markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi, hududi, chegaralari va geografik o’rni

DOC 46,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1483903749_67373.doc markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi, hududi, chegaralari va geografik o’rni reja: 1. mod ning tarkib topishi. 2. hududi va chegaralari. 3. geografik o’rni. 1. markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi. 1990 yillarning boshidan xorijiy mamlakatlarning siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy hayotida tub o’zgarishlar ro’y berdi. ayniqsa, nssrning parchalanib ketishi va uning o’rnida mustaqil davlatlarning vujudga kelishi kishilarning xorijiy mamlakatlar haqidagi tasavvurini yana ham kengaytirdi va ayni paytda o’zgartirib ham yubordi. eski imperiya - sovet ittifoqining yemirilishi bilan markaziy osiyo zaminida tojikiston, o’zbekiston,qirg`iziston,qozog`iston va turkmaniston davlatlari tarkib topdi. ularni mustaqil davlat sifatida jahondagi ko’plab mamlakatlar tan olishdi va mazkur davlatlarning barchasi bilan diplomatik munosabatlar o’rnatishdi. markaziy osiyo davlatlarining barchasi birlashgan millatlar tashkilotiga a'zo qilib olindi. markaziy osiyo yevroosiyo materigining o’ziga xos yirik geografik rayoni. bu regiondagi mustaqil davlatlar uzoq va yaqin o’tmishda yaxlit bo’lgan, bir bo’lgan. amir temur ta'kidlaganidek, ularning “ mulki turon, millati turk” bo’lgan zamini bir bo’lgan turkiy xalqlarning tili, …

gani emasmi?! holbuki osiyoning geografik markazi bizning hududimizdan ancha yiroqda - sharqiy sibirdagi tuva respublikasining poytaxti -qizil shahridir. endilikda vaziyat o’zgardi. markaziy osiyoning siyosiy kartasida yuqorida zikr qilingan mustaqil davlatlar tashkil topdi. bu davlatlar kelajakda o’zaro birlashish, bir-biriga yaqinlashishni parchalanishga qarshi qo’yadilar. ular bir-birlari bilan hududiy yaxliolik, yaqinlik (bog`langanlik)ni, xalqlarning etnik kelib chiqishi va qon-qardoshlikka tayangan tarixiy birligini inobatga olib yaqin kelajakda tenglik asosiga qurilgan iqtisodiy, texnikaviy, madaniy aloqalarini qayta tiklashlari, rivojlantirishlari shak-shubhasizdir. 2. hududi va chegaralari. markaziy osiyo (turkiston) davlatlari asosan osiyo qit'asining markaziy qismida joylashgan. shuningdek, uning hududi yevropa qit'asiga ham daxldor. chunki markaziy osiyo hududining bir qismi ural daryosidan tokiqozog`iston davlatining ўarbiy chegaralarigacha yevropa qit'asidadir. markaziy osiyo davlatlarining maydoni 3.994,4 kvg'km yoki uning maydoni yevropa qit'asi maydonining 44%ga teng. bu hududga 7 ta,g`ransiya, 10,5, yaponiya yoki buyuk britaniyaday davlatdan 16 tasini joylashtirish mumkin. mod shimol, shimoli-sharq va shimoli-іarbdan rossiya, g`arbdan kaspiy dengizi orqali shimoliy kavkaz va kavkaz …

