boshqaruv hisobini turli tizimlarda joriy etish

DOCX 12 стр. 65,0 КБ Бесплатная загрузка

12 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 65,0 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 12

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 12

4(a). mavzu . boshqaruv hisobini turli tizimlarda joriy etish. reja : 1. «standart-kost» tizimi mazmuni va mohiyati 2. «standart-kost» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil etish. 3. «direkt-kosting» tizimi bo‘yicha xarajatlarni hisobga olish 4. «lt» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil etish 5. «avs» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil qilish 6. «ska» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil qilish 7. funksional qiymat tahlili usulini boshqaruv hisobida qo‘llash bozor munosabatlari sharoitida korxonalar o‘rtasida iqtisodiy raqobatbardoshlik muhitining shakllanishi ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar tannarxini hisoblashning ilg‘or tizimlaridan foydalanish zaruratini tug‘diradi. bu esa strategik va taktik xususiyatga ega bo’lgan boshqaruv qarorlarini qabul qilish jarayoni korxonaning xarajatlari va moliyaviy natijalari haqidagi axborotga tayanadi. bu vazifani bajarishda «standart-kost» hisob tizimi korxona xarajatlarini boshqarishda samarali qurollardan biri hisoblanadi. xorijiy mamlakatlarda buxgalteriya hisobini yuritishning zamonaviy sharoitida xarajatlarni “standart-kost” tizimi bo‘yicha hisobga olinadi “standart-kost” hisob tizimi korxona xarajatlarini boshqarishda samarali qurollardan biri hisoblanib, bunda standartlar - eng avvalo, ishlab chiqarishning bevosita xarajatlaridan foydalanish …

2 / 12

sh ustidan nazoratni o‘rnatishga qaratilgan va bir - biriga bogliq, smetalar esa, taqsimlanadigan xarajatlar nazorati uchun mo‘ljallangan bo’ladi . « standart - kost » tizimi — bu xarajatlar hisobi va tannarx aniqlash tizimi bulib, unda ishlab chiqarilgan mahsulotlar (ishlar, xizmatlar) tannarxi avvaldan puxta, obdon hisoblab chiqilgan normativ xarajatlar yordamida baholanadi, keyin esa haqiqiy qilingan xarajatlar bilan taqqoslanadi. normativ va haqiqiy xarajatlar o‘rtasidagi farq chetlanish deb ataladi. xarajatlarni samarali boshqarishning muhim vositalaridan biri chetlanishlar tahlili deb yuritiladi. «standart-kost» tizimining tarkibi moddalar bo’yicha xarajatlarning quyidagi dastlabki (ishlab chiqarish jarayoni boshlanguncha) normalardan tashkil topadi: — asosiy materiallar; — asosiy ishlab chiqarishda band bo‘lgan ishchilarning mehnat haqi; — ishlab chiqarishdagi taqsimlanadigan xarajatlar (yordamchi ishlab chiqarishdagi hodimlar ish haqi, yordamchi materiallar, ijara haqi, jihozlar amortizatsiyasi va h.k.) — sotish xarajatlari (mahsulotni sotish buyicha xarajatlar). «standart-kost» hisob tizimi bo‘yicha foyda quyidagi tartibda aniqlanadi: 1) mahsulot sotishdan olingan yalpi daromad; 2) mahsulotning standart tannarxi; 3) yalpi foyda …

