klassik iqtisodiy maktabga muqobil g‘oyalariing mohiyati

PPT 60 стр. 2,2 МБ Бесплатная загрузка

60 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 2,2 МБ

Тип файла PPT

Страницы 60

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 60

6-mavzu: klassik iqtisodiy maktabning yakunlanishi reja: 1. tomas maltusning “nufuz nazariyasi” 2. j.s. mill iqtisodiy qarashlari 3. f. bastia va g.ch.kerining iqtisodiy qarashlari 4. j.b.seyning iqtisodiy ta’limoti 5. s.sismondining iqtisodiy qarashlari 6. germaniya tarixiy maktabi 7. p.j.prudonning iqtisodiy konsepsiyasi 8. k.rodbertusning iqtisodiy g‘oyalari 9. iqtisodiyotda ilk matematik uslublar 10. marjinalizm ta’limoti va neoklassik iqtisodiy maktablar tomas robert maltus (1786-1834y).) maltus tomas robert (1766-1834) – ingliz iqtisodchisi, “nufus nazariyasi”, “tuproq unumdorligining pasayib borishi qonuni” va boshqa asarlar muallifi. uning fikricha, aholi geometrik taraqqiyot asosida, noz-ne’matlar esa arifmetik taraqqiyot asosida o‘sib boradi, oqibatda qashshoqlikning sababi aholi soniga bog‘liq, deb ko‘rsatiladi. maltus aholi soninig o‘sishini cheklash tarafdori bo‘lgan. «aholi nufusi qonuni to‘g‘risidagi tajriba» (1798 y.) «yer rentasining tabiati va o‘sishi to‘g‘risidagi tajriba» (1815 y.) «siyosiy iqtisod prinsiplari» (1820 y.) asosiy asarlari nufus nazariyasi mahsulot realizatsiyasi nazariyasi t.maltusning iqtisodiy qarashlari ikkita asosiy konseptual qoidalarda mujassamlashgan: tadqiqot predmeti ishlab chiqarishni rivojlantirish yo‘li bilan jamiyatning moddiy …

2 / 60

tuproqning tabiiy unumdorligiga ham bog‘liq bo‘ladi. u berishi mumkin bo‘lgan narsadan ortiqchasini undan olib bo‘lmaydi. hisoblab chiqqach, t.maltus xulosa qiladi: insoniyat qancha harakat qilmasin, qishloq xo‘jaligidan u oladigan oziq-ovqat mahsulotlari miqdori faqat arifmetik progressiyada o‘sadi. (eslatib o‘tamiz, arifmetik progressiyada o‘sish 1,2,3,4,5 ... ko‘rinishda, ya’ni har bir keyingi son oldingisidan bir xil absolut miqdorga oshib boradi), aholining soni esa, geometrik progressiyada o‘sadi va 25 yilda ikki barobar ko‘payadi (eslatib o‘tamiz, geometrik progressiyada o‘sish 1,2,4,8,16 ... ko‘rinishda, ya’ni har bir keyingi son oldingisidan 2 barobar ko‘p bo‘ladi). agar yer aholisi asr boshida 1 mlrd. bo‘lsa, asr oxiriga kelib u 8 mlrd. tashkil etadi, yashash vositalari esa, to‘rtdan birga ko‘payadi. nufus nazariyasining mohiyati quyidagilardan iborat: t.maltus aholi o‘zi uchun zarur bo‘lgan yashash vositalaridan ko‘ra tez ko‘payib boradi deb hisoblaydi; t.maltus aholi soni har 25 yilda ikki barobar ko‘payadi va geometrik progressiyada o‘sadi (1,2,4,8,16,64,128,256), uning (aholining) yashash vositalari esa, arifmetik progressiyada o‘sadi (1,2,3,4,5,6,7,8) deb …

3 / 60

ng aholining o‘sishi 256 marta tirikchilik vositalari 9 marta 300 yildan so‘ng aholining o‘sishi 9096 marta tirikchilik vositalari 13 marta avlodni davom ettirish instinkti aholining o‘sish potensiali aholi o‘sishini cheklovchi omillar oldini olish choralari: tug‘ilishning kamayishi real omillar: o‘limning ortishi axloqiy xususiyatdagi cheklashlar sog‘liq sustligi noo‘rin hayot kambag‘allik tirikchilik vositalarining cheklanganligi aholining o‘sishini cheklovchi omillar mahsulotlar realizatsiyasi nazariyasi. tomas maltus iqtisodiy fanda jamg‘arish va iqtisodiy o’sish muammosini ikkinchi o’rinda qoldirgan holda, mahsulotlar realizatsiyasi tahlilini birinchi o’ringa qo’yadi. mahsulotlar realizatsiyasi nazariyasining mohiyati: tovar qiymati xaridor uchun ishlab chiqarish xarajatlari bilan aniqlanadi, ya’ni mehnat va kapital sarflari avanslangan kapitalga olingan foyda bilan aniqlanadi; bu qiymatlarning realizatsiyasi xaridorlarning zarur yalpi talabi orqali ta’minlanishi mumkin; realizatsiya jarayoni ortiqcha ishlab chiqarish krizislari tufayli uzilishi mumkin, chunki ishchilar va tadbirkorlar ba’zan iste’mol tovarlariga ham, ishlab chiqarish uchun mo‘ljallangan tovarlarga ham zarur talabni keltirib chiqara olmaydi; realizatsiya muammosini yechish va krizislarni bartaraf etishga mulkdor ham, ishchi ham …

