on ning psixologik ahamiyati

DOCX 7 pages 38.5 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 38.5 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

мавзу- № 9. онг ва ўзликни англаш. онгнинг асосий хусусиятлари ва даражалари. онг бузилишлари ва синдромлари. онгни психотик ва нопсихотик даражада хиралашув синдромлари. онг бузилишлари. xix асрда онг билим ва тажрибаларнинг умумийлиги кўриниши сифатида аниқланган (онг – биргаликдаги билим). бироқ гераклит таъкидлашича, онгни жўшқин дарёга ўхшатиш керак, бунда инсон шу дарёда сузади ва сузиб чиқиб, атрофда қирғоқда нима бўлаётганлигини белгилаб олиши мумкин, аммо озгина вақт ўтиб, у яна сув тагига киради, ва бунда унинг учун қирғоқ мавжуд эмасдир. с.с.корсаков фикрича, онг актив таърифни – “мен” ни ташқи оламга муносабатини белгилайди. ҳозирги вақтгача онгнинг 200 га яқин таърифлари мавжуд, шунинг учун унинг моделлари ҳақидагина гапириш мумкин. психологларнинг фикрича, онг – бу жаҳон кўриниши, яъни ўзини бизнинг кечинмаларда ифодалайди. турли маданиятларда ва турли вақтларда онг моделлари фарқланган. шунинг учун ўтмишнинг онги маданиятнинг ҳамма рамзлари орқали реконструкция қилиш мумкин. экспериментал психологиянинг асосчиси w.james кўрсатишича, педагогик нуқтаи назардан онг ассоциация, интеграция ва аралашувдан қурилади, …

2 / 7

лиятида ҳудди шу фикр хукм сурган. бу таърифда эътиборлиси “мен” муносабат ва таъсирнинг мавжудлиги, шу жумладан “таъсирсиз” ҳеч қанақасига ўз онгини англатмайди. л.с.выготский ёзишича, ҳамма психик функциялар инструмент ва белгилар орқали онг муаммосига унинг қарашлари кўрсатилади, а.н.леонтьев фикрича, бу функцияни баҳолаш тизимли ва маъноли сингари ифодаланиб, маданият тарихида ривожланаётган функциядек кўрилган. онгнинг ривожланиши онтогенез ва маданият тарихида юзага келади, онгни ўрганиш эса, психологик қурол сифатида маданият предмети ва белгиси кўрсатикичининг бавосита ифодаси орқали амалга оширилади. “умумий психопатология”да k.jaspers таъкидлаганки, “онг бу саҳна бўлиб, эътибор прожектори билан ёритилувчи, баъзан кучли, баъзан кучсиз, ундан алоҳида психик кўринишлар ўтади”. бундан тушуниладики, онг диққатни бир жойга жамлаш сабабли мавжуд бўлиб, арагда прожектор шу ёруғлик кучда бир объектга йўналтирилса (қисилган онг), ҳамма психик ҳолат чекка чегаралари қоронғиликда қолади, агарда у кенг бўлса – кўпгина психик ҳолатлар сезиларли, аммо улар тарқоқ эътибор зонасида бўлади. y.k.jaspers онг, биринчидан - психик ҳаётнинг ҳақиқий тажрибаси; иккинчидан – субъект ва …

3 / 7

ан “онгли равишдаги минимал белги даражаси”га эга. k.conrad онг ҳақида “ташвиш тортишнинг ўзгарувчан жинси” деб ёзган эди, аммо онгдаги салбий сояни у рад этганди. в.а.гиляровскийшунгаишонганэдики, бундаонгсубъективваобъективтарафларгаэга. субъектив тараф – “ички кечинмани қалбан ташвиш-тортиши, ўзини чуқур хис этиш, яъни ички тиниқлик”, объектив – бу шундай хусусиятки, бунда “тормозланган рефлекс” психик схема кўринишида бўлади. e.kretschmer учун онг - «сферик тартибли” кўриниш бўлиб, у ҳамма психик сфераларни ўз ичига олади. s.freud, ҳамма психик кўринишларга шу тариқа онгга ҳам ёндошиб, топография, динамика ва иқтисод позициясидан “мен”, “у” ва “мендан юқори”лардан ташкил топган тизимни тааллуқли равишда тушунган. “мен” ва “мендан юқори” “у” онтогенезидаюзагакелади. c.g.jung ҳисоблашича, индивидуал онг бу онгсиз коллективнинг бир бўлаги, яъни онгнинг универсал конструкциялари мавжуд бўлиб, турли халқ вакиллари учун ягонадир. бундай конструкциялар, афсоналарда бирлашган бўлиб (мифологем), c.g.jung га мувофиқ, 16 таси мавжуд. улар умумий мифологемлар билан бирлаштирилган, яъни “ўзлик”, “соя”, “анима”, “анимус”. e.erikson таҳмин қилишича, онг бошидан кечирган ҳамма ўхшаш кризисларини ўзида …

