pedagogik annotatsiya

DOCX 18 pages 1.2 MB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.2 MB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

pedagogik annotatsiya o‘quv predmeti: «klinik farmakologiya» mavzu: «diuretik dori vositalarining klinik farmakologiyasi» ushbu keys maqsadi: talabalarga diuretik dori vositalarining klinik farmakologiyasini tushuntirish va shish sindromi xarakteriga, diuretiklar buyurish kerak bo‘lgan xollarda ratsional qo‘llashni o‘rgatish. rejalashtirilgan o‘quv natijalar – keys bilan ishlash natijasida talabalar quyidagi ko‘nikmalarga ega bo‘ladilar: · shishning asosiy kelib chiqish mexanizmlari · diuretik dori vositalarining zamonaviy tasnifi · turli gurux diuretik dori vositalarning farmakodinamik effektlari va farmakokinetik ko‘rsatkichlari haqida tushunchaga ega bo‘ladilar · vaziyatni baholash va tahlil qilish; · bemor yoshi, eliminatsiyalovchi a’zolar faoliyatini xisobga olgan holda preparatlarning dozalash tartibini belgilash; · bemor ahvolining og‘irligi va tanlangan preparatning havfsizligini xisobga olgan holda uzoq muddatli diuretik terapiyani rejalashtirish; · qo‘llanilayotgan diuretik terapiya samaradorligi va havfsizligini baholash uchun nazorat usullari va muddatini belgilash; · har bir holatda dori vositalarining optimal kombinatsiyalarini tanlash; · vaziyatli masalalarni echishda nazariy bilimlarni qo‘llash; · muammoni aniqlash va uni echish; ushbu keysni muvaffaqiyatli echish uchun …

2 / 18

rapiya. m., 2003. 3. yu.m. mamadov. klinik farmakologiya. toshkent, 2006. 4. bertram katsung. bazisnaya i klinicheskaya farmakologiya. m., 2001. 5. suvorova g.yu., martыnov a.i. otechnыy sindrom: klinicheskaya kartina m.: geotar-media, 2009. 6. fiziologiya pochek – vander. a – uchebnoe posobie, 2000 7. bagriy a.e., щukina e.v. - diuretiki v sovremennoy klinicheskoy praktike, 2012 tipologik xususiyatlardan kelib chiqqan holda keysning tavsifnomasi ushbu keys kabinetli, lavhali keys sanaladi. u tizimlashtirilgan, savolli, dalillar majmuasidan iborat. bu keys – savol. ushbu keysdan klinik farmakologiya, ichki kasalliklar fanida foydalanish mumkin. i keys «diuretik dori vositalarining klinik farmakologiyasi» kirish diuretiklar deb, tanada suv-tuz almashinuviga ta’sir etib, suv va tuzlarning buyraklar orqali chiqib ketishini oshiradigan preparatlarga aytiladi. ma’lumki, odam tanasi normal sharoitda 40-50 l (65-70 %) suv saqlaydi. bu suv asosan xujayralar ichida bo’lib, 30-35 l ni tashkil qiladi. kolgani esa tukimalar, xujayralar orasida joylashgan (10-12 l), 3, 5 l chasi qon tomirlarida qon tarkibida bo’ladi. xujayra …

3 / 18

osmotik bosimning ko’tarilishiga va suv yig’ilishiga sababchi bo’ladi. ma’lumki, peshob ajralishi buyrakda bo’ladigan quyidagi jarayonlarga bog’lik: filtratsiya yo’li bilan birlamchi peshobning xosil bo’lishi, buyrak kanalchalarida birlamchi peshobning qaytadan qonga so’rilishi (reabsorbsiya), kanalcha epiteliylaridan ayrim moddalarning ajralishi. buyrak koptokchalarida qondagi birlamchi peshobning filtratsiyalanishi kapillyarlardagi qonning gidrostatik bosimiga, undagi filtratsiya bo’lmaydigan moddalar (oksil, glikogen va yukori molekulalik birikmalar) qonsentratsiyasiga, qon aylanishiga, ishlayotgan koptokchalar soniga va boshqalarga bog’lik. birlamchi peshobning filtratsiyalanishi passiv jarayon bo’lib, buyrak tomonidan quvvat sarflanishi talab qilinmaydi va farmakologik ta’sirga bo’ysunmaydi. bir kecha-kunduzda buyraklardan 150 litrgacha suv, 1200 g natriy va boshqa moddalar (glyukoza, aminokislotalar, mochevina, xar xil elektrolitlar va boshqalar) ajralib chiqadi. buyrak kanalchalari epiteliysining sekretsiyasi faol jarayon bo’lib, ayrim metabolitlarni (peshob kislota, vodorod ionlari, kaliy ionlari va boshqalar) va ko’pchilik dori moddalarining (sulfanilamidlar, antibiotiklar va boshqalar) kanalchalar bo’shlig’iga, ayrim moddalarning esa qonga qayta so’rilishini ta’minlaydi. bu jarayon epiteliy pardasidagi aloxida o’tkazuvchi tizim orqali bajariladi va buning uchun quvvat …

