c++ dasturlash tili

DOCX 38 pages 72.9 KB Free download

38 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 72.9 KB

File type DOCX

Pages 38

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 38

1- ma’ruza mavzu: dasturlash tillarining tuzilmasi reja: 1. tilning bazaviy tushunchalari; 2. preprotsessor direktivalari va vositalari; 3. identifikatorlar, ularning turlari, ularga qiymat o‘zlashtirish usullari va operatorlari.; 4. siljitish amallari; 5. inkrement va dekrement; 6. bitlarga ishlov beruvchi operatorlar; 7. amallar bajarilish ketma-ketligi; 8. ma’lumotlar toifasini o‘zgartirish; 9. kutubxona funksiyalari; 10. matematik funksiyalar; 11. preprotsessor vositalari; 12. preprotsessor komandalri. annotasiya: ma’ruzada dasturlash tillarining tuzilmasi, tilning bazaviy tushunchalari, preprotsessor direktivalari va vositalari, identifikatorlar, ularning turlari, ularga qiymat o‘zlashtirish usullari va operatorlari, amallar bajarilish ustivorligi, kutubxona funksiyalari, matematik funksiyalar va boshqa tilning asosiy tushunchalar keltirilgan. bundan tashqari oddiy dasturning tuzilishi, o‘zgaruvchilar, operatsiyalar, iboralar, asosiy turlarning o‘zgarishi, kirish-chiqish vositalari haqida va dastur strukturasi, kutubxona funksiyalari, matematik funksiyalar haqida ma’lumotlar bayon etilgan. kalit so‘zlar: kommunikatsiya, dasturiy ta’minot, kompilyator, loyihalash, foydalanuvchi interfeysi, foydalanuvchi, aniqlik, dasturchi, samaradorlik, iostream, kiritish, chiqarish amali. c++ dasturlash tili c++ tili byarn straustrup tomonidan 1980 yil boshlarida ishlab chiqilgan. c++ tilida yaxshi …

2 / 38

ri bor. (a va a harflari 2 ta o‘zgaruvchini bildiradi) har bir o‘zgaruvchi o‘z nomiga, toifasiga, xotiradan egallagan joyiga va son qiymatiga ega bo‘lishi kerak. o‘zgaruvchiga murojaat qilish uning ismi orqali bo‘ladi. o‘zgaruvchi uchun xotiradan ajratilgan joyning tartib raqami uning adresi hisoblanadi. o‘zgaruvchi ishlatilishidan oldin u aniqlangan bo‘lishi lozim. o‘zgaruvchilarning son qiymatlari quyidagi ko‘rinishda yoziladi: · butun toifali o‘nlik sanoq tizimsida: ular faqat butun sondan iborat bo‘ladilar. masalan: 5; 76; -674 va h.k. · sakkizlik sanoq tizimsidagi sonlar: 0 (nol) dan boshlanib, 0 dan 7 gacha bo‘lgan raqamlardan tashkil topadi. masalan: x=0453217; uning o‘zgarish intervali -128 dan +127 gacha yoki apostrof ichidagi ixtiyoriy 1ta simvol. xotiradan 1 bayt joy oladi. simvollar ascii kodlariga mos keladi. ( ascii – american standart code for information interchange) · butun toifali o‘zgaruvchilar: int. masalan: int a, i, j ; bu yerda dasturda ishlatilayotgan a, i, j o‘zgaruvchilarining toifasi butun ekanligi ko‘rsatildi. bu toifadagi o‘zgaruvchilar …

3 / 38

chilarni ifoda etishda double toifasi ishlatiladi. ular uchun 8 bayt joy ajratiladi va qabul qilish chegarasi 10-304 dan 10+304 gacha. · juda katta yoki juda kichik qiymatli o‘zgaruvchilar uchun long double toifasi ishlatiladi, u 10 bayt joy oladi va qabul qilish chegarasi 3.4*10-4932 dan 1.1*10-4932 gacha. · qator toifasidagi o‘zgaruvchilar uchun ham char toifasi belgilangan. ular ham 1 bayt joy oladi va 0 dan 256 tagacha bo‘lgan simvollar ketma-ketligidan iborat bo‘lishi mumkin. satr toifasidagi o‘zgaruvchilar qo‘shtirnoq (“) ichida yoziladi. c++ tilida o‘zgaruvchilarni initsializatsiya qilish degan tushuncha ham mavjud. initsializatsiya qilish degani o‘zgaruvchini e’lon qilish barobarida unga boshlangʻich qiymatini ham berish demakdir. masalan: int a=5, b, s=-100; - a, b, s o‘zgaruvchilari butun toifali ekanligi ko‘rsatildi va a o‘zgaruvchisiga 5 (a=5), s o‘zgaruvchisiga esa –100 (s=-100) boshlangʻich qiymatlar berildi. dastur bajarilishi jarayonida o‘z qiymatini o‘zgartira olmaydigan kattaliklar o‘zgarmaslar deyiladi. masalan: x=1; bo‘lsa keyinchalik x=x+5 deb yozib bo‘lmaydi. o‘zgarmaslarni const so‘zi bilan …

