири. қишлоқ хўжалиги экинларининг ҳосилдорлиги кўп жиҳатдан об-ҳаво (иқлим) шароитларига боғлиқ. мисол сифатида 2000- 2001 йиллардаги қурғоқчиликдан мамлакатнинг энг заиф минтақаларида (хоразм ва қорақалпоғистон) буғдой йўқотилиши 14-17% ни, вегетация даври кўп давом этадиган экинлар ҳосилдорлигининг йўқотишлари 45% дан 75% гача ташкил қилди. минтақавий шарҳларга кўра41, зарар 130 млн ақш долларга ёки қишлоқ хўжалиги яим нинг 2,4% габаҳоланди. ҳаво ҳароратининг прогнозланаётган ошиши ва эвапотранспирациянинг ортиши қишлоқ хўжалиги экинларининг сувга бўлган талабини ошишига сабаб бўлади, бу мавжуд сув ресурсларининг қисқаришида суғорма деҳқончиликнинг ҳосилдорлигини ва рентабиллигини сақлаб қолишда қўшимча чекловларни пайдо қилади. пахта. пахтачиликнинг асосий ҳудудларидаги …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati"

1709285778.pptx /docprops/thumbnail.jpeg iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati iqlim o‘zgarishi: faktlar, asoslar va dalillar iqlim o‘zgarishi muammosi yildan-yilga dolzarblashib bormoqda. nima sababga ko‘ra iqlim bunchalik injiq bo‘lib qoldi? bu holatni o‘zgartirish uchun biz nima qilishimiz lozim? bizni kelajakda nimalar kutmoqda? jazirama kunlarda hammamiz global isish haqda ko‘p o‘ylaymiz, kelajak haqida qayg‘uramiz. biroq ob-havoning so‘nggi davrlardagi bunday injiqliklarini umumiy qilib «iqlim o‘zgarishi» deb atash to‘g‘ri bo‘ladi. chunki ob-havo nafaqat yozgi kunlarda, balki qishda ham o‘z injiqliklarini ko‘rsatmoqda. iqlim o‘zgarishi haqida new york times’da e’lon qilingan maqolaning tarjimasini havola etadi. nima yuz bermoqda? gl...

PPTX format, 1.5 MB. To download "iqlim o‘zgarishi va tuproq resurslari holati", click the Telegram button on the left.

Tags: iqlim o‘zgarishi va tuproq resu… PPTX Free download Telegram