o'zbekiston respublikasidagi ijtimoiy o'zgarishlar

DOCX 9 pages 32.0 KB Free download

9 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 32.0 KB

File type DOCX

Pages 9

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 9

7-mavzu: o’zbekistоn respublikаsidаgi ijtimоiy o’zgаrishlаr reja: 1. mustaqillik arafasida ijtimoiy-iqtisodiy va demografik vaziyat. 2. ijtimoiy siyosat konsepsiyasining shakllanishi. 3. keksalarni himoya qilish. onalar va bolalar salomatligi muhofazasi. 4. o‘zbekistonda yoshlar siyosati. mustaqillik arafasida ijtimoiy-iqtisodiy va demografik vaziyat. xx asrda 70 yildan ko‘proq vaqt hukmron bo‘lgan, dunyo xaritasida «sovet sotsialistik respublikalar ittifoqi» degan nom bilan katta hududni egallagan, ma’muriy-buyruqbozlik tizimiga asoslangan yirik mamlakatdagi to‘g‘ri bo‘lmagan, samarasiz ijtimoiy-iqtisodiy siyosat 1980-yillarning oxiriga kelib barcha ittifoqdosh respublikalar qatorida o‘zbekiston aholisining ham yashash sharoitlarini og‘irlashtirib, uni ko‘plab muammolar iskanjasiga solib qo‘ydi. bu muammolarning barchasi 1980-yillarning oxiri, 1990-yillarning boshlarida o‘zbekistonda ijtimoiy keskinlikning kuchayishiga sabab bo‘ldi. xususan, respublikada demografik vaziyat murakkablashdi. bu davrda aholining o‘rtacha yillik o‘sish sur’ati 2,8 foizni tashkil qilgan. 1991-yilga kelib mamlakatda aholi soni 20,7 million kishidan ortib, 1990-yilga nisbatan 386,0 ming kishiga o‘sgan. bu esa o‘zbekistonda aholining o‘sish sur’atlari ittifoq sur’atlariga qaraganda uch barobardan ziyod yuqori bo‘lganini ko‘rsatadi. biroq, aholining bunday o‘sishi uzoq …

2 / 9

minlanishi salkam 50 foizni, tabiiy gaz bilan ta’minlanishi 17 foizni tashkil etar edi. aholini uy-joy, sog‘liqni saqlash, madaniyat, maishiy xizmat ob’yektlari, maktablar, bolalar bog‘chalari va hokazolar bilan ta’minlash ishlarida siljishlar sezilmadi. vaholanki, aholining ko‘pchilik qismi qishloq joylarida istiqomat qilar edi. 2018-yil 1-yanvar holatiga ko‘ra o‘zbekiston aholisi 32,65 million kishini tashkil qiladi. bu 2017-yilga nisbatan 1,7 % ga o‘sgan. jumladan, shahar aholisi soni jami aholining 50,6 % ni, qishloq aholisi 49,4 % ni tashkil qiladi. aholisi soni 3 million kishidan oshgan hududlar soni 4 ta bo‘lib, ular samarqand, farg‘ona, qashqadaryo va andijon viloyatlari hisoblanadi. o’zbekistonda o’rta osiyodagi jami aholining 1/3 qismidan ko’prog’i yashaydi. yuqorida qayd etilgan holatlar o‘zbekiston aholisi daromadlari va turmush darajasining keskin pasayishiga olib keldi. ijtimoiy infratuzilma tarmoqlari: sog‘liqni saqlash, xalq ta’limi, maktabgacha bolalar muassasalari juda og‘ir ahvolda bo‘lib, maktab va kasalxonalarning 60 foizi nobop binolarda joylashtirilgan. bu esa o‘sha davrda insonning har tomonlama uyg‘un kamol topishi, uning shaxs …

3 / 9

lash davlat siyosatida ustuvor yo‘nalish mavqeyini egalladi. aholining ijtimoiy himoyasini ta’minlash davlat siyosatining bosh yo‘nalishi hisoblanadi. islom karimov tomonidan ishlab chiqilgan besh tamoyilning muhim qismi aholini ijtimoiy himoyalash ekanligi ham shu bilan bog‘liqdir. o‘zbekiston hukumati ana shu besh tamoyil asosida o‘tish davrida aholini ijtimoiy himoyalash yuzasidan zarur choralar ko‘rdi. bu choralar odamlarning turmush darajasini keskin pasayib ketishining oldini olishda muhim rol o‘ynadi. mamlakatda ijtimoiy yo‘naltirilgan bozor iqtisodiyotini barpo qilishda davlat tomonidan kuchli ijtimoiy himoya siyosati olib borildi. ijtimoiy siyosat o‘zbekistonning o‘z istiqlol va taraqqiyot yo‘lining yetakchi tamoyillaridan biri hisoblanadi. respublikada ijtimoiy himoyaning huquqiy muhiti yaratildi, unga qonuniy asos solindi. ijtimoiy himoya tamoyillari o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasida kafolatlanib, qabul qilingan qonunlarda o‘z aksini topdi. mamlakatda daromad olishning kafolatlanishi amalga oshirildi. eng kam ish haqi va boshqa to‘lovlar odatda, oldindan ko‘paytirib kelindi, narx-navo o‘zgarishi bilan bog‘lab olib borildi, bu esa aholining to‘lov qobiliyati saqlanib qolishini ta’minladi va turmush darajasining keskin pasayib ketishiga yo‘l …

