"fununul-balogʻa" asari

PPTX 9 pages 53.6 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 53.6 KB

File type PPTX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

презентация powerpoint mavzu: ahmad taroziyning "funnun ul-baloğa" asari reja: 1. balogʻat ilmining sharqona an’analari va undagi she’riy san’atlar 2. “funun ul-balogʻa” asarining yozilish sababi 3. asar muallifi va uning ilmiy merosi haqida qisqacha ma’lumot 4. asarning tuzilishi va umumiy mazmuni mavzuning dolzarbligi. sharq olamida azaldan adabiyot – so’z san‘atiga alohida nazar bilan qaralgan. adabiyot asrlar davomida uch tarkibiy qismga ajratilib, ularning har biri mustaqil fan sifatida chuqur tadqiq etilgan. ular quyidagilar: ilmi aruz, ilmi bade‘ va ilmi qofiya. fors ulamolari bu uchlikni ―ilmhoye segonall (ilmlar uchligi) deb atashgan. mumtoz poetikamiz tarixida bu sohalarning har qaysisiga bag’ishlanib, o’nlab ilmiy risolalar yaratilgan. she‘riyat ilmi doimo e‘tiborda bo’lib, nazmga nasrga qaraganda farqliroq hurmat ila qaralgan. hazrat navoiy ham nazm (tizma)ning nasr (sochma)dan afzalligi va go’zalligini ―hayrat ul-abror dostonida alohida ta‘kidlaydilar. maktab, madrasalarda ham she‘r ilmi mustaqil fan tarzida o’qitilgan. turkiy she’rshunoslik sohasida shayx ahmad taroziyning ―funun ulbalog risolasi muhim ahamiyatga ega bo’lib, u …

2 / 9

sar shu yo’nalishda bitilgan arabiy yoki forsiy risolalarning shunchaki tarjimasi emas. unda sof turkiy she‘riyat bor. ‘’funun ul-balog’a’’ asari hali tugal o’rganilgan emas. ushbu kitob fotonusxasi 1993-yili filologiya fanlari doktori ergash umarov tomonidan alisher navoiy nomidagi adabiyot instituti kutubxonasiga taqdim etilgan. asarning ilm ahliga e‘lon qilinishida o‗zbekistonda xizmat ko’rsatgan fan arbobi, filologiya fanlari doktori, professor abduqodir hayitmetovning hissasi katta. olim risola haqidagi ilk ilmiy axborotni ―’’fan va turmush’’ jurnalining 1994-yil 1-sonida ―taroziy qomusi nomi bilan bergan edi. shu yili ―o’zbekiston adabiyoti va san‘ati gazetasining 18-mart sonida bu haqdagi ma‘lumot ―shayx ahmad taroziy: ―’’funun ul-balog’a’’ nomi bilan bosilib chiqadi. asarning 1996-yildagi yagona tabdil qilingan nashri ham a.hayitmetov boshchiligida amalga oshirilgan. bundan tashqari, a. hayitmetov ―adabiy merosimiz ufqlari birinchi kitobida ham bu haqda ma‘lumot bergan. bu asarning xorijda ham qiziquvchilari bo’lib, aqshdagi indiana universiteti professori, sharqshunos olim devin devis ham bu asarni o’rgangan. “funun ul-balogʻa” 1437-yili yaratilgan va amir temurning nevarasi, movarounnahrning …

3 / 9

ʻzbek xalqining ma’naviy va madaniy taraqqiyoti bilan chambarchas bogʻlangan edi. asardan anglashiladiki, shayx ahmad fors-tojik shoirlari ijodini juda yaxshi bilgan, ular asarlarining eng mukammal va moʻtabar qoʻlyozma nusxalaridan foydalangan. “funun ul-balogʻa” 1437-yili yaratilgan va amir temurning nevarasi, movarounnahrning oʻsha paytdagi hukmdori muhammad taragʻay mirzo ulugʻbek ibn shohruh mirzoga bagʻishlangan. [1,9] taroziyning mazkur asari oʻz davridagi adabiy hayot ehtiyoji va talablari asosida yuzaga kelgan, deyish mumkin. chunki forsiy tilda she’r yozadigan iste’dod egalari, xususan, havaskor ijodkorlar uchun she’r qoidalari – aruz vazni, qofiya, she’riy san’atlar, she’rlarning janr xususiyatlari haqida kitoblar, turli qoʻllanmalar koʻp edi. turkiy tilda esa she’r va boshqa badiiy asar yozishga qiziqqan iste’dodli kishilar uchun bunday ilmiy qoʻllanma, risolalar yoʻq edi. oʻzbek tilida asar yozishga, oʻzbek adabiyotini boyitishga, uni rivojlantirishga bel bogʻlagan qobiliyat egalari esa temuriyzoda mirzo ulugʻbek davrida tobora koʻpayib borar edi. binobarin, taroziyning bu asari oʻzbek xalqining ma’naviy va madaniy taraqqiyoti bilan chambarchas bogʻlangan edi. asardan anglashiladiki, …

