мулк ҳуқуқлари назарияси ва мулкчилик шакллари ривожланишининг эволюцияси

PPTX 36 pages 1.3 MB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type PPTX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

слайд 1 7-мавзу. мулк ҳуқуқлари назарияси ва мулкчилик шакллари ривожланишининг эволюцияси режа 1. мулк ҳуқуқлари назариясининг асосий қоидалари 2. мулкчилик таърифларининг таҳлили 3. мулкчилик муносабатларини амалга оширишнинг тарихий шакллари 4. мулкий хуқуқлар 5. мулкий хуқуқлар тақсимотининг таҳлили 1. мулк ҳуқуқлари назариясининг асосий қоидалари ўтган асрнинг 60-70 йиларида шаклланди. ҳозирги вақтда унинг ривожланиши алоҳида мустақил концепция сифатида эмас, балки иқтисодий таҳлилнинг учта йўналиши – мулк ҳуқуқлари назарияси янги иқтисодий тарих ҳуқуқ иқтисодиёти иқтисодий ташкилот назарияси тараққиёт мулк ҳуқуқлари назариясининг методологик ва умумназарий асоси сифатида давом этмоқда америкалик машҳур иқтисодчилар – р.коуз ва а.алчиян мулк ҳуқуқлари назариясиинг асосчилари ҳисобланади. мазкур назариянинг кейинги ривожига узоқ хориж мамлакатларининг й.барцель, д.норт, р.познер, с.пейович, о.уильямсон, ю.фама, э.фуруботн, с.чунг каби олимлари ўз ҳиссасини қўшишди. россия иқтисодий адабиётларида мулк ҳуқуқлари назарияси р.капелюшников, в.радаев, а.радигин ва бошқаларнинг ишларида ривожлантирилди. ўзбекистонда мулкий муносабатларини ислоҳ қилиш, мулкнинг ҳуқуқий асослари ва мулк назариясининг бошқа жиҳатлари х.абилқосимов, н.юсупова, н.неделькина, ш.шодмонов, т.шодиев, с.ғуломов ва …

2 / 36

онлар ўртасидаги муносабатлар сифатида талқин этилади: мулк ҳуқуқлари атамаси инсонлар билан ашёлар ўртасидаги муносабатларни эмас, балки инсонлар ўртасидаги ноёб ашёлардан фойдаланиш борасидаги муносабатларни ёритади р.капелюшников қоидалари 2 - мулкчилик муносабатлари ноёблик муаммосидан келиб чиқади: ноёбликниг қандайдир омилисиз мулкчилик ва адолатлилик ҳақида гапиришдан маъно йўқ р.капелюшников қоидалари 3 - мулк ҳуқуқларининг талқини ўзига ҳам моддий, ҳам жисмсиз объектларни (шахсий эркинликкача) ўзлаштирган ҳолда, барча нарсаларни қамраб олувчи хусусиятга эга. мулк ҳуқуқлари инсоннинг исталган турдаги ноёб ресурслардан фойдаланишга нисбатан нуқтаи назарини қайд этади р.капелюшников қоидалари 4 мулкчилик муносабатларига жамият томонидан рухсат этилган муносабатлар сифатида қаралади (давлат томонидан рухсат этилган муносабатлар бўлиши шарт эмас). ўз навбатида, улар нафақат қонунлар ва суд қарорлари кўринишида, балки ёзилмаган қоидалар, анъаналар, аҳлоқий нормалар кўринишида ҳимоя қилиниши мумкин р.капелюшников қоидалари 5 - мулк ҳуқуқларига хатти-ҳаракат маъноси берилади – бир хатти-ҳаракат усулларини улар қўллаб-қувватлайди, бошқаларини эса йўқ қилади мулк ҳуқуқларининг инглиз ҳуқуқшуноси а.оноре томонидан таклиф этилган (оноре рўйхати) ва қуйидаги …

3 / 36

анишни тақиқлаш, яъни ашёдан ўзгалар учун зарарли усул билан фойдаланишдан ўзини тийиш ундириш кўринишидаги жавобгарлик, яъни ашёни қарзни тўлаш учун олиб қўйиш имконияти 11 қолдиқ хусусият, яъни кимгадир ўтказилган ваколатларнинг уларнинг ўтказиш муддати тугагач ёки исталган бошқа сабабга кўра ушбу ўтказиш ўз кучини йўқотган ҳолларда, “табиий” равишда қайтарилишини кутиш 2. мулкчилик таърифларининг таҳлили мулкдор мулкига ўз ҳохишича эгалик қилади, ундан фойдаланади ва уни тасарруф этади ўзбекистон республикасининг фуқаролик кодексига мулкчиликнинг эгалик қилиш, фойдаланиш ва тасарруф этиш триадаси (164-модда) асос қилиб олинган мулк мулкдан фойдаланиш экологик муҳитга зарар етказмаслиги, фуқаролар, юридик шахслар ва давлатнинг ҳуқуқларини ҳамда қонун билан қўриқланадиган манфаатларини бузмаслиги шарт” (54-модда).. ушбу кодексда мулкчиликнинг хусусий ва оммавий шакллари мавжудлиги (167-модда) таъкидланади. иқтисодиёт ва уни ташкил этишнинг бозор модели учун муайян -тарихий шаклдаги мулкчилик институти талаб этилади. мулкчилик институтининг негизини мулк тушунчаси ташкил этади мулк – ресурслар чекланганлиги шароитининг оқибатидаги ноёблик муаммосини ҳал қилинишининг ягона воситаси ҳисобланади. бу восита мулкдорга …