sh davlatlararo iqtisodiy va texnikaviy aloqalar yaxshi yo’lga qo’yilgan. mazkur chegara ayniqsa, modning yirik davlati -qozog`istonning iqtisodiy taraqqiyotida muhim omildir. 2-misol. mod, g`arbda kaspiy dengizi orqali o’tgan chegaraga ega. bu chegara orqali mod birinchidan dengiz baliqchiligining va suv transportini rivojlantirish, ikkinchidan kaspiy dengizi orqali rossiya va ukrainaning ichki daryo va dengizlari (binobarin ichki iqtisodiy rayonlari)ga chiqish imkoniyatiga ega. 3-misol. janubda eron, afg`oniston va xitoy bilan o’tgan chegara markaziy osiyoning mazkur davlatlar va osiyoning boshqa janubiy mamlakatlari bilan savdo-sotiq aloqalarini olib borish imkoniyatlarini beradi. bir yarim asr mobaynida uning osiyo davlatlariga nisbatan qulay bo’lgan geografik o’rni o’lka taraqqiyotidagi muhim omil sifatida foydalanilmadi. markaziy osiyo davlatlari qo’shni davlatlar bilan har tomonlama diplomatik munosabatlar o’rnatish bilan o’zaro transport aloqalarini rivojlantirishga ham kirishdi.qozog`iston va qirg`iziston, xitoy bilan, o’zbekiston, tojikiston va turkmaniston afg`oniston va eron hamda turkiya bilan avtomobil, temir yo’l va suv yo’li orqali ko’p tomonlama hamkorlik (borish-kelish) qiladigan, savdo-sotiq ishlarini amalga oshiradigan bo’ldi. …

va dengizlardan juda uzoqda, buning ustiga u hind okeanidan baland toіlar bilan to’silib qolgan materik ichidagi berk havzadir. aksincha, markaziy osiyo hududining shimol tomoni ochiq bo’lganidan unga shimoliy muz okean tomonidan sovuq havo massalari bemalol kirib kela oladi. shu sababli markaziy osiyoga (turkistonga) iliq okeanlardan nam va iliq havo massalari kamdan-kam yetib keladi. shuning uchun uning ko’p yerlari quruq cho’llardan iboratdi. demak, o’rta yer dengizi mamlakatlari tipik subtropik o’lkalar bo’lsa, markaziy osiyoning ayrim mintaqalaridagina (janubiy qismlari) subtropik xususiyatlar, shakllangan va bu o’lka asosan quruq cho’l zonasiga kiradi, unda chala cho’l va toі landshaftlari mavjud. markaziy osiyo o’lkasining asosiy tabiiy-geografik xususiyatlariga quyidagilarni kiritish mumkin: 1. okeanlardan uzoqda va berk havzada joylashgan. 2. iqlimi keskin kontinental. 3. sharq va janub tomonlari toіlar bilan o’ralgan bo’lsa, shimoli vag`arbi ochiqdir. 4. tekisliklarida kenglik, toіlarida balandlik mintaqalari xosdir. foydalanilgan adabiyotlar 1. ro’ziyev a.n. markaziy osiyo davlatlari iqtisodiy va ijtimoiy geografiyasi. termiz, 2001 y. 2. ro’ziyev …

1996 y. 13. soliyev a.,qarshiboyeva l. iqtisodiy geografiyaning nazariy va amaliy masalalari, 1999 y. 14. hasanov i.a., g`ulomov p.n. o’rta osiyo tabiiy geografiyasi. toshkent, 2002 y.

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi, hududi, chegaralari va geografik o’rni"

1483903749_67373.doc markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi, hududi, chegaralari va geografik o’rni reja: 1. mod ning tarkib topishi. 2. hududi va chegaralari. 3. geografik o’rni. 1. markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi. 1990 yillarning boshidan xorijiy mamlakatlarning siyosiy, ijtimoiy va iqtisodiy hayotida tub o’zgarishlar ro’y berdi. ayniqsa, nssrning parchalanib ketishi va uning o’rnida mustaqil davlatlarning vujudga kelishi kishilarning xorijiy mamlakatlar haqidagi tasavvurini yana ham kengaytirdi va ayni paytda o’zgartirib ham yubordi. eski imperiya - sovet ittifoqining yemirilishi bilan markaziy osiyo zaminida tojikiston, o’zbekiston,qirg`iziston,qozog`iston va turkmaniston davlatlari tarkib topdi. ularni mustaqil davlat sifatida jahondagi ko’plab mamlakatlar tan olish...

Формат DOC, 46,0 КБ. Чтобы скачать "markaziy osiyo davlatlarining tarkib topishi, hududi, chegaralari va geografik o’rni", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: markaziy osiyo davlatlarining t… DOC Бесплатная загрузка Telegram