kompyuter viruslarining kelib chiqishi va tasirga kora taxlili

DOCX 6 стр. 24,8 КБ Бесплатная загрузка

6 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 24,8 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 6

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 6

kompyuter tizimlarida viruslar ularni paydo bolishi va tasirga kora taxlili jurayev anvar olimjon ug‘li toshkent davlat iqtisodiyot universiteti talabasi anvarjuraev007@gmail.com annotatsiya: ushbu tezisda kompyuter viruslarining kelib chiqishi, ularning rivojlanish bosqichlari va hozirgi davrdagi turlari o‘rganiladi. viruslarning tizimlarga qanday zarar yetkazishi, foydalanuvchi xavfsizligiga tahdidi va ularni aniqlash hamda bartaraf etish usullari tahlil qilinadi. tezis kompyuter tizimlarida xavfsizlikni ta’minlashga qaratilgan yechimlar va profilaktika choralarini ham ko‘rsatadi. kalit so’zlar: kompyuter virusi, kiberxavfsizlik, antivirus, troyan, ransomware, axborot xavfsizligi, tizim tahdidlari, fayl yo‘qolishi, himoya usullari, kiberhujumlar, foydalanuvchi profilaktikasi. 1.viruslarning paydo bo‘lishi va tarqalishining sabablari virus – bu zararli dastur yoki kod bo‘lib, u boshqa fayllar yoki dasturlar orqali o‘zini tarqatadi va tizimda zarar yetkazadi. kompyuter viruslari odatda foydalanuvchining ruxsatisiz kompyuterga o‘rnatilib, ma'lumotlarni o‘zgartirishi, shifrlashi yoki yo‘qotishi mumkin. ular ko‘pincha o‘zini yashirishga harakat qiladi va tizimda boshqa zararli faoliyatlarni amalga oshiradi. 1986-yilda yozilgan "brain" nomli dastur birinchi kompyuter viruslaridan biri sanaladi va ms-dos tizimida tarqalgan. viruslar …

2 / 6

klari yoki orqa eshiklar (backdoor) qoldirishi ham viruslarning paydo bo'lishiga sabab bo'ladi. viruslar dastlab lokal kompyuterlar orqali tarqalgan bo‘lsa, keyinchalik internet, usb, elektron pochta va boshqa raqamli vositalar orqali tez va keng miqyosda yoyila boshladi. ayniqsa, ochiq kodli dasturlarni ishlatishda nazorat mexanizmlarining yo‘qligi, foydalanuvchi tomonidan o‘rnatilgan dasturlarning xavfsizligi tekshirilmasligi viruslarning keng tarqalishiga olib keldi. shuningdek, ijtimoiy muhitda foydalanuvchilarning texnik savodxonlik darajasi past bo‘lishi, har qanday reklama havolalarini bosish yoki dasturlarni hech qanday tekshirishsiz o‘rnatish holatlari ham viruslar uchun qulay muhit yaratadi. zamonaviy viruslar endi oddiy zararli kod emas, balki sun’iy intellekt, kriptografiya va tarmoq texnologiyalaridan foydalanadigan murakkab tizimlardir. xulosa qilib aytganda, kompyuter viruslarining paydo bo‘lishi texnologik taraqqiyot va inson xatti-harakatlari bilan chambarchas bog‘liq bo‘lib, ular doimiy ravishda evolyutsiyalashib boradi. 2.kompyuter viruslarining turlari va ularning ishlash mexanizmlari *boot sektor viruslari: bu viruslar kompyuterning qattiq diskidagi yoki disketadagi "boot sector"ga (yuklanish sektori) joylashadi. kompyuter yoqilganda, bios dasturi ushbu sektorni o‘qib, operatsion tizimni …

3 / 6

ishdan chiqaradi. misollar: cih (chernobyl), nimda *makro viruslar: ushbu viruslar ofis dasturlari (masalan, microsoft word, excel) ning makro funksiyalaridan foydalanadi. odatda hujjat fayllari (masalan, .doc, .xls) orqali tarqaladi. foydalanuvchi faylni ochgan zahoti, makro faollashib virus tizimga ta’sir ko‘rsatadi. xavfliligi: elektron pochta orqali tez tarqaladi, foydalanuvchining ruxsatisiz makrolarni ishga tushiradi. misollar: melissa, concept *troyanlar (trojan horse) troyan dasturlar foydali yoki zararsiz ko‘rinadigan dastur ko‘rinishida bo‘ladi. foydalanuvchi uni o‘rnatgach, u aslida tizimga zararli komponentlarni o‘rnatadi yoki ma’lumotlarni yashirincha uzatadi. xavfliligi: o‘zini foydali sifatida ko‘rsatib, foydalanuvchini aldash orqali tizimga kiradi. ko‘pincha boshqa zararli dasturlarni ham tizimga o‘rnatadi. misollar: zeus, emotet *ransomware :ransomware viruslar foydalanuvchining fayllarini shifrlab qo‘yadi va ularni ochish uchun to‘lov (odatda kriptovalyutada) talab qiladi. hatto tizimni to‘liq bloklab qo‘yadigan shakllari ham mavjud. xavfliligi: ma’lumotlarning yo‘qolishiga, ish faoliyatining to‘xtashiga olib keladi. ko‘pincha muhim tashkilotlarga qarshi ishlatiladi. misollar: wannacry, notpetya *spyware (josus dasturlar): spyware foydalanuvchi kompyuterida yashirincha ishlaydi va u haqda axborot to‘playdi …

