uyushiqgaplar

PPTX 16 pages 209.8 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 209.8 KB

File type PPTX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

слайд 1 urganch davlat universiteti filologiya fakulteti o‘zbek tili ta’lim yo‘nalishi 194-guruh talabasi xudarganova dildoraning hozirgi o‘zbek adabiy tili fanidan mustaqil ishi. reja: 1. uyushgan gaplar haqida. 2. uyushiq ega va kesim haqida ma’lumot 3. uyushiq to‘ldiruvchining ifodalanishi. uyushiq gap faqat murakkab qo‘shma gaplar tarkibidagina bo‘ ladi. uyushiq gaplar mohiyatan qo‘shma gapning tarkibiy qismlaridan biri yoki harikkalasining uyushib (mazmun va vazifa jihatidan bir xil bo‘lib) kelishidir. boshqacha qilib aytganda, uyushiq gaplar deganda bir bosh gapga bo‘ysundirilgan ikki va undan ortiq bir tipdagi ergash gaplar, bir yoki bir necha bir xil tipdagi ergash gaplar bo‘ysungan ikki va undan ortiq bir gapdagi bosh gaplar tushuniladi. uyushiq gaplar qurilishiga ko‘ra sodda va qo‘shma gap bo‘lishi mumkin. yuqorida aytganimizdek, uyushiq gaplar deganda bir bosh gapga tobe bo‘lib kelgan ikki va undan ortq bir tipli ergash gaplar tushuniladi , masalan: hamma biladiki, otam quruvchi, onam zavoda ishlaydi gapi uch qismdan iborat bo‘lib, uning birinchi qismi …

2 / 16

dda gap kesimiga bir xil munosabatda bo‘lib, sanash ohangi bilan aytiluvchi birdan ortiq eganing ketma-ket kelishi uyushiq ega hisoblanadi. uyushiq egalar bir-biri bilan sanash ohangi yoki bog‘lovchilar orqali bog‘lanadi. gap tarkibida ikki va undan ortiq atov birliklar (so‘z , ibora , so‘z birikmalari) bilan ifodalangan kesim bo‘lib kesimni shakllantiruvchi faqat keyingi kesim tarkibida qo‘llanib, barchasiga aloqador bo‘lsa, bunday ko‘p kesimli gap uyushiq kesimli gap deyiladi. uyushgan gaplarni ajratishda esa bosh omil ikkitadir bitta shakllangan kesimning ifodalanishi. ikki va undan ortiq eganing uyushmagan eganing mavjudligi. uyushiq bo‘laklar orasiga biriktiruvchi bog‘lovchilar qo‘ya olganimizdek, uyushiqlik zanjirini davom ettira olganimizdek, yuqoridagi hosilalar qismlari orasida bog‘lovchilarni qo‘llashimiz va bu qatorni davom ettirishimiz ham mumkin. shu bilan birga uyushiq bo‘lakli sodda gaplarning yana bir xususiyati shundaki uyushiq bo‘laklarni umumlashtiruvchi boshqa bir so‘z,bo‘lak bo‘ladi. bog‘da yetilgan olma, anor, uzumlar hammasidan oldi. gapida to‘ldiruvchi uyushib kelmoqda. uyushiq to‘ldiruvchilarni bir so‘z hammsida to‘ldiruvchisi uyushtirib, bu zanjirning oxiria qo‘llanib kelmoqda. …

3 / 16

ligiga -ega. bu umumiy birlik hamma uyushiq bo‘lakli gaplardaqo‘llanadigan umumlashtiruvchi so‘z vazifasini bajarib kelmoqda. buni biz gapning shaklini o‘zgartirganimizda yaqqol sezamiz; do‘kondorlarning ba’zilari kitob o‘qib, ba’zilari tasbeh o‘girib,boshqa birlari esnab o‘tirishlarini ko‘rib hayron qoldim. bir predikativ markazga ega bo‘lgan bu birlik sodda gapdir. yana shunisi qiziqki, kesimlikni shakllantiruvchi birlikning o‘zi har xil turli shaklda bo‘ladi. ba’zi bir uyushgan gaplar tarkibida bir gap bo‘lagi bor,ikkinchisida yo‘q yoki aksincha. yana birlarida bir bo‘lakning har xil ko‘rinishlari uchrashi mumkin. ayrimlarida esa,gap bo‘laklari aralash holda keladi, shu kabi qo‘llanishni tekshirish uyushgan gaplar qismlari tarkibining rang-barangligini ko‘rsatadi. e’tiboringiz uchun rahmat. image1.jpeg image2.jpeg image3.png /docprops/thumbnail.jpeg

4 / 16

5 / 16

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "uyushiqgaplar"

слайд 1 urganch davlat universiteti filologiya fakulteti o‘zbek tili ta’lim yo‘nalishi 194-guruh talabasi xudarganova dildoraning hozirgi o‘zbek adabiy tili fanidan mustaqil ishi. reja: 1. uyushgan gaplar haqida. 2. uyushiq ega va kesim haqida ma’lumot 3. uyushiq to‘ldiruvchining ifodalanishi. uyushiq gap faqat murakkab qo‘shma gaplar tarkibidagina bo‘ ladi. uyushiq gaplar mohiyatan qo‘shma gapning tarkibiy qismlaridan biri yoki harikkalasining uyushib (mazmun va vazifa jihatidan bir xil bo‘lib) kelishidir. boshqacha qilib aytganda, uyushiq gaplar deganda bir bosh gapga bo‘ysundirilgan ikki va undan ortiq bir tipdagi ergash gaplar, bir yoki bir necha bir xil tipdagi ergash gaplar bo‘ysungan ikki va undan ortiq bir gapdagi bosh gaplar tushuniladi. uyushiq gaplar qurilishiga ko‘ra sodda va q...

This file contains 16 pages in PPTX format (209.8 KB). To download "uyushiqgaplar", click the Telegram button on the left.

Tags: uyushiqgaplar PPTX 16 pages Free download Telegram