4 / 9

ofiya ilmi va badi’ ilmi) haqida so‘z yuritadi. shamsiddin qays roziyning “al’mo‘jam” asari bu borada “funun ul-balog‘a” bilan bahslasha oladigan asar. ammo ushbu asarlarda “funun ul-balog‘a”dagi kabi she’rlarning janr xususiyatiga tafsil to‘xtalmagan. umar rodiyoniy o‘z asari haqida imom nasr ibn hasan marg‘inoniyning “mahosin ul-kalom” asari ta’sirida yaratilganini ta’kidlab o‘tsa, “al-mo‘jam” esa rashididdin vatvotning “hadoyiq us-sehr”, bahromi saraxsiyning “g‘oyat ul-aruzayn” asarlaridan foydalangan bo‘lsa, “badoye’ us’sanoye’”da esa o‘z nazariy qarashlarini ifoda etishda “al-mo‘jam” va nosiriddin tusiyning “me’yor ul-ash’or” asarlariga qayta-qayta murojaat qilinadi. ammo ushbu asarlarda “funun ul-balog‘a”dagi kabi she’rlarning janr xususiyatiga tafsil to‘xtalmagan. umar rodiyoniy o‘z asari haqida imom nasr ibn hasan marg‘inoniyning “mahosin ul-kalom” asari ta’sirida yaratilganini ta’kidlab o‘tsa, “al-mo‘jam” esa rashididdin vatvotning “hadoyiq us-sehr”, bahromi saraxsiyning “g‘oyat ul-aruzayn” asarlaridan foydalangan bo‘lsa, “badoye’ us’sanoye’”da esa o‘z nazariy qarashlarini ifoda etishda “al-mo‘jam” va nosiriddin tusiyning “me’yor ul-ash’or” asarlariga qayta-qayta murojaat qilinadi. “funun ul-balog‘a”da ahmad taroziy o‘ziga bo‘lgan davrdagi barcha arabiyforsiy manbalardan xabardorligi …

5 / 9

96. 2. oʻzbekistonda xorijiy tillar ilmiy-metodik elektron jurnali, № 4(23)/2018. yusupova d. “shayx ahmad taroziyning “funun ul-balogʻa” asarida turkiy aruz masalasi”. 3. muntaxabi “tarjumon ul-balog‘a” va “hadoyiq us’sehr”. – d.: donish, 1987. 4. shamsi qaysi rozi, al-mo‘jam/tahiyagar va muallifi lug‘ot va tavzehot u toirov. – d.: adib, 1991. 5. meros sharqshunoslik, 2/2020. orzigul hamrayeva. shamsiddin qays roziyning “al-mo‘jam fi ma’oyiri ahs’or al-ajam” asari tadqiqi. 6. atoulloh husayniy. badoyi’ us-sanoyi’. forschadan a.rustamov tarjimasi. – t.: g‘afur g‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1981. /docprops/thumbnail.jpeg

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About ""fununul-balogʻa" asari"

презентация powerpoint mavzu: ahmad taroziyning "funnun ul-baloğa" asari reja: 1. balogʻat ilmining sharqona an’analari va undagi she’riy san’atlar 2. “funun ul-balogʻa” asarining yozilish sababi 3. asar muallifi va uning ilmiy merosi haqida qisqacha ma’lumot 4. asarning tuzilishi va umumiy mazmuni mavzuning dolzarbligi. sharq olamida azaldan adabiyot – so’z san‘atiga alohida nazar bilan qaralgan. adabiyot asrlar davomida uch tarkibiy qismga ajratilib, ularning har biri mustaqil fan sifatida chuqur tadqiq etilgan. ular quyidagilar: ilmi aruz, ilmi bade‘ va ilmi qofiya. fors ulamolari bu uchlikni ―ilmhoye segonall (ilmlar uchligi) deb atashgan. mumtoz poetikamiz tarixida bu sohalarning har qaysisiga bag’ishlanib, o’nlab ilmiy risolalar yaratilgan. she‘riyat ilmi doimo e‘tiborda bo’lib, nazm...

This file contains 9 pages in PPTX format (53.6 KB). To download ""fununul-balogʻa" asari", click the Telegram button on the left.

Tags: "fununul-balogʻa" asari PPTX 9 pages Free download Telegram