aqli zaiflikning klinik shakllari

PPTX 37 pages 735.9 KB Free download

37 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 735.9 KB

File type PPTX

Pages 37

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 37

1-mavzu; maxsus pedagogikaning konseptual asoslari aqli zaiflikning klinik shakllari aqli zaiflikning klinik shakllari aqli zaiflikning infeksion va travmatik shakli tug’ma sifilisdagi oligofreniya sabablari oligofrenopedagogika fanining dastlabki, boshlang‘ich davri aqli zaiflikning mohiyatini aniqlash bilan xarakterlanadi. birinchi marta psixiatr f. platter (1537—1614) ruhiy kasalliklar orasidan aqli zaif bolalarni ajratib berdi. f. pinei (1775—1838), j. eskirot (1772—1840) tomonidan bajarildi. j. eskirol birinchi marta “aqli zaiflik” atamasini fanga kiritadi. aqli zaif bolalarni o‘qitish va tarbiyalash nazariyasining shakllanishida e.segen (1812—1880)ning pedagogik va ilmiy faoliyati katta o‘rin egalladi. ayniqsa, uning 1846-yilda yozilgan “aqliy normal bo‘lmagan bolalaming tarbiyasi, gigiyenasi va axloqiy davosi” asari oligofrenopedagogika fanida katta yutuq bo‘ldi. davolash pedagogikasining asosiy g‘oyalari “ruhiy ortopediya” va “sensomotor madaniyat” tushunchalari asosida berilar edi. a.n.graborov, n.f.kuzmina, f.m. novik tomonidan yozilgan “oligofrenopedagogika asoslari” o‘quv qo‘llanmasi chop etildi. damorning fikricha, idiot bolalar o'zlarining rivojlanish jarayonida 2 yoshli normal bolaning rivojlanish darajasiga erishishi mumkin, imbesil - 6 yoshli, debil esa - 12 yoshli …

2 / 37

uzaga kelgan idiotlik. yo) meningit, ensifalitdan keyingi idiotlik. freyerov oligofrenlarning bir necha guruhini ajratadi: birinchi guruhni giperdinamik oligofreniya deb ataydi. bu guruh bolalariga aqliy nuqson bilan bir qatorda, iroda buzilishlari, tormozlanish jarayonlarining sustligi. bu guruhni 2 guruhchaga bo’ladi: 1- guruhga eksploziv distimik sindromli oligofrenlarni kiritdi. bu guruhdagi oligofrenlarda intellektual nuqsonlar, tormozlanish, impulsivlik turg‘un emas, kayfiyatning tez tez o‘zgarib turishi, ishtiyoqning pastligi ustunlik qiladi. janjal va bahslarga tez kirishadilar. 2- guruhga kiritilgan oligofrenlarda ko‘tarinki kayfiyat, tormozlanish holati, bolalarga xos jinnilik holatlari kuzatiladi. ular ko‘pincha ko‘p va qattiq kuladilar, o‘rinsiz masharabozlik va hazil qiladilar. ko‘pincha ularning harakatlarida masxarabozlik elementlari va bu harakatlarni atrofdagilarga ko‘rsatish holatlari kuzatiladi skrining uzi da homilaning burun suyagi tekshiriladi.daun sindromli homilaning burun suyagi bo’lmaydi yoki juda kichik bo’ladi. afsuski, hozirgi kunda daun sindromini butunlay bartaraf etish imkoni yo‘q. lekin ulami ijtimoiy hayotga moslashtirish borasidagi reabilitatsion ishlami olib borish zarur.ular bilan psixolog, logoped va boshqa tibbiy xodimlarning ko‘magi yordamida …

3 / 37

‘lganida nerv naylari rivojlanishi buzilishi kuzatiladi. bunday kasallik natijasida homilaning 50% i ona qornida nobud bo‘ladi. qolgan 50% chaqaloqlar tirik tug'iladi va 66% chaqaloqlar bir necha soat yoki bir haftagacha yashashi mumkin. anensefallar orasida eng ko‘p umr ko‘rgan bebi key nomi bilan mashhur stefani kin hisoblanadi. u bu diagnoz bilan 2 yilu 174 kun yashagan. anensefalit alomatlari paydo bolganda homiladorlikni uning muddatidan qat’i nazar to‘xtatish talab qilinadi. anensefaliya 10000 chaqaloqdan ltasida kuzatiladi. miyaning rivojlanmaslik kasalligining og‘ir turlaridan biri megalotsefaligiyadir. bunda miyaning og‘irligi va o’lchamlari me’yoriy va o‘rta kattaliklardan oshib ketadi. bu holatlarda miyaning hujayralari uning to‘qimalaridan ko‘p bo'ladi (ya’ni, ko‘l rang moddalar oq rang moddalardan ko’p bo’ladi), bosh miya qobig'i qalinlashgan, ko‘pchilik hujayralar oq moddalarga belangan bo’ladi. nevronlar tarkibi qo‘pol buzilgan bo‘ladi: hujayralar o'ichovi kattalashgan, bundan tashqari miya qon tomirlarini kengayganligi ham kuzatiladi. miyaning keyingi rivojlanish davrlarida olgan jarohatlari shamollash, qon tomirlari faoliyatini buzilishi natijasida miyada tirtiqlar, xaltachalar (kista), gidrotsefallar …