4 / 18

’lishida fermentlar tizimi katnashadi (suksindegidrogenaza, karboangidraza). ushbu tizimning qisman bo’lsa xam tormozlanishi peshob ajralishini ko’paytiradi. ko’pchilik peshob xaydovchi dori moddalarining ta’siri aynan shu jarayonga qaratilgan. elektrolitlarning va ular bilan birga suvning reabsorbsiyalanishi kanalchalarning deyarli xamma qismida sodir bo’ladi. lekin ayrim elektrolitlar (kaliy, xlor) kanalchalarning proksimal (boshlangich), ayrimlari (kaliy ionlarining sekretsiyasi, natriy), distal (oxiri), boshqalari esa nefronning ikkala qismida (natriy, xlor) qaytadan so’riladi. suvning passiv so’rilishi (elektrolitlarsiz) kanalchaning distal qismida bajariladi va bu jarayon gipofiz bezining antidiuretik va buyrak usti bezining aldosteron gormonlari tomonidan boshqarilib turiladi. diuretiklarning ta’sir mexanizmi sxemasi. demak, birlamchi peshobning elektrolitlar xisobiga qaytadan so’rilishi ancha murakkab jarayon bo’lib, peshob xaydovchi dori moddalarining ta’sir mexanizmi asosan ana shu reabsorbsiyaning uzgarishiga bog’likdir. tibbiyot amaliyotida ishlatiladigan diuretiklar kimyoviy tuzilishi, olinishi, ta’sir mexanizmi va ishlatilishi buyicha turlichadir. diuretiklarning nefronda ta’sir qilish joyi bo‘yicha tasnifi 1. a) osmotik diuretiklar (mannitol, mochevina). b) fakultativ diuretiklar (yurak glikozidlari, metilksantinlar). 2. a) karboangidraza ingibitorlari (atsetozolamid) b) …

5 / 18

xolatlarda ratsional qo‘llanishi xaqida bilim berish. taklif etilayotgan keysni echish talabalarga quyidagi o‘quv natijalarga erishish imkonini beradi: · shish sindromi kelib chiqish mexanizmlari · diuretik dori vositalarining zamonaviy tasnifi · turli gurux diuretik vositalarning farmakodinamik effektlari va farmakokinetik ko‘rsatkichlari haqida tushunchaga ega bo‘ladilar · vaziyatni baholash va tahlil qilish; · bemor yoshi, eliminatsiyalovchi a’zolar faoliyatini xisobga olgan holda preparatlarning dozalash tartibini belgilash; · bemor ahvolining og‘irligi va tanlangan preparatning havfsizligini xisobga olgan holda uzoq muddatli diuretik terapiyani rejalashtirish; · qo‘llanilayotgan diuretik terapiya samaradorligi va havfsizligini baholash uchun nazorat usullari va muddatini belgilash; · har bir holatda dori vositalarining optimal kombinatsiyalarini tanlash; · vaziyatli masalalarni echishda nazariy bilimlarni qo‘llash; · muammoni aniqlash va uni echish; vaziyat 36 yoshli bemor statsionarda quyidagi tashxis bilan davolanmoqda: surunkali glomerulonefrit, gipertonik turi. sbe, terminal bosqich. ab 180/120 mm.sm.ust. sutkalik diurez 0,8 l. qabo’l qilingan suyuqlik miqdori 1 l ga yaqin. plazmada kaliy miqdori 6,0 mmol/l, …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "pedagogik annotatsiya"

pedagogik annotatsiya o‘quv predmeti: «klinik farmakologiya» mavzu: «diuretik dori vositalarining klinik farmakologiyasi» ushbu keys maqsadi: talabalarga diuretik dori vositalarining klinik farmakologiyasini tushuntirish va shish sindromi xarakteriga, diuretiklar buyurish kerak bo‘lgan xollarda ratsional qo‘llashni o‘rgatish. rejalashtirilgan o‘quv natijalar – keys bilan ishlash natijasida talabalar quyidagi ko‘nikmalarga ega bo‘ladilar: · shishning asosiy kelib chiqish mexanizmlari · diuretik dori vositalarining zamonaviy tasnifi · turli gurux diuretik dori vositalarning farmakodinamik effektlari va farmakokinetik ko‘rsatkichlari haqida tushunchaga ega bo‘ladilar · vaziyatni baholash va tahlil qilish; · bemor yoshi, eliminatsiyalovchi a’zolar faoliyatini xisobga olgan holda preparatlarnin...

This file contains 18 pages in DOCX format (1.2 MB). To download "pedagogik annotatsiya", click the Telegram button on the left.

Tags: pedagogik annotatsiya DOCX 18 pages Free download Telegram