1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi

PPTX 158.2 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1541912041_68224.pptx /docprops/thumbnail.jpeg mavzu:1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi. 1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi. markaziy osiyo, jumladan, turkiston, buxoro va xorazm davlatlarining tubxalqlari necha asrlar davomida turmush tarzi va an'analari jihatidan bir-biriga yaqinbo'lib keldilar. buxoro va xorazm xx asr 20-yillariningboshiga qadar mustaqil davlatlar bo'lgan. bu mintaqayagona zamini, o'z xo'jaligi, an'analari, dini, madaniya-tining mushtarakligi bilan ajralib turgan. o'rta osiyodavlatlaridan har birining ko'p millatli ekanligi, o'z-beklar, turkmanlar, tojiklar, qoraqalpoqlar, qirg'izlar, , qozoqlar va boshqa yerli xalqlarning uchala davlathududlarida tarqalib yashashii tarixan an'anaviy bo'lgan.mana shu davlat tuzilmalari doirasida har bir xalq yoki alohida urug'lar xo'jalik hayoti tizimidagi o'z o'rniniegallab, o'zining ishlab chiqarish va xo'jalik faoliyatibilan davlat va mintaqa ijtimoiy hayotining yaxlit zan-jiridagi uzilmas halqani tashkil etgan. turkistonmintaqasining xalqlari shu zaminni qadimdan o'zlari-ning asl vatanl deb bilganlar. vatan yagonaligi hissi xalqijodiyotida, an'analarida, madaniyatida o'z aksini topganva shu mintaqada yashashb turgan barcha xalqlarningabadiy qadriyatiga aylangan. bu mintaqaning xalqlari birdir degan g'oya avloddan-avlodga o'tib, milliy yetakchilar, jamoat arboblari …

si bilan 1920-yil 15-yanvarda qabul qilingantezislarda aytiladi. bu tezislar o'sha yilning iyun oyidarkp(b) markaziy komitetining «partiyaning turkistondagi vazifalari haqida» degan qarori loyihasiga kiritil-di. bu taklifni v.i. lenin qo'llab-qu vvatladi. loyihagabildirgan o'z mulohazalarida u turkistonning «o'zbe-kiya, qirg'iziya, turkmaniya»ga bo'lingan kartasinituzish zarur deb ko'rsatdi. v.i. lenin birmuncha keyin-roq o'zi tayyorlagan boshqa bir loyihada o'z nuqtainazarini o'zgartirib: «respublikani (ya'ni turkistonni) 3qismga bo'lish oldindan hal qilib qo'yilmasin», debuqtirdi. turkistonning ma'muriy-hududiy kartasini qaytadanko'rib chiqish bolsheviklarning qaytadan tuzish siyosati-dan o'lkada norozilik kuchayib borgan, mustaqiuik milliy respublikalar va viloyatlar tuzishga ko'r-satma berilishi va uningsiyosiy jihatdan asoslanishi uchun harakat ko'lami kengayib kelayotgani, milliymasala yuzasidan kavkazortida boshlangan kurash akssadosi va boshqa sabablarga ko'ra orqaga surilib turdi.1920-yilga kelib o'rta osiyoda tsrdan tashqari buxorova xorazm xalq sovet respublikalari tuzilganligi hammuhim omil bo'ldi. bu respublikalar tuzilganidan keyinma'lum rahbarlar guruhi ularni ham hududiy qaytabichish doirasiga tortish rejalarini ilgari surdilar. milliy respublikalar tuzish zarurligi g'oyasi tashab-buschilari uni (ya'ni, bu g'oyani) yerli xalqlar hayotidatengsizlik mavjudligi, …

n tub xalqlar vakillario'rtasidagi ixtiloflar, shuningdek, ayrim guruhbozlikko'rinishlari mexanik tarzda o'rta osiyo mintaqasixalqlari o'rtasidagi munosabatlarga ko'chdi. rudzutak, stalin va boshqalar o'rta osiyoda milliy mojaromavjudligini uqtirdilar. milliy masala sun'iy ravishdabo'rttirib yuborildi va davlatlar hududini tubdan qaytabelgilash uchun hal qiluvchi asosiy dalil sifatida ilgarisurildi. 1924-yilgi milliy-hududiy chegaralash o'rta osiyoni chegaralab bo'lish va milliy respublikalar tuzish g'oyasi 1924-yilda amalga oshirila boshlandi. biroq bu masalaga doir zid-diyatlar ayni davrda ham davom etaverdi. bu kampaniyada ishtirok etishdan bo'yin tovlashga ochiq-oydinintilish hollari takrorlanaverdi, yangi loyihalar taklif etil-di. lekin markaz, o'rta osiyo byurosi qattiq turib oldi. ammo o'rta osiyo respublikalaridagi hukumat vapartiya organlarining nuqtai nazarlari yakdil emas edi. turkiy xalqlar bir-biriga yaqin, degan fikr o'rtagaqo'yilar, boshqa dalillar keltirilardi. 1924-yil fevralidabuxoro kompartiyasi chegaralanish masalasini ko'ribchiqdi. unda o'rta osiyoning ma'muriy tuzih'shi yuzasi-dan taldif etilayotgan, barcha turkiy xalqlarning ildizibirligini hisobga olmaydigan siyosat o'tmish istilochilarisiyosati bilan aslida bir deb aytildi. o'rta osiyo byurositezislardagi bu fikrlarni xato deb e'lon qilib, qattiq tan-qid …

tor viloyatlarini tuzishni takhf etdilar. 8-may kunibir guruh xorazm rahbarlari rkp(b) markaziykomitetiga «xorazmda milliy masalani hal qilishto'g'risida maktub» yuborib, unda xorazmni chegarala-nishga qo'shmashkni iltimos qildilar. ular o'zlariningshu nuqtai nazarlarini respublikaning olisda joylashgan-ligi, iqtisodiy jihatdan ajralib turganligi bilan asosladilar. bu nuqtai nazarni xorazm kompartiyasi markaziykomiteti, jumladan, qalandar odinayev (1897—1938)ham qo'llab-qu vvatladi. qalandar odinayev 1922-yiloktabriga qadar amudaryo viloyatida, so'ngra xorazmdarkp(b) markaziy komiteti o'rta osiyo byurosi vakilibo'lib ishladi. 1924-yil iyulda q. odinayev xorazmkompartiyasi mas'ul kotib vazifasidan olib tashlandi. image1.jpeg image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg

1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi"

1541912041_68224.pptx /docprops/thumbnail.jpeg mavzu:1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi. 1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi. markaziy osiyo, jumladan, turkiston, buxoro va xorazm davlatlarining tubxalqlari necha asrlar davomida turmush tarzi va an'analari jihatidan bir-biriga yaqinbo'lib keldilar. buxoro va xorazm xx asr 20-yillariningboshiga qadar mustaqil davlatlar bo'lgan. bu mintaqayagona zamini, o'z xo'jaligi, an'analari, dini, madaniya-tining mushtarakligi bilan ajralib turgan. o'rta osiyodavlatlaridan har birining ko'p millatli ekanligi, o'z-beklar, turkmanlar, tojiklar, qoraqalpoqlar, qirg'izlar, , qozoqlar va boshqa yerli xalqlarning uchala davlathududlarida tarqalib yashashii tarixan an'anaviy bo'lgan.mana shu davlat tuzilmalari doirasida h...

PPTX format, 158.2 KB. To download "1924-1925-yil turkistonda milliy davlat chegaralanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: 1924-1925-yil turkistonda milli… PPTX Free download Telegram