rimdagi plebeylar va patritsiylar

PPTX 12 pages 684.1 KB Free download

12 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 684.1 KB

File type PPTX

Pages 12

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 12

презентация powerpoint reja: patrisiylar va plebeylar. rimda plebeylar va patrisiylar o`rtasidagi kurash. plebeylarning patrisiylarga qarshi kurashining yakuni. xulosa adabiyotlar ro`yxati qadimgi va o`rta asrlar dunyo tarixi plebeylar (lot. plebeii — oddiy xalq) — 1) qad. rimdagi erkin aholi tabaqalaridan biri. miloddan avvalgi 3-asrgacha p. jamoa yeridan foydalanish huquqiga ega boʻlmagan, faqat chek yerlardan shaxsiy mulk sifatida foydalangan. ular dehqonchilik, hunarmandchilik va savdo bilan shugʻullangan. p. miloddan avvalgi 5 - 4-asrlarda davlat lavozimlarini egallashlari va patritsiylar bilan nikoh tuzishlari mumkin boʻlmagan. patritsiylarga qarshi qattiq kurash olib borgan va natijada rim fuqarolari (grajdanlari) tarkibiga kiritilgan, majburiy qullik bekor qilingan. p.ning bu muvaffaqiyatiga ular tarkibida xizmat qilgan armiya katta yordam koʻrsatdi; 2) oʻrta asrda p. atamasi "oddiy xalq" maʼnosida ishlatilgan. unga sex usta-sining qoʻl ostidagi shogirdlar, kasodga uchragan xunarmandlar va shahar kambagʻallari kirgan. ular 16 -18-asrlardagi inqiloblarda dehqonlar bilan birgalikda faol qatnashgan. patritsiylar (patricii, lot. pater — otadan) — qad. rimdagi urugʻ zodagonlari. …

2 / 12

r. miloddan avvalgi 3-asr boshida p. va plebeylar rahbarlari oʻzaro birikib nobilitetni tashkil etishgan. p.dan boʻlgan nobillar orasida valeriylar, klavdiylar, korneliylar, fabiylar, emiliylar, yuliylar va boshqa urugʻ vakillari kad. rimning siyosiy xdyotida alohida rol oʻynashgan. imperiya davrida yangi patritsiat vujudga kelib, ular senatorlar tabaqasining imtiyozli qismidan iborat edi; unga imperatorlar tomonidan italiya va provinsiyalardan chiqkan shaxslar kiritilgan. plebeylar patritsiylar bilan teng bo'lish va o'z ahvollarini yaxshilash uchun tinimsiz kurash olib borganlar. rimdagi patritsiylar bilan plebeylar o'rtasidagi kurash podsholik davridayoq boshlangan edi. miloddan avvalgi v–iv asrlarda plebeylar katta g'alabaga erishganlar. to‘xtovsiz urushlar natijasida xonavayron bo‘lgan, qarzlarga botib qolgan rim plebey bosib olingan yerlarni taqsimlashda o‘z hissasini talab qildi. shuningdek , patritsiylarning zo‘ravonligidan qonuniy himoya va o‘z siyosiy huquqlarini kengaytirishni talab qilib chiqdilar. bu kurash mil. avv. 494-yilda o‘ta keskinlashdi. og‘ir qarz majburiyatlari, qarz beruvchining zulmi plebeylarni ekvlar bilan urushda ishtirok etishdan bosh tortishlariga olib keldi. ijtimoiy adolatsizlikka qarshi norozilik belgisi sifatida …

3 / 12

da tribunga murojaat qilardilar va ulardan himoya topardilar. tribunlar tez orada plebeylarning yo'lboshchilariga aylanib, ularning manfaatini ko'zlab hormay–tolmay kurash olib borganlar. tribunlar faqat plebeylar orasidan saylanib, daxlsizlik huquqidan foydalanar edilar. xalq tribuniga qo‘l ko‘targan kishi qonundan tashqari deb e’lon qilinar edi. bunday jinoyat qilgan kishini har kim jazosiz o‘ldirishi mumkin edi. plebeylar o'z yo'lboshilari tribunlar rahbarligida amaldagi huquqlarqni yozib qo'yilishiga muvaffaq bo'lganlar. miloddan avvalgi 451 yilda 10 patritsiydan iborat hay'at tuzilib, ular qonunlar majmuasini tuzishlari kerak bo'lgan. ammo, hay'at bir yilda bu ishni oxiriga yetkaza olmagan. miloddan avvalgi 445 yilda esa 5 ta plebey va 5 ta patritsiydan iborat yangi hay'at saylangan. ular rimdagi huquqlar majmuasini to'plab tartibga solganlar. miloddan avvalgi 449 yili 12 ta mis lavhaga o'yib yozilgan qonunlar forumga qo'yilgan va qabul qilingan. 12 mis lavhadagi qonunlarining qabul qilinishi plebeylarning katta g'alabasi edi. qonunga ko'ra, yer va mol-mulk xususiy hisoblanib, uni merosxo'rga vasiyat qilib qoldirish mumkin bo'lgan. . …

