shukur xolmirzaev va o‘tkir hoshimov qissa va romanlari

DOCX 10 pages 27.3 KB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 27.3 KB

File type DOCX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

mavzu: shukur xolmirzaev va o‘tkir hoshimov qissa va romanlari reja: 1. adibning umr yo‘li. 2. adabiyotga ilk qadam. 3. adib hikoyalarida inson ruhiyati tasviri. 4. «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» muhabbat haqidagi qissa. 5. tanqidchilik sh.xolmirzayev haqida. shukur xolmirzaev 1940-yil 24-martda surxondaryo viloyatining boysun tumanidagi shahidlar guzari degan qishloqda dunyoga kelgan. birinchi ijodiy qadamlaridan ruhlangan yosh yozuvchi 60-yillarning boshida birin-ketin «to‘lqinlar», «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» qissalarini va «hayot abadiy» nomli hikoyalar to‘plamini e’lon qiladi. «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» qissasida yoshlarning muhabbat yo‘lida chekkan iztiroblari-yu va bu tuyg‘uning inson qalbida shakllanish jarayoni ta’sirchan shaklda yoritib berilgan edi. uning bu xususiyati, ayniqsa, keyingi davrlarda yaratilgan «shudring tushgan bedazor», «cho‘loq turna», «podachi», «ko‘k dengiz», «xorun ar-rashid», «qadimda bo‘lgan ekan», «tabassum», «ustoz», «farzand» kabi hikoyalarda yaqqol namoyon bo‘ladi. sh. xolmirzaev hikoyalarida, asosan,surxon vohasining kaloriti yorqin sezilib turadi. ularda surxondaryoliklarning o‘ziga xosligi , yorqin va katta xarakterlari, yashash tarzi yaqqol ko‘zga tashlanadi. yozuvchining …

2 / 10

«boychechak ochildi», «cho‘loq turna», «qariya», «ot egasi » kabi hikoyalarida katta ijtimoiy ma’nolar o‘z ifodasini topgan. shukur xolmirzaev hikoyalarini o‘qir ekanmiz, yozuvchi detallardan qay darajada foydalanganligiga guvoh bo‘lamiz. jumladan, uning “bulut to‘sgan oy” hikoyasida ham buni yaqqol kuzatish mumkin. bu hikoyada tabiat hodisalari detal vazifasini bajargan. hikoyadagi yomg‘ir, shamol asar qahramonlari bo‘lgan gulsara va tavakkallarning ichki dunyosi, xarakterini ochib berishda muhim rol o‘ynaydi. «so‘nggi bekat» romani (1976) shukur xolmirzaevning jiddiy ijodiy yutug‘i hisoblanadi. yozuvchining o‘zi ham: «ijodda, izlanishda o‘zimning ham kelib to‘xtagan so‘nggi bekatim bu», - deb yozgan edi romandagi so‘z boshisida. romanning «so‘nggi bekat» deb atalishida teran ramziy ma’no mavjud. asar qahramonlari hayotidagi muhim nuqta – so‘nggi bekat sifatida tasvirlanadi. romanda bekat qishlog‘i, u еrda yashayotgan zahmatkashlarning amalga oshirayotgan ishlari haqida hikoya qilinadi. asar qahramonlari so‘nggi bekatga еtib kelishgach, bosib o‘tgan yo‘llari haqida o‘ylaydilar. so‘nggi bekat ular hayotida muayyan darajada burilish nuqtasi hisoblanadi. ular xuddi shu bekatda yo‘l qo‘ygan …

3 / 10

va uning xotini paxtagulning bo‘lib o‘tgan noxush voqea xususidagi fikrlashuvlari beriladi. birinchi parda shunday xulosa bilan yakunlanadi: go‘yoki xayrigul sevimli erining fojeali o‘limiga dosh berolmay, o‘z joniga qasd qilgan… dramadagi habiba, nurmat, qismat bir maktabda o‘qigan sinfdoshlar bo‘lib, jamiyatdagi eng kir, ma’naviy tubanlashgan shaxslar hisoblanadi. paxtagul aytgandek, ular har qanday ishni pul bilan o‘lchaydigan razil kishilardan iborat mafiyani tashkil etadilar. ular vositasida dramada xayotdagi tanish-bilishchilik, mansabparastlik kabi illatlar fosh etiladi. xayrigul o‘ziga olov yoqadi. demak, bunga biror sabab bo‘lgan. tuban kimsalar xayrigulning o‘limiga bog‘liqliklarini bosdi-bosdi qilib yuborish uchun hech nimadan qaytmaydilar. yosh ayol nima uchun bu kunga tushgan deb o‘ylab o‘tirmay, eshitganlariga asosan fikr yuritib, gazetaga maqola yozadilar. shu tariqa ularning axloqiy jihatdan tubanligi ham fosh etiladi. dramada paxtagul timsoli katta mahorat bilan yaratilgan. paxtagul jirkanch hayotdan nafas olayotganidan qattiq iztirob chekadi. u : «adolat bormikan bu hayotda», - deb o‘ylaydi va o‘ziga o‘t qo‘yadi. demak, paxtagul ma’naviy dunyosi pok …

