iqtisodiy matematika

PPTX 11 pages 415.2 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 415.2 KB

File type PPTX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

2-mavzu: analitik geometriya elementlari. ikki nuqta orasidagi masofa. кesmani berilgan nisbatda bo’lish. uchburchak va ko’pburchak yuzalarini hisoblash. reja: 1. kirish. oliy matematika fanini o’qitishdan maqsad va uni qishloq xo’jaligida qo’llanilishi. 2. tekislikda va fazoda analitik geometriya elementlari. namunaviy va masalalarning yechimi. mustaqil yechish uchun masalalar. 1-mavzu: kirish. iqtisodiy matematika fanini maqsad va vazifalari. fanni iqtisodiyotni rivojlantirishdagi o`rni. kirish. prezidentimiz o’zlarining qator qarorlari, farmoyishlarida, hamda oily ta’limni takomillashtirishga bag’ishlangan nutqlarida, davr va zamon talabiga javob beradigan, yuqori malakali mutaxasislarni tayyorlash vazifasini, oily ta’lim tizimiga asosiy vazifa qilib qo’ymoqdalar. chunki, vatanimizning kelajakdagi yuksak taraqqiyoti yoshlarning ilmiga, tadbirkorligiga, salohiyatiga bog’liq. matematika-qadim-qadimdan oziq-ovqat zahirasini,dehqonchilik qiladigan yer maydonini, bosib o’tilgan yo’lni va boshqa hisoblashlarda hayotiy ehtiyojlar sababli kelib chiqib rivojlangan fandir. keyinchalik, texnika va harbiy qurollarni loyihalashda, aniqliklarini hisoblashda qo’llanilgan. bugungi kunda barcha sohalarda matematik modellashtirish va uning usullari keng qo’llanilmoqda. ma’lumki, matematikani talabalarga o‘qitishdan asosiy maqsad, talabalarni mantiqan to‘g‘ri fikr yuritishga o‘rgatish bilan bir …

2 / 11

niqlaydigan usul ma’lum bo’lsa, tekislikda koordinatalar sistemasi berilgan deyiladi. biz quyida sodda, ayni paytda keng qo’llanadigan dekart koordinatalari sistemasini keltiramiz.  tekislikda ikkita o’zaro perpendikulyar to’gri chiziqni olaylik. bu to’gri chiziqlarning biri gorizontal, ikkinchisi esa vertikal joylashsin. to’gri chiziqlarning kesishgan nuqtasini o harfi bilan belgilab, uni koordinata boshi deb ataymiz. gorizontal to’gri chiziq esa ox o’qi yoki abssissa o’qi deyiladi. vertikal to’g’ri chiziq esa oy o’qi yoki ordinata o’qi deb ataladi. ox va oy o’qlarni koordinata o’qlari deyiladi. aytalik, m - tekislikdagi biror nuqta bo’lsin, bu nuqtadan, ox va oy o’qlarga perpendikulyarlar tushirib, ularning ox va oy o’qlar bilan kesishgan nuqtalarini mx va my lar bilan belgilaymiz. ushbu omx=x, omy=y kesmalarning uzunliklari m nuqtani koordinatalari deb ataladi.  tekislikda ikkita a1(x1; y1), a2 (x2; y2) nuqtalar berilgan bo’lib. bu nuqtalar orasidagi masofani topish talab etilsin. a1(x1;y1), a2(x2;y2) nuqtalar orasidagi masofani d bilan belgilaylik: a1a2=d a1 nuqtadan ox o’qqa, a2 nuqtadan …

3 / 11

bo’lib, ularni tutashtirish natijasida ab kesma hosil qilingan. ab kesmada shunday c nuqtani topish kerakki, ac kesmaning cb kesmaga nisbati berilgan songa teng bo’lsin: ac/bc= izlanayotgan s nuqtaning koordinatalarini x va y deylik: c (x; y) demak, ab kesmani berilgan nisbatda bo’luvchi c nuqtaning x va y koordinatalari x=(x1+x2)/ (1 +  ) , y = (y1+  y2)/ (1 + ) (2) formulalar bilan topiladi. xususan, c(x ; y) nuqta ab kesmani teng ikkiga bo’luvchi nuqta bo’lsa, (ab=cb), u holda ac/cb==1 bo’lib, c nuqtaning koordinatalari (2) formulaga ko’ra x=( x1 + x2 )/ 2 , y =( y1 +y2 )/ 2 bo’ladi. кesmani berilgan nisbatda bo’lish.  ma’lumki, o’rta maktab matematika kursida ba’zi bir tekis shakllar - uchburchak, trapesiya, doira va h.k. ning yuzaga ega bo’lishi va ularning yuzlarini topish bilan shug’ullanilgan edi. endi uchburchaklarning yuzini koordinatalar usuli bilan topamiz. faraz qilaylik, tekislikda abc  berilgan va bu uchburchak …

4 / 11

hloq xo’jalik masalalarini yechishga tatbiqlari bayon etilgan. analitik geometriyaning asosiy masalasi geometrik obyektlar, xususan to’g’ri chiziq, aylana, tekislik va h.k.larni algebraik tenglamalar bilan ifodalab, bu tenglamalar yordamida unga mos chiziqlarning xususiyatlarini o’rganishdan iborat. xulosa  t.a.azlarov va x.t. mansurovning «matematik analiz»(1,2 tom), xorijiy adabiyotlardan s. m.blinderning “guide to essential math” 2nd edition.elsevier, usa 2013, john r. fanchi “math refresher for scientists and engineers”, 3rd.ed., springer- verlag, new york 2008, jay l. devore, kenneth n. berk. modern mathematical statistiks with applications (second edition).- springer science+business media, llc 2012, a.m. ahtamovning “matematika dlya sotsiologov i ekonomistov”, moskva, “fizmatlit”, 2008, а.с.солодовников, в.а.бабайцев, а.в. браилов «математика в экономике», м. »фис», 1-tom,1998, i.a.zaytsev “vishiy matematika”, moskva, 1991, hamda b.abdalimov, a.a.fayziyev, b.rajabov, l. rajabovalarning “oliy matematika, ehtimollar nazariyasi va matematik statistika” t.“tashdau”, 2014, adabiyotlar  e’tiboringiz uchun rahmat!!!  /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 11

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "iqtisodiy matematika"

2-mavzu: analitik geometriya elementlari. ikki nuqta orasidagi masofa. кesmani berilgan nisbatda bo’lish. uchburchak va ko’pburchak yuzalarini hisoblash. reja: 1. kirish. oliy matematika fanini o’qitishdan maqsad va uni qishloq xo’jaligida qo’llanilishi. 2. tekislikda va fazoda analitik geometriya elementlari. namunaviy va masalalarning yechimi. mustaqil yechish uchun masalalar. 1-mavzu: kirish. iqtisodiy matematika fanini maqsad va vazifalari. fanni iqtisodiyotni rivojlantirishdagi o`rni. kirish. prezidentimiz o’zlarining qator qarorlari, farmoyishlarida, hamda oily ta’limni takomillashtirishga bag’ishlangan nutqlarida, davr va zamon talabiga javob beradigan, yuqori malakali mutaxasislarni tayyorlash vazifasini, oily ta’lim tizimiga asosiy vazifa qilib qo’ymoqdalar. chunki, vatanimizning ...

This file contains 11 pages in PPTX format (415.2 KB). To download "iqtisodiy matematika", click the Telegram button on the left.

Tags: iqtisodiy matematika PPTX 11 pages Free download Telegram