afrika materigining tabiiy geografik o`lkalari

DOC 58,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇

1351240974_22867.doc африка материгининг табиий географик ўлкалари afrika materigining tabiiy geografik o`lkalari reja: 1. past afrika: atlas tog`lari. 2. sahroi kabir cho`li. 3. sudan- gvineya. 4. kongo botkogi. 5. yuqori afrika: efiopiya – somali 6. sharqiy afrika. 7. janubiy afrika. afrika tabiatining umumiy xususiyatlariga, undagi geografik zonalarning xarakteriga asoslanib afrika materigi past afrika va baland afrika deb ataluvchi ikki qismga bo`linadi. saxroi kabir shimoldan janubga tomon 2000 km masofaga cho`ziladi. maydoni 8,7 mln. km.kv. bo`lib, yevropa maydoning 1/3 qismiga barobar keladi va avstraliya maydonidan 1 mln.km.kv. dan oshadi. past afrikada tekislangan keng xududlar ko`prok. quruqlik maydonining kattaligi, xududning u qadar baland emasligi va yevrosiyoga yaqinligi sababli, kenglik zonalarning yuzaga chiqishi uchun deyarli ideal sharoit bor. atlas tog`laridan keyin tomon deyarli 2000 km masofada va materikning g`arbiy chetidan sharqiy chetigacha tropik cho`llar zonasi - saxroi kabir davom etadi. saxroi kabir tengi yo`q ajoyib o`lka bo`lib, uning chegaralarini relyefga qarab xech bir joyda …

alishda 2000 km masofaga cho`zilagan va juda ham murakkab tarmoqlangan o`rta xisob bilan 1200-1500 m balandlikdagi tizmalari ar-rif va tell-atlas tizmalari neogen davridagi burmalanishda xosil bo`lgan. atlas tog`larining qolgan qismi tuzilishida gersin strukturalari qatnashgan. o`rta dengiz bo`yi landshaftlarning mavjudligiga asosiy sabab orografiyadir, chunki atlas tog` tizmalaridan tashqarida saxroi kabir liviya soxiliga deyarli zich yondashib turadi. ammo o`rta dengiz bo`yinning tipik landshaftilari qirg`oq bo`yidagi eng ko`pi bilan 150 km keladigan kambar polosada rivojlangan. bu polosadagi tog` zanjirlari atlantika okeanidan, o`rta dengizdan esadigan nam shamollarni to`sib qoladi. shu sabablarga ko`ra atlas tog`lari bir-biri bilan katta tafovut qiladigan ikkita rayonga: o`rta dengiz bo`yi landshaftlari mavjud bo`lgan shimoliy rayonga va saxroi kabir oldidagi chala cho`l landshafti mavjud bo`lgan janubiy rayonga ajratiladi. shimoliy rayonga ar-rif, tell-atlas tizmalari va qirg`oq bo`yidagi pastekisliklarning kambar polasasi kirai. ar-rif murakkab tog` tizmasi bo`lib, unda burmali strukturalardan tashqari, siljima (nadvig) va qoplamlar ham bor deb faraz qilinadi. tog`lar eroziya natijasida …

lgan yotiq balandliklar o`sha qozonsoylarni bo`lib turadi. atlas tog`larining sharqiy chekkasida yuksak platolar torayadi, endi bu sharoitlarni meridional yo`nalishga yaqin yo`nalishdagi palaxsali kalta tizmalar va massivlar bo`lib turadi. yuksak platolardan janub tomonda saxroi kabir atlasi va anti-atlas tizmalari bor. saxroi kabir- atlantika okeanining soxilida afrika orqali markaziy osiyodagi gobi cho`ligacha 1200 km masofaga cho`zilagan cho`llar mintaqasi saxroi kabirdan boshlanadi. bu mintaqa uzunligining yarmi 6000 km saxroi kabirga to`g`ri keladi. saxroi kabir shimoldan janubga tomon 2000 km masofaga cho`ziladi. maydoni 8,7 mln. km.kv. bo`lib, yevropa maydoning 1/3 qismiga barobar keladi va avstraliya maydonidan 1 mln.km.kv. dan oshadi. saxroi kabirning shimoliy chegarasi atlas tog`larining janubiy etaklaridan, sharq tomonda- shartli ravishda 30 shimoliy kenglikdan o`tadi. saxroi kabirning iqlimi cho`l iqlimdir. saxroi kabir landshaftlarining asosiy xususiyatlari g`oyat quruq kontinental tropik havoning xukmronligiga aloqador. quruqlikning asosiy sabablari shuki, saxroi kabir ustidagi dinamik maksimumda havo masallari pastga tushadi, bundan tashqari kondensatsiya satxi juda yuqori (5 km …