4 / 36

нг асосий тамойили ҳисобланган аҳлоқ нормасида жамият томонидан олий ва муқаддас қадрият ҳамда индивид мустақилигининг кафолати. сифатида тан олиш 5. неоинституционал йўналиш турли шахслар ўртасида бир буюмда турли ҳуқуқларнинг намоён бўлиш имконияти. буюмга қарашли ваколатлар тутами 6. хуқуқшунослар шахснинг буюм устидан ҳукумронлиги ва бошқа шахслар имкониятларини чеклаш. 7. социологлар иқтисодий буйсундириш асосида ижтимоий иерархияни ўрнатиш усули 8. эрнандо де сото (перу) қийматга айланишда иштирок этиш ва даромад келтириш қобилияти мулкчилик институтига оид талқинларнинг туркумланиши жадвалдан кўриб турганимиздек, мулкчиликни ўзлаштириб олиш билан тенглаштириш неоклассик иқтисодий тафаккур вакилларига хос бўлса, ҳуқуқшунослар учун шахснинг буюм устидан ҳукумронлиги имкониятларини чегаралаш мулкдан бошқа шахсларнинг зиёнига фойдаланишга рухсат бермаслик сифатида таърифланади. мулкчилик – бу шахс ва буюм ўртасидаги эмас, балки инсонлар ўртасидаги муносабат сифатида гавдаланиши керак. хуқуқшуносларнинг фикрича, мулк – бу мутлақ ҳуқуқ. мулкдорга қонун билан тақиқланмаган ҳамма нарса рухсат этилган. мутлақ ҳуқуқ ижобий чеклов эмас, балки салбий чеклов (нима мумкин эмас) билан ёритилади. мулкчилик ҳуқуқлари …

5 / 36

эмас, умуман фуқаролик ҳуқуқини ўзида намоён этади. 3. мулкчилик муносабатларини амалга оширишнинг тарихий шакллари олий табақали кўп поғонали хусусий тоталитар бюрократик корпоратив ижтимоий жамоавий мулк шаклларининг ривожланиши а) бошқариш (тақсимлаш) ижтимоий; б) эгалик қилиш хусусий; в) жамоавий мулк объектидан воз кечиш тақиқланган; г) ижтимоий мажбуриятлар тизими; д) ишлаб чиқарувчининг ўз фаолияти натижаларига мулкчилиги. 1. жамоавий мулк мулкчиликнинг энг дастлабки шакли ғарб ҳуқуқий тизимининг асос (антик тараққиёт)ини ташкил этади. у учта асосий хусусият билан тавсифланади: жамоавий мулк жамиятга – уни тўлақонли аъзолар деб тан олувчи индвидлар йиғиндисига тегишли; жамоавий мулкни қайта тақсимлаш ҳуқуқи мутлақ жамиятга тегишли; жамоавий мулк жамоавий ҳуқуқ нормалари билан тартибга солинади. жамоавий мулкнинг асосий тавсифлари қуйидагилардан иборат: а) мулк ва ҳокимиятнинг бўлинмаслиги; б) хизмат учун мукофот сифатида ресурсни ҳадя қилиш шаклида фаолият билан алмашиш; в) меҳнат шароитларини ишлаб чиқарувчиларга бириктириш (хусусий эгалик); г) бириктирилган ресурсларни тасарруф этиш учун давлат монополияси; д) ишлаб чиқарувчининг ўз фаолияти натижаларига мулкчилиги. 2. …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "мулк ҳуқуқлари назарияси ва мулкчилик шакллари ривожланишининг эволюцияси"

слайд 1 7-мавзу. мулк ҳуқуқлари назарияси ва мулкчилик шакллари ривожланишининг эволюцияси режа 1. мулк ҳуқуқлари назариясининг асосий қоидалари 2. мулкчилик таърифларининг таҳлили 3. мулкчилик муносабатларини амалга оширишнинг тарихий шакллари 4. мулкий хуқуқлар 5. мулкий хуқуқлар тақсимотининг таҳлили 1. мулк ҳуқуқлари назариясининг асосий қоидалари ўтган асрнинг 60-70 йиларида шаклланди. ҳозирги вақтда унинг ривожланиши алоҳида мустақил концепция сифатида эмас, балки иқтисодий таҳлилнинг учта йўналиши – мулк ҳуқуқлари назарияси янги иқтисодий тарих ҳуқуқ иқтисодиёти иқтисодий ташкилот назарияси тараққиёт мулк ҳуқуқлари назариясининг методологик ва умумназарий асоси сифатида давом этмоқда америкалик машҳур иқтисодчилар – р.коуз ва а.алчиян мулк ҳуқуқлари назариясиинг асосчилари ҳисоблана...

This file contains 36 pages in PPTX format (1.3 MB). To download "мулк ҳуқуқлари назарияси ва мулкчилик шакллари ривожланишининг эволюцияси", click the Telegram button on the left.

Tags: мулк ҳуқуқлари назарияси ва мул… PPTX 36 pages Free download Telegram