4 / 12

kst lateran 3 ta muhim qonunning qabul qilinishiga erishdi. birinchi qonun: qarz foizlarini tartibga soldi. ikkinchi qonun barcha rim fuqarolari – patritsiylar va plebeylarga jamoa yerlaridan foydalanishning teng huquqini berdi. uchinchi qonunga ko‘ra, konsullik lavozimini plebeylar ham egallashi mumkin edi. keyinchalik ikki konsuldan biri plebeylardan saylanishi odat tusiga kirdi. bir vaqtning o‘zida konsullardan sud ishlari yangi mansabdor shaxs – pretorlarga olib berildi. pretorlar konsullar kabi senturiy komisiyalarida saylanar edi. mil.avv. 356-yil ilk bor plebeylardan diktator saylandi. besh yildan so‘ng birinchi plebey senzor, mil.avv. 332-yildan senzorlardan biri muntazam plebey vakillaridan saylanadigan bo‘ldi. shundan yana o‘ttiz yil o‘tgach, plebeylardan rimning oliy kohini – pontifik saylanadigan bo‘ldi. miloddan avvalgi 326 yilda plebeylar yana bir yangi qonun qabul ilganlar. qonunga ko'ra “qarz uchun qarzdorning tan-joni emas, mol-mulki javobgar bo'lishi kerak”,- deyilgan. qarz uchun rim fuqarosini qul qilib sotish qonunda man qilingan. plebeylarning patritsiylarga qarshi to‘laqonli teng huquq uchun so‘nggi kurashi mil.avv. 287-yilgi gortenziy qonunining …

5 / 12

nobillar yirik yer-mulkka egalik qiladigan va davlatni boshqaruvchi oliy toifaga aylandi. nobillar hokimiyatining amaldagi tayanchi senat bo‘lib, u yerda patritsiy urug‘lari bilan bir qatorda litsiniy va liviy kabi boy plebey urug‘lari ham muhim rol o‘ynadi. nobillar senatorlar toifasining oliy guruhi bo‘lib, yirik va o‘rta quldor yer egalari, savdogar va moliyachilardan tashkil topgan suvoriylar toifasi bilan birga, hukmron qatlam tarkibini tashkil qildi. nobillar kam sonli ijtimoiy qatlam bo‘lishlariga qaramasdan, yuz yillar davomida davlat hokimiyatining oliy mansablarini faqat o‘zlari egallab turdilar. ular mamlakat miqyosida o‘z obro‘-e’tiborlarini kuchaytirish maqsadida italiya munitsipiy boy zodagonlari bilan yaqin aloqada bo‘ldilar. o‘zlariga xizmat qiladigan ko‘p sonli klientlarni saqlab turdilar. rim magistraturasiga faqat o‘z toifalariga yaqin bo‘lgan kishilarni qo‘ydilar. bir necha patritsiy oilalari yuz yillar davomida rimga senatorlar, konsullar, senzorlar va boshqa oliy mansabdorlarni yetkazib bergan. qolgan fuqarolar – kichik mulkdor, erkin dehqonlar, hunarmandlar va savdogarlardan tashkil topgan plebeyni tashkil etdi. imtiyozli toifalar va plebeyga qarama-qarshi, hech qanday …

Want to read more?

Download all 12 pages for free via Telegram.

Download full file

About "rimdagi plebeylar va patritsiylar"

презентация powerpoint reja: patrisiylar va plebeylar. rimda plebeylar va patrisiylar o`rtasidagi kurash. plebeylarning patrisiylarga qarshi kurashining yakuni. xulosa adabiyotlar ro`yxati qadimgi va o`rta asrlar dunyo tarixi plebeylar (lot. plebeii — oddiy xalq) — 1) qad. rimdagi erkin aholi tabaqalaridan biri. miloddan avvalgi 3-asrgacha p. jamoa yeridan foydalanish huquqiga ega boʻlmagan, faqat chek yerlardan shaxsiy mulk sifatida foydalangan. ular dehqonchilik, hunarmandchilik va savdo bilan shugʻullangan. p. miloddan avvalgi 5 - 4-asrlarda davlat lavozimlarini egallashlari va patritsiylar bilan nikoh tuzishlari mumkin boʻlmagan. patritsiylarga qarshi qattiq kurash olib borgan va natijada rim fuqarolari (grajdanlari) tarkibiga kiritilgan, majburiy qullik bekor qilingan. p.ning bu muvaf...

This file contains 12 pages in PPTX format (684.1 KB). To download "rimdagi plebeylar va patritsiylar", click the Telegram button on the left.

Tags: rimdagi plebeylar va patritsiyl… PPTX 12 pages Free download Telegram