4 / 38

jami 32 ta): · #include - s da oddiy kiritish/chiqarish dasturi uchun. bu yerda std - standart, i – input, o - output degani. · #include - c++ da kiritish/chiqarish uchun, oddiy amallar bajarilsa. · #include - standart funksiyalarni ishlatish uchun. · #include - dasturning tashqi ko‘rinishini shakllantirish uchun. · #include - satr toifasidagi o‘zgaruvchilar ustida amallar bajarish uchun. · #include - standart kutubxona fayllarini chaqirish uchun. · #include - kompyuter ichidagi soat qiymatlaridan foydalanish uchun. · #include - c++ tilining grafik imkoniyatlaridan foydalanish uchun. bu fayllar maxsus kutubxonaning e’lon fayllari hisoblanadilar va ular alohida include deb nomlanadigan papkada saqlanadi. hozirda c++ kutubxonasini yangilandi va undagi fayllarning nomlaridan .h (head – bosh ma’nosida) kengaytmasi olib tashlandi va oldiga c harfi qo‘shildi (c dan qolgan 18 tasiga). bu fayllarda funksiya prototoifalari, toifalari, o‘zgaruvchilar, o‘zgarmaslar tariflari yozilgan bo‘ladi. direktivalar dasturni uni kompilyatsiya qilinishidan oldin tekshirib chiqadi. 2. makroslar - # define makro …

5 / 38

i. main ( ) funksiyasi { boshlanadi va dastur oxirida berkitilishi shart } . main – asosiy degan ma’noni beradi. bu funksiya oldida uning toifasi ko‘rsatiladi. agar main ( ) funksiyasi beradigan (qaytaradigan) javob oddiy so‘z yoki gaplardan iborat bo‘lsa, hech qanday natija qaytarmasa, void so‘zi keltiriladi. main ( ) funksiyasi dastur tomonidan emas, balki os tomonidan chaqiriladi. osga qiymat qaytarish shart emas, chunki u bu qiymatdan foydalanmaydi. shuning uchun main ( ) funksiyasining turini void deb ko‘rsatganimiz ma’qul. har bir funksiyaning o‘z argumenti bo‘ladi, shuning uchun main funksiya ( ) lari ichiga uning parametri keltiriladi. ba’zan u bo‘sh bo‘lishi ham mumkin. bu funksiyadan chiqish uchun odatda return operatori ishlatiladi. 0 (nol) qiymatining qaytarilishi operasion tizimga ushbu dastur normal bajarilib turganini bildiradi. return orqali qaytadigan qiymat toifasi funksiya e’lonidagi qaytish toifasi bilan bir xil bo‘lishi kerak. masalan int main ( ) va 0 (nol) qiymat butun toifalidir. bu funksiyadan so‘ng …

Want to read more?

Download all 38 pages for free via Telegram.

Download full file

About "c++ dasturlash tili"

1- ma’ruza mavzu: dasturlash tillarining tuzilmasi reja: 1. tilning bazaviy tushunchalari; 2. preprotsessor direktivalari va vositalari; 3. identifikatorlar, ularning turlari, ularga qiymat o‘zlashtirish usullari va operatorlari.; 4. siljitish amallari; 5. inkrement va dekrement; 6. bitlarga ishlov beruvchi operatorlar; 7. amallar bajarilish ketma-ketligi; 8. ma’lumotlar toifasini o‘zgartirish; 9. kutubxona funksiyalari; 10. matematik funksiyalar; 11. preprotsessor vositalari; 12. preprotsessor komandalri. annotasiya: ma’ruzada dasturlash tillarining tuzilmasi, tilning bazaviy tushunchalari, preprotsessor direktivalari va vositalari, identifikatorlar, ularning turlari, ularga qiymat o‘zlashtirish usullari va operatorlari, amallar bajarilish ustivorligi, kutubxona funksiyalari, matematik fu...

This file contains 38 pages in DOCX format (72.9 KB). To download "c++ dasturlash tili", click the Telegram button on the left.

Tags: c++ dasturlash tili DOCX 38 pages Free download Telegram