3 / 12

da ham bazisli, joriy, mutlaq, taxminiy va yengillashtirilgan kabi turli normalar amal qiladi. normalar belgilashda mahsulotni ishlab chiqarish uchun zarur xomashyo, ishchi kuchi va xizmatlar xarajatini tabiiy holda ifoda etishga imkon beruvchi miqdoriy standartlardan keng foydalaniladi. taqsimlanadigan xarajatlar. taqsimlanadigan xarajatlar nazorati uchun mahsulotning taxminiy hajmidan kelib chiqib, ma’lum davr uchun stavkalar belgilanadi. taqsimlanadigan xarajatlar smetalari doimiy tavsifga ega, biroq ishlab chiqarish hajmining o‘zgarishida taqsimlanadigan xarajatlar nazorati uchun o‘zgaruvchan standartlar va sirpanchiq smetalar tuziladi. taqsimlanadigan xarajatlarning sirpanchiq smetalari mahsulot ishlab chiqarish miqdoriga bog‘liq ravishda doimiy, o’zgaruvchan va yarim o’zgaruvchan xarajatlarga bo’linadi. so‘nggilari o’z navbatida, doimiy va o’zgaruvchan tarkibiy unsurlarga bo’lib hisoblanadi bunday usulda taqsimlanadigan xarajatlarning smeta stavkasi (normasi) mahsulot ishlab chiqarish va doimiy xarajatlar birligiga oldindan belgilangan normalar ulushining o’zgaruvchan qismi sifatida aniqlanadi. mahsulotning standart tannarxini aniqlash uchun xomashyoning normativ xarajatlari, ishchi kuchi va taqsimlanadigan xarajatlar umumlashtiriladi. «standart-kost» hisob tizimidan foydalanadigan korxonalar odatda, quyidagi xarajat moddalari bo‘yicha hisobni tashkil etadi: — …

4 / 12

rt-kost» tizimining qo’llanishi shartli bo‘lib qoladi va ijobiy natija bermaydi. «standart-kost» hisob tizimi quyidagi afzalliklarga ega: 1— «standart-kost» tizimi xarajatlarni operativ boshqarishga ko‘- maklashadi. chetlanishlarni o‘rganishda e’tibor reja va normativlar mos kelmaydigan obektlarga qaratiladi. 2-- «standart-kost» tizimida chetlanishlar boshqa tizimlardan ko‘ra tezkor va ancha aniq hisoblanadi; undan tashqari 3— ishlab chiqarish texnologiyalarini modelizatsiya qilish va qo‘lashga ko‘maklashadi. investitsiyalar asosan tejamli texnologiyalarga yo‘naltirilishi lozimligi sababli, ishlab chiqarish texnologiyalari doimo qayta ko’rib boriladi. zarur paytda foydalanilayotgan ayrim elementlargina emas, balki butun texnologiya ham qayta ko‘rib chiqilishi mumkin; 4— xarajatlarni qattiq va aniq nazorat qilishni ta’minlaydi. «standart-kost» hisob tizimi tayyor mahsulot va uning tarkibiy qismlari aniq baholanishini nazarda tutadi. normativ xarajatlar bu tizimda nafaqat o’rtacha norma, balki avvalgi yillar tajribasi asosida sinalgan kompleks baholash mezonlaridir. yuqoridagi ijobiy tomonlar - bilan birgalikda «standart-kost» tizimining quyidagi kamchiliklari ham mavjud: 1— «standart-kost» tizimini qo‘llash va uni takomillashtirish ko‘p vaqt va xarajatlar talab qiladi. ammo amaliyot ko’rsatishicha, …

5 / 12

dartlarni barcha ishlab chiqarish xarajatlariga qo‘llab bo’lmaydi, shu sababli ularni nazorat qilish susayadi; 5— korxona qisqa muddat ichida tavsif va tipi bo’yicha turli buyurtmalarni katta miqdorda bajarayotganda standartlarni har bir buyurtmaga ishlab chiqish imkoni chegaralangan. bunday hollarda ilmiy asoslangan standartlar o’rniga har bir mahsulotga o‘rtacha qiymat belgilanadi, u mahsulotga baho belgilash uchun asos (bazis) bo‘lib hisoblanadi. ushbu kamchiliklarga qaramay korxonalarning rahbarlari ishlab chiqarish xarajatlari va mahsulot tannarxini kalkulatsiyalash, shuningdek, boshqarish, rejalashtirish va zaruriy qarorlar qabul qilish uchun nazorat urnatishning ishonchli quroli sifatida «standart-kost» hisob tizimidan foydalanadilar. normativ usul va «standart-kost» tizimini o’rganish ular o‘rtasida umumiyliklar mavjudligini tasdiqlaydi. demak, har ikkala tizim uchun quyidagilar umumiy tamoyil bo‘lib hisoblanadi: 1— xarajatlarni qat’iy normalashtirish; 2— xarajatlarni alohida moddalari bo’yicha normativ kalkulatsiyani oldindan (hisobot davri boshlanguncha) tuzish; 3— chetlanishlarning paydo bo