4 / 60

gan indiya tarixi” (1817), “siyosiy iqtisod omillari” (1821) “inson aqlining hodisalarni tahlil qilish jarayoni” (1826), “mantiq tizimi” (1843). “siyosiy iqtisod asoslari…” (1848) “siyosiy iqtisod asoslari…” (1848) bu asar beshta kitobdan iborat: “ishlab chiqarish”, “taqsimot”, “ayirboshlash”, “jamiyat rivojlanishining ishlab chiqarish va taqsimotga ta’siri”, “davlatning bozor iqtisodiyotiga ta’siri to‘g‘risida”. bu asarda j.s.mill iqtisodiy bilimlar darajasining yuksalib borishini va ilg‘or zamonaviy g‘oyalarni hisobga olgan holda a.smitning “odamlar boyligining tabiati va sabablari haqida tadqiqot” va d.rikardoning “siyosiy iqtisodning boshlanishi” asarlarining yangilangan variantini yaratishni o‘ziga maqsad qilib qo‘ygan. asarning ushbu yuqoridagi ko‘rinishda tuzilishi esa, muallifning fikricha, smit-rikardo iqtisodiy nazariyalarini izohlashda muayyan tartib va aniqlik kiritadi. j.s.mill nafaqat iqtisodiy bilimlarni tizimlashtirdi va ommaviylashtirdi, balki uning tomonidan bir qator qoidalar rivojlantirildi va ularga aniqlik kiritildi, xulosa va yakun dalillar bilan yana ham ishonarli qilib asoslab berildi. j.s.millning fikricha: siyosiy iqtisodni-boylikning mohiyatini, uni ishlab chiqarish va taqsimlash qonunlarini tadqiqot qiluvchi fan sifatida ta’riflaydi. uning fikricha, taqsimot tarixiy xarakterga …

5 / 60

rni anglash, asosini ajratib olish juda qiyin, shuning uchun ularni chalkashtirib yubormaslik, sabab va oqibatni bir-biridan ajrata bilish lozim. j.s.mill klassik iqtisodiy maktabni yakunlovchilardan biri sifatida iqtisodiy ta’limotlarning rivojlanishiga juda katta hissa qo‘shdi. j.s.millning bu nazariyasi o‘z mohiyatiga ko‘ra, a.smit nazariyasi bilan hamohang. j.s.millning ta’kidlashicha, faqat unumli mehnat (natijasi ko‘rinib turadigan mehnat) “boylik” ya’ni “moddiy ne’matlar”ni yaratadi. uning nazariyasidagi yangilik shundan iboratki, mulkni muhofaza qiluvchi mehnatni va jamg‘armalarni ko‘paytirishga imkon beruvchi malakaga ega bo‘lish uchun sarflanadigan mehnatni ham unumli deb hisoblaydi. j.s.millning tasdiqlashicha, agar bu iste’mol “jamiyatning ishlab chiqaruvchi kuchlarini qo‘llab-quvvatlasa va ko‘paytirsa”, unumli mehnatdan keladigan daromadlar unumli iste’mol hisoblanadi. uningcha, unumsiz mehnatdan keladigan har qanday daromad bu– faqat unumli mehnat bilan yaratilgan daromadning oddiy qayta taqsimlanishidir. agar u ishchining va uning oilasining yashashi uchun zarur bo‘lgan vositalar minimumini ta’minlasa, hatto ish haqi iste’moli unumli hisoblanadi, uning “zeb-ziynat” keltiradigan qismi esa unumsiz hisoblanadi. kapital va foyda nazariyasi. j.s.mill jamg‘arish natijasida …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 60 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "klassik iqtisodiy maktabga muqobil g‘oyalariing mohiyati"

6-mavzu: klassik iqtisodiy maktabning yakunlanishi reja: 1. tomas maltusning “nufuz nazariyasi” 2. j.s. mill iqtisodiy qarashlari 3. f. bastia va g.ch.kerining iqtisodiy qarashlari 4. j.b.seyning iqtisodiy ta’limoti 5. s.sismondining iqtisodiy qarashlari 6. germaniya tarixiy maktabi 7. p.j.prudonning iqtisodiy konsepsiyasi 8. k.rodbertusning iqtisodiy g‘oyalari 9. iqtisodiyotda ilk matematik uslublar 10. marjinalizm ta’limoti va neoklassik iqtisodiy maktablar tomas robert maltus (1786-1834y).) maltus tomas robert (1766-1834) – ingliz iqtisodchisi, “nufus nazariyasi”, “tuproq unumdorligining pasayib borishi qonuni” va boshqa asarlar muallifi. uning fikricha, aholi geometrik taraqqiyot asosida, noz-ne’matlar esa arifmetik taraqqiyot asosida o‘sib boradi, oqibatda qashshoqlikning sababi aholi...

Этот файл содержит 60 стр. в формате PPT (2,2 МБ). Чтобы скачать "klassik iqtisodiy maktabga muqobil g‘oyalariing mohiyati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: klassik iqtisodiy maktabga muqo… PPT 60 стр. Бесплатная загрузка Telegram

klassik iqtisodiy maktabga muqobil g‘oyalariing mohiyati

Предварительный просмотр (5 стр.)

Хотите читать дальше?

О "klassik iqtisodiy maktabga muqobil g‘oyalariing mohiyati"

Похожие файлы