4 / 7

атда у бутунлай йўқ деб ҳисоблайди. биологик нуқтаи назардан, инсоннинг онгига филогенезнинг ҳамма босқичлари рептилий онгидан (миянинг стволи) тортиб, то қушлар ва сут эмизувчилар (пўстлоқ остидаги тизм) ва приматлар (қобиқ) онгига киритилган. онтогенездаги ориентир олиш қуйидаги босқичларда ривожланади: жойда ориентир олиш – ўз шахсиятида ориентир олиш (мен). “мен” нинг шаклланиш кўрсаткичи ўз танасига бўлган қизиқиш ҳисобланади. тадқиқот услуби онгнинг психиатрик модели етарли даражада содда – у онгни ўзида, вақтда ва фазода ориентир олишга тенглаштиради. ўзида ориентир олиш онгда “мен”, тана, интерперсонал (шахсий) ва элементларни проекциялаш, вақтда ориентир олишлар календар характерга эга бўлиб, фазода ориентир олиш эса – расман территориалдир. инсон ким эканлигини, ким билан мулоқотда бўлишини, у бугунги кун санасини ва жойини айта олиши керак. агарда у буни таҳминан қилса, бунда онгнинг торайганлиги ҳақида айтиш мумкин. агарда бирор нарсани тўғри айтиб беролмаса – дезориентация ҳақида айтиш мумкин. диққат-эътибор хусусиятларини аниқлаш учун, диққатнинг пассивлик даражасини аниқ қабул қилишнинг мавжудлигини (пациент кузатиб …

5 / 7

ция, гангиш, сопор ва комалар киради. сифатлиларга делирий, онейроид, аменция, онгнинг кирди-чиқди бузилишлари, амбулатор автоматизм, фугаватранс, иккиламчиориентировкакиради. онгнинг ўзига хос ҳолатлари онгнинг сиқилиши фонида психосенсор бузилишларни ўз ичига олади. онгнинг айрим ҳолатлари: патологик мастлик, патологик аффект, психодемик воситаларни қабул қилгандан кейинги ёки ўзига хос диний ёндашув (“амок”, “лоу”, “коро” ва б.) натижасида юзага келувчи онгнинг ўзига хос этник ўзгаришлари (онгнинг кенгайиши). кўпликдаги онгни ҳам ажратадилар, бунда кўп шахсиятли бузилишлар ва аввалги “мен” амнезиясиз, радикал ўзгаришларсиз характерланувчи “мен” даги, иккинчи ҳаёт синдромидир. 2-жадвал бузилганонгсиндромининг қиёсийхарактеристикаси синдром шахсият ориентир ҳолатданчиққанданкейингиамнезия вақт жойи делирий + - - - онейроид - - - +- ғира-шира +- +- +- +- аменция - - - +- - ориентир олиш йўқ / амнезия йўқ; + ориентир мавжуд; + тахминий ориентир / қисман амнезия. обнубиляция (лот. “obnubilus” – булут), секинлашиш, тормозланиш, кам продуктирлаш, масалаларни фикрлашнинг, умуман вазиятларнинг қийинлашуви) билан кечувчи онгнинг енгил гангиш даражаси. онгнинг гангиш ҳолати, бемор …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "on ning psixologik ahamiyati"

мавзу- № 9. онг ва ўзликни англаш. онгнинг асосий хусусиятлари ва даражалари. онг бузилишлари ва синдромлари. онгни психотик ва нопсихотик даражада хиралашув синдромлари. онг бузилишлари. xix асрда онг билим ва тажрибаларнинг умумийлиги кўриниши сифатида аниқланган (онг – биргаликдаги билим). бироқ гераклит таъкидлашича, онгни жўшқин дарёга ўхшатиш керак, бунда инсон шу дарёда сузади ва сузиб чиқиб, атрофда қирғоқда нима бўлаётганлигини белгилаб олиши мумкин, аммо озгина вақт ўтиб, у яна сув тагига киради, ва бунда унинг учун қирғоқ мавжуд эмасдир. с.с.корсаков фикрича, онг актив таърифни – “мен” ни ташқи оламга муносабатини белгилайди. ҳозирги вақтгача онгнинг 200 га яқин таърифлари мавжуд, шунинг учун унинг моделлари ҳақидагина гапириш мумкин. психологларнинг фикрича, онг – бу жаҳон кўри...

This file contains 7 pages in DOCX format (38.5 KB). To download "on ning psixologik ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: on ning psixologik ahamiyati DOCX 7 pages Free download Telegram