alisher navoiy

PPT 22 pages 1.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 22
alisher navoiy (1441-1501) alisher navoiy alisher navoiy 1441-yilning 9-fevralida hirot shahrida tavallud topgan. alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. alisher navoiyning qabri hirotda. hirot esa afg`onistonda joylashgan. o‘tmish mavzusida «tarixi mulki ajam» («ajam, ya’ni arab bo‘lmagan mamlakatlar tarixi»); «tarixi anbiyo va hukamo» («payg‘ambarlar va donishmandlar tarixi») asarlarini yozgan. aruzga doir «mezon ul-avzon» («vaznlar o‘lchovi»); tazkirachilikka oid «majolis un-nafois» («nafis majlislar») kabi asarlar yaratdi. lug‘atshunoslikka oid «sab’atu abhur» («yetti dengiz») nomli kitob yozdi. muhokamat ul-lug‘atayn» («ikki til muhokamasi») asarida turk (o‘zbek) va sort (fors) tillarini solishtirib, o‘z ona tilining tuganmas imkoniyatlarini ilmiy asoslab berdi. turli yo`nalishdagi asarlari sharqda o‘tgan mashhur shayxlar, so‘fiylar hayoti haqida ma’lumot beruvchi «nasoyim ul-muhabbat» («muhabbat shabadalari») asarini yozib tugatdi. so‘ng umr bo‘yi xayolini band etgan «lison ut-tayr»ni qog‘ozga tushirdi. boshqalar …
2 / 22
atida ko`chiriladi. bu devon uni nashrga tayyorlagan adabiyotshunos olim hamid sulaymonov tomonidan shartli ravishda “ilk devon” deb nomlangan. 391 g’azal, 41 ruboiy, 1 mustazod va 1 muxammas, jami 434 she’rdan tashkil topgan. “ilk devon” haqida “badiiylikning boshlanishi” - alisher navoiyning o'zi tomonidan tuzilgan birinchi rasmiy devon bo’lib, shoir bu devonini do'sti, podshoh husayn boyqaroning topshirig'iga ko'ra tuzgan edi. 11 janrga oid jami 1046 ta she’r mavjud: g’azal – 777 ta, mustazod – 3 ta , muxammas – 5 ta, musaddas – 2 ta, tarji’band – 3 ta, qit’a – 46 ta, ruboiy – 85 ta, lug’z – 10 ta, muammo – 52 ta, tuyuq – 10 ta, fard – 53 ta. "badoye'u-l-bidoya“ devoni haqida "behad nodirliklar" - shoirning ikkinchi rasmiy devoni devonning nisbatan to’liq nusxasi abdujamil kotib va sulton ali mashhadiy tomonidan ko’chirilgan bo’lib, unda 862 she’r bor. xx asrning 80-yillar oxirida adabiyotshunos olima suyima g’aniyeva ushbu devonning navoiy muhri …
3 / 22
oblar xotima qismini tashkil etadi. asosiy qism o‘zaro yaxlitlikni tashkil etadigan 18 ta mavzuni yoritadi. ularda himmat, adolat, qish, bahor, to‘g‘rilik, mehmondorchilik, yoshlik, safar qilish, o‘lim va aza singari mavzular yoritilgan. doston haqida iskandarning donishmandlar bilan suhbati. «saddi iskandariy» dostoniga ishlangan miniatyura dostonda iskandarning sarguzashtlari ayrim epizodlar tariqasida keltiriladi. undan keyin falsafiy-didaktik mazmundagi mulohazalar o‘rin oladi. yaxlitlikning uchinchi qismini ayni mana shu sarguzasht va mulohazalar mazmuniga ishora qiluvchi hikoyatlar tashkil etadi. nihoyat, uni iskandarning arastu (yoki boshqa hakimlar) bilan savol-javoblari tariqasidagi hikmatlar yakunlaydi. dostonda iskandarning harbiy yurishlari qisman aks etgan bo‘lsa-da, u jangnoma emas. shunga qaramasdan, asar tilida harbiy so‘z va atamalar, tushunchalar nisbatan kengroq o‘z aksini topgan. doston faylaqusning iskandarni topib olishi bilan boshlanadi. unga munosib tarbiya beradi. unga naqumohis (arastuning otasi) ustozlik qiladi. iskandarning yoshlikdan bilim egallashga ishitiyoqi alohida ta’kidlanadi: qayu ishni ta’lim qilg‘on zamon, eshitmak hamon erdi – bilmak hamon… bori ishda bir yerga yetdi ishi ki, …
4 / 22
ng image28.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 22
alisher navoiy - Page 5

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "alisher navoiy"

alisher navoiy (1441-1501) alisher navoiy alisher navoiy 1441-yilning 9-fevralida hirot shahrida tavallud topgan. alisherning maktabdosh do‘sti husayn boyqaro taxtga chiqishi bilan uni samarqanddan hirotga chaqirib oladi va muhrdor qilib tayinlaydi. 1472-yildan vazirlik martabasiga ko‘tariladi, 1487-88-yillarda astrobodda hokim bo‘lib ishlaydi. buyuk ijodkor 1501-yil 3-yanvar kuni vafot etdi. alisher navoiyning qabri hirotda. hirot esa afg`onistonda joylashgan. o‘tmish mavzusida «tarixi mulki ajam» («ajam, ya’ni arab bo‘lmagan mamlakatlar tarixi»); «tarixi anbiyo va hukamo» («payg‘ambarlar va donishmandlar tarixi») asarlarini yozgan. aruzga doir «mezon ul-avzon» («vaznlar o‘lchovi»); tazkirachilikka oid «majolis un-nafois» («nafis majlislar») kabi asarlar yaratdi. lug‘atshunoslikka oid «sa...

This file contains 22 pages in PPT format (1.4 MB). To download "alisher navoiy", click the Telegram button on the left.

Tags: alisher navoiy PPT 22 pages Free download Telegram