4 / 37

pining sekinlashishi holati kuzatiladi. ruhiy faoliyatning zararlanishini eskirol ikkita kategoriyasini ajratib berdi: idiotizm va aqli zaiflik, har bir kategoriyaning nutq holatiga qarab quyidagilarga bo‘ldi: idiotizmda nutq yo‘q, faqat shovqin, boshqa holatlarda alohida bo‘g‘in so‘z va iboralatdan iborat bo’ladi, aqli zaiflikda esa nutq bor, lug'ati chegarlangan bo‘ladi. burnevill idiot bolalarni o'rganib, bu bolalarda ruhiyati zararlanishining o‘rta darajaga ega ekanligini aniqladi burnevill xix asr -217- boshlarida bu guruh bolalaridan imbesillik terminini qo‘llashni taqlif qiladi. xix asrning o‘rtalarida leyzaj intellektning yengil zararlanish holatini “debillik” terminini ishlatdi. aqliy faoliyati buzilgan bolalarning klinik ma’lumotlar asta-sekinlik bilan to‘plangan. nuqsonlarni o‘rganish ii bosqichida har bir tadqiqotchi o‘z tasnifini ishlab chiqishda nuqsonning kelib chiqishida 1-2 ta sabablarni hisobga olgan holda tuzish mumkin deb hisoblashgan. vuazen bu bolalarning asosiy buzilishlarini instruktiv faoliyatining namoyon bo'lish darajasiga bog‘liq bo‘ladi deb hisoblaydi. keyinchalik segen, geller, solelar aqli zaiflikda iroda, diqqat xohishlarning zaifligiga katta ahamiyat bera boshladilar. masalan, sole idiotlarda diqqat bo'lmaydi. imbesillarda …

5 / 37

va bosh miyaning patologiyasini keltirib chiqaradi. yolg’on yoki serebropatik mikrotsefaliya,bosh miyaning erta bo‘lib o‘tgan kasalliklari natijasida pay do bo‘ladi. mikrotsefaliyada bosh miya og‘irligi 200-250 dan 400g tashkil etadi. mikrotsefal bolada ham jismoniy va aqliy qoloqlik oligofreniyaning dizostozik va kseroderimik shakllari oligofreniyaning ushbu shakllarida markaziy asab sistemasi suyak sistemasi buzilishi va teridagi o‘zgarishlar bilan rivojlanadi. morfan sindromi — araxnodaktiliya etiologiyasi va potogenezi. ko‘pincha skelet tuzilishi buzilgan bo'ladi. ko‘krak qafasi ingichka va uzun. ba’zi hollarda psixik rivoji sustlashgan bo‘ladi. jarohatlar asosan biriktiruvchi to‘qimalarda bo‘ladi. yoshi ulg‘aygan sari kasallik kuchayib boradi. jismoniy holati. gavda tuzilishi displastik, barmoqlari uzun, ko‘pincha o‘rdak, g‘ozlarning panjasiga o‘xshab barmoqlari orasida parda bo’ladi, palla suyagi ingichka, umurtqasi qiyshiq, oyoq suyaqlari qiyshiq. ko'pincha bunday bolalarda yurak xastaligi, ko‘z qorachig'i ham biroz chiqqan bo‘ladi. ruhiy holati. ma’lum darajada anglash qobiliyati sust bo‘ladi. gemolitik kasalligi bilan tug‘ilgan chaqaloqlardagi oligofreniya kasallik alomatlari bola tug‘ilgandan so‘ng bilina boshlaydi va o‘sa boshlagan sayin kuchaya boradi. …

Want to read more?

Download all 37 pages for free via Telegram.

Download full file

About "aqli zaiflikning klinik shakllari"

1-mavzu; maxsus pedagogikaning konseptual asoslari aqli zaiflikning klinik shakllari aqli zaiflikning klinik shakllari aqli zaiflikning infeksion va travmatik shakli tug’ma sifilisdagi oligofreniya sabablari oligofrenopedagogika fanining dastlabki, boshlang‘ich davri aqli zaiflikning mohiyatini aniqlash bilan xarakterlanadi. birinchi marta psixiatr f. platter (1537—1614) ruhiy kasalliklar orasidan aqli zaif bolalarni ajratib berdi. f. pinei (1775—1838), j. eskirot (1772—1840) tomonidan bajarildi. j. eskirol birinchi marta “aqli zaiflik” atamasini fanga kiritadi. aqli zaif bolalarni o‘qitish va tarbiyalash nazariyasining shakllanishida e.segen (1812—1880)ning pedagogik va ilmiy faoliyati katta o‘rin egalladi. ayniqsa, uning 1846-yilda yozilgan “aqliy normal bo‘lmagan bolalaming tarbiyasi, g...

This file contains 37 pages in PPTX format (735.9 KB). To download "aqli zaiflikning klinik shakllari", click the Telegram button on the left.

Tags: aqli zaiflikning klinik shaklla… PPTX 37 pages Free download Telegram