bu yerni janubida nixoyatda issiq bo`lib, o`simliklar deyarli yo`q. markaziy saxroi kabirga axagarr va tibesti tog`liklari hamda ularga shimol va janub tomondan yondashgan rayonlar kiradi. sharqiy saxroi kabirga liviya, arabiston va nubiya cho`llari kiradi. saxroi kabirning boshqa rayonlardan liviya cho`lining farqi shuki, uni vodiylar kesib o`tgan emas. aftidan to`rtlamchi davrning xatto plyuvial eppoxalarida ham liviya cho`li juda quruqligicha qolavergan va unga tibestidan oqib tushgan daryolar qumlarga va shag`al tosh oqiziqlarga singib yo`k bo`lib ketgan. sudan-gvineya o`lkasi. saxroi kabirning janubiy chegaralaridan gvineya qo`ltig`igacha. kongo botig`ining shimoliy chekkasidan balandliklargacha cho`ziladi va saxroi kabir-arabiston platformasining janubiy chekkasini egalaydi: yotiq tektonik bukilmalar va balandliklar bu joy uchun xarakterlidir. sudanda tekislik relyefi umuman past bo`lgani xolda bukilmalar o`rta niger, chad ko`li va oq nilning o`rta oqimi botiqlarida yaqqolroq ko`rinadi, botiqlar to`rtlamchi davrda qum- gil yotqiziqlari bilan to`lgan. janubiy sudanda yog`ingarchilik mavsumi 8-10 oy davom etadi, shu davrda kuyosh ikki marta zenit orqali o`tgani munosabati bilan …

berk eng yirik (maydoni 3 km.kv. ga yaqin) sineklizasidir. bu botiq shimol, g`arb va janub tomondan qadimgi kristall poydevor antiklizalari halqasi, yaoni bir necha marta peneplenlashish natijasida tekislangan yassi tepali balandliklar: shimolda azande balandligi, g`arbda janubiy gvineya balandligi, janubda lunda-katanga balandligi bilan o`ralgan. kongo botig`i eng qadimgi (kembriydan oldingi) poydevori asosan kontinental svitalar bo`lgan qalin svitalar bilan ko`milgan. bu svitalarning to`planishi yuqori paleozoyda boshlanib, uchlamchi davr oxirida janubiy afrikadagi kalaxari qumlariga o`xshash qumlarning to`planishi bilan tugagan. azande balandligi - dengiz satxidan 900 — 1000 m yuqori. u qadimgi kristall jinslardan tuzilgan peneplen bo`lib, qoldiq granit massivlari bor. g`arbda azande balandligi zina shaklidagi kamerun tog`ligiga qo`shiladi. bu tog`likka qadimgi negiz shimoli- sharqiy yunalishdagi razlom bo`ylab lava bilan qoplangan. kamerun vulkani ham o`sha razlomda paydo bo`lgan. kamerun vulkani qirg`oq bo`yidagi pastekislikdagi tog`lik qarshisida tanxo qad ko`tarib turadi. janubiy gvineya balandligi. kongo botig`i ustidan zina-zina bo`lib ko`tariladi. janubiy gvineya balandligi ayrim massivlari bo`lak-bo`lakligi …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"afrika materigining tabiiy geografik o`lkalari" haqida

1351240974_22867.doc африка материгининг табиий географик ўлкалари afrika materigining tabiiy geografik o`lkalari reja: 1. past afrika: atlas tog`lari. 2. sahroi kabir cho`li. 3. sudan- gvineya. 4. kongo botkogi. 5. yuqori afrika: efiopiya – somali 6. sharqiy afrika. 7. janubiy afrika. afrika tabiatining umumiy xususiyatlariga, undagi geografik zonalarning xarakteriga asoslanib afrika materigi past afrika va baland afrika deb ataluvchi ikki qismga bo`linadi. saxroi kabir shimoldan janubga tomon 2000 km masofaga cho`ziladi. maydoni 8,7 mln. km.kv. bo`lib, yevropa maydoning 1/3 qismiga barobar keladi va avstraliya maydonidan 1 mln.km.kv. dan oshadi. past afrikada tekislangan keng xududlar ko`prok. quruqlik maydonining kattaligi, xududning u qadar baland emasligi va yevrosiyoga yaqinligi saba...

DOC format, 58,5 KB. "afrika materigining tabiiy geografik o`lkalari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: afrika materigining tabiiy geog… DOC Bepul yuklash Telegram