4 / 10

insoniy fazilatlarini va ojizliklarini gavdalantirishga qaratilgan. xotira – hikoya asosan, shukur xolmirza bilan o.yoqubovning boysundagi to‘y bahonasida qilgan safarlari tasviriga bag‘ishlangan. shu safar manzaralarini jonlantirish vositasida muallif birin – ketin o.yoqubov shaxsiyatiga xos bo‘lgan xususiyatlarni yuzaga chiqarib boradi. masalan, u asarning birinchi lavhasida yo‘lda uchragan «jiportepa» degan joyning nomini odil yoqubovga tushuntiradi va yozuvchida katta qiziqish uyg‘otadi. bu manzaradan biz o.yoqubov shaxsiyatiga xos bir fazilatni, ya’ni uning mahalliy atamalarga va toponimlarga qiziqishini yaqqol anglab olamiz. boysunga еtib borish oldidan chizilgan boshqa manzarada esa, o.yoqubovning ona vatan tabiatiga munosabati ravshan ochiladi. unda sh.xolmirzaev boysunda ovga chiqishlarini, tovushqon yoki tovshon otishlarini, bunday jonivorlar hali ham borligini aytadi va o.yoqubovning shundan keyingi holatini quyidagicha chizadi: “ – yaxshi, qolgan bo‘lsa, yaxshi, - deydi. va birdan qizishib ketadi. –...qolishi kerak-da, cho‘rt poberi! masalan, kelgusi avlodlar ham ko‘rishi kerak – ku? biz endi o‘tkinchi…” bu manzaradan, avvalo, o.yoqubovning nutqiga ruscha so‘zlar qo‘shib gapirishi anglashilsa, ikkinchidan, …

5 / 10

a kirishilganligi sababli tarqatilganligi masalasiga borib taqaladi. muallif bu gaplarni eshitgan odil akaning holatini quyidagicha chizadi: “ – nahotki, - deb birdan qizishib ketadi. – axir, bu yaxshi hodisa-ku? masalan, bir xalq vakillari boshqa xalq vakillari bilan yaqinlashsa... qolaversa, shukur, o‘sha ko‘riklar deymizmi, musobaqalar deymizmi, o‘tishidan maqsad nima? xalqlarni bir-biriga yaqinlashtirish emasmi?” to‘y bahonasida muallif odil akaning e’tiborini tabiiy ravishda hayotning ayrim nobop tomonlariga, xususan, fashizmga qarshi urushda qatnashganlarning еtarlicha qadrlanmaganligi masalasiga tortadi. odil akaning bu haqiqatga munosabati to‘ydagi quyidagi nutqida o‘z ifodasini topadi: “ – aziz mehmonlar! yigitlar, qizlar! matlabjon abdurahmon tog‘amizning ... shu vatan uchun, xalq uchun, kattakon ittifoq uchun, qolaversa, masalan, belorussiya ozodligi yo‘lida jonini qurbon qilib, еtarlicha qadr ko‘rmagan og‘amizning o‘g‘illari matlabjon! avvalambor, to‘ylar muborak bo‘lsin”. shuningdek, to‘ydagi nutq davomida odil akaning nihoyatda dono, kishilarga saboq bo‘ladigan va hayotiy tajribadan kelib chiqib so‘z topa oladigan inson ekanligi ayon bo‘ladi. nutqning davomidan to‘ybolaga qaratilgan quyidagi so‘zlarni o‘qish …

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shukur xolmirzaev va o‘tkir hoshimov qissa va romanlari"

mavzu: shukur xolmirzaev va o‘tkir hoshimov qissa va romanlari reja: 1. adibning umr yo‘li. 2. adabiyotga ilk qadam. 3. adib hikoyalarida inson ruhiyati tasviri. 4. «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» muhabbat haqidagi qissa. 5. tanqidchilik sh.xolmirzayev haqida. shukur xolmirzaev 1940-yil 24-martda surxondaryo viloyatining boysun tumanidagi shahidlar guzari degan qishloqda dunyoga kelgan. birinchi ijodiy qadamlaridan ruhlangan yosh yozuvchi 60-yillarning boshida birin-ketin «to‘lqinlar», «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» qissalarini va «hayot abadiy» nomli hikoyalar to‘plamini e’lon qiladi. «o‘n sakkizga kirmagan kim bor?» qissasida yoshlarning muhabbat yo‘lida chekkan iztiroblari-yu va bu tuyg‘uning inson qalbida shakllanish jarayoni ta’sirchan shaklda yoritib berilgan edi. uning bu xususiy...

This file contains 10 pages in DOCX format (27.3 KB). To download "shukur xolmirzaev va o‘tkir hoshimov qissa va romanlari", click the Telegram button on the left.

Tags: shukur xolmirzaev va o‘tkir hos… DOCX 10 pages Free download Telegram