4 / 6

mumkin. misollar: hackerdefender, necurs 3.antivirus dasturlari :antivirus dasturlari: viruslarga qarshi kurashish uchun antivirus dasturlari (masalan, norton, kaspersky, avast) o‘rnatish tavsiya etiladi. ular viruslarni aniqlash va ularni tizimdan olib tashlashda yordam beradi. tizim yangilanishlari: o‘rnatilgan barcha dasturiy ta'minot va tizimni muntazam yangilab turish viruslar uchun zaif joylarni tuzatadi. xavfsiz internet odatlariga rioya qilish: e-mail havolalarini va xavfli saytlarni ochmaslik, noma'lum manbalardan dasturlarni yuklab olmaslik. zaruriy zaxira nusxalarini olish: ma'lumotlar xavfsizligini ta'minlash uchun tizimda muhim ma'lumotlar muntazam zaxiralangan bo‘lishi kerak. antivirus dasturlari — bu kompyuter tizimini zararli dasturlar (viruslar, troyanlar, spyware, ransomware, rootkitlar va boshqalar)dan himoya qilishga mo‘ljallangan maxsus dasturiy vositalardir. ular viruslarni aniqlash, ularni tizimdan o‘chirish yoki izolyatsiya qilish, hamda ularning qayta kirishini oldini olish funktsiyalarini bajaradi. antivirus dasturlar odatda uchta asosiy usuldan foydalanadi: imzo asosida aniqlash (signature-based detection): har bir virusning o‘ziga xos "imzosi" bo‘ladi. antiviruslar bu imzolarni o‘z bazasida saqlaydi va fayllarni shu bazaga solishtiradi. evristik tahlil (heuristic analysis): …

5 / 6

ab borish muhim hisoblanadi. tezisda keltirilgan tahlillar va yechimlar kiberxavfsizlik darajasini oshirishga xizmat qiladi. kompyuter viruslari va ularning zararli ta'sirlari haqidagi bilimlarni kengaytirish, nafaqat tizim xavfsizligini ta'minlash, balki umumiy internet xavfsizligi haqida o‘ylashga yordam beradi. yangi texnologiyalar va yangilangan xavfsizlik choralari viruslarga qarshi kurashishda muhim o‘rin tutadi. xavfsizlikka alohida e'tibor qaratish va doimiy yangilanishlarni amalga oshirish tizim va ma'lumotlar himoyasini mustahkamlashga yordam beradi. viruslar va boshqa zararli dasturlar nafaqat tizimning ishlashini buzishi, balki ulkan moliyaviy zarar, maxfiylikning buzilishi va jahon iqtisodiyotiga salbiy ta'sir ko‘rsatishi mumkin. shu sababli, viruslarga qarshi samarali kurashish uchun ilg‘or xavfsizlik choralarini ishlab chiqish va ularga rioya qilish juda muhimdir. i. foydalanilgan adabiyotlar 1. kaspersky, “cryptography definition,” www.kaspersky.com, jan. 13, 2021. 2. international journal of applied engineering research issn 0973-4562 volume 12, number 19 (2017) pp. 9053-9061. 3. n. goshwe, “data encryption and decryption using rsa algorithm in a network environment,” ijcsns international journal of computer science …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 6 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "kompyuter viruslarining kelib chiqishi va tasirga kora taxlili"

kompyuter tizimlarida viruslar ularni paydo bolishi va tasirga kora taxlili jurayev anvar olimjon ug‘li toshkent davlat iqtisodiyot universiteti talabasi anvarjuraev007@gmail.com annotatsiya: ushbu tezisda kompyuter viruslarining kelib chiqishi, ularning rivojlanish bosqichlari va hozirgi davrdagi turlari o‘rganiladi. viruslarning tizimlarga qanday zarar yetkazishi, foydalanuvchi xavfsizligiga tahdidi va ularni aniqlash hamda bartaraf etish usullari tahlil qilinadi. tezis kompyuter tizimlarida xavfsizlikni ta’minlashga qaratilgan yechimlar va profilaktika choralarini ham ko‘rsatadi. kalit so’zlar: kompyuter virusi, kiberxavfsizlik, antivirus, troyan, ransomware, axborot xavfsizligi, tizim tahdidlari, fayl yo‘qolishi, himoya usullari, kiberhujumlar, foydalanuvchi profilaktikasi. 1.viruslarn...

Этот файл содержит 6 стр. в формате DOCX (24,8 КБ). Чтобы скачать "kompyuter viruslarining kelib chiqishi va tasirga kora taxlili", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: kompyuter viruslarining kelib c… DOCX 6 стр. Бесплатная загрузка Telegram