4 / 9

yalash, ichki iste’mol bozorini davlat tomonidan nazorat qilish choralari ko‘rildi. narxlar 1992-yil yanvaridan boshlab bosqichma-bosqich, aholini ijtimoiy himoyalashga qaratilgan choralarni oldindan ko‘rib qo‘ygan holda erkinlashtirila boshlandi. vazirlar mahkamasining „narxlarni erkinlashtirish chora-tadbirlari to‘g‘-risida“gi qaroriga muvofiq 1992-yil 10-yanvardan boshlab o‘zbekistonda keng doiradagi ishlab chiqarilayotgan sanoat mollari, texnika vositalari ayrim turdagi xalq iste’moli mollari, bajarilgan ishlar va xizmatlarning kelishilgan (erkin) narxlari va tariflariga o‘tildi. iqtisodiy islohotlarning ilk bosqichida ijtimoiy siyosatni amalga oshirishning uchinchi yo‘nalishi – aholining kam ta’minlangan tabaqalarini ijtimoiy himoyalash va qo‘llab-quvvatlash borasida chora-tadbirlar o‘tkazilganligi bo‘ldi. bu yo‘nalishda aholining ijtimoiy jihatdan nochor qatlamlari – pensionerlar, nogironlar, ko‘p bolali va kam daromadli oilalar, ishsizlar, o‘quvchi yoshlar hamda qayd etilgan miqdorda daromad oluvchi kishilar turli xil yo‘llar bilan himoya qilib borildi. 1992–2017-yillar mobaynida ish haqi va pensiyalarning, oliy o‘quv yurtlari talabalarining, aspirantlarining, doktorantlarining stipendiyalari miqdori bir necha bor oshirildi. pensionerlarning ijtimoiy ahvolini e’tiborga olib, eng kam pensiyaning mutlaq miqdori ish haqining eng kam miqdoridan …

5 / 9

erilishini kuchaytirish, aholini ijtimoiy himoya qilish borasidagi chora-tadbirlarni ro‘yobga chiqarishda fuqarolarning o‘zini o‘zi boshqarish organlarining roli va mas’uliyatini oshirish maqsadida «bolali oilalarni davlat tomonidan qo‘llab-quvvatlashni yanada kuchaytirish to‘g‘risida» yana bir muhim farmon qabul qilindi. unda 1997-yildan boshlab yordamga muhtoj, bolali oilalarga bolalarning soniga qarab, eng kam ish haqining 50 foizidan boshlab 175 foizigacha nafaqalar beriladigan bo‘ldi. nogiron bolalarni sog‘lomlashtirish maqsadida sog‘liqni saqlash vazirligi, «sog‘lom avlod uchun» jamg‘armasi tashabbusi bilan, xorijiy hamkorlarni jalb etgan holda, tug‘ma nuqsonlari mavjud bo‘lgan bolalarni murakkab jarrohlik yo‘li bilan davolash ishlari amalga oshirildi. 1996-yildan boshlab 16 yoshgacha bolalari bo‘lgan barcha oilalarga beriladigan har oylik nafaqalar ko‘paytirilib, bu nafaqalar bolalarning soniga qarab quyidagi miqdorda belgilandi: bir bolali oilalarga – eng kam ish haqining 30%; ikki bolali oilalarga – eng kam ish haqining 60%; uch bolali oilalarga – eng kam ish haqining 80%; to‘rt bolali oilalarga – eng kam ish haqining 100%; besh va undan ko‘proq bolali oilalarga …

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'zbekiston respublikasidagi ijtimoiy o'zgarishlar"

7-mavzu: o’zbekistоn respublikаsidаgi ijtimоiy o’zgаrishlаr reja: 1. mustaqillik arafasida ijtimoiy-iqtisodiy va demografik vaziyat. 2. ijtimoiy siyosat konsepsiyasining shakllanishi. 3. keksalarni himoya qilish. onalar va bolalar salomatligi muhofazasi. 4. o‘zbekistonda yoshlar siyosati. mustaqillik arafasida ijtimoiy-iqtisodiy va demografik vaziyat. xx asrda 70 yildan ko‘proq vaqt hukmron bo‘lgan, dunyo xaritasida «sovet sotsialistik respublikalar ittifoqi» degan nom bilan katta hududni egallagan, ma’muriy-buyruqbozlik tizimiga asoslangan yirik mamlakatdagi to‘g‘ri bo‘lmagan, samarasiz ijtimoiy-iqtisodiy siyosat 1980-yillarning oxiriga kelib barcha ittifoqdosh respublikalar qatorida o‘zbekiston aholisining ham yashash sharoitlarini og‘irlashtirib, uni ko‘plab muammolar iskanjasiga solib ...

This file contains 9 pages in DOCX format (32.0 KB). To download "o'zbekiston respublikasidagi ijtimoiy o'zgarishlar", click the Telegram button on the left.

Tags: o'zbekiston respublikasidagi ij… DOCX 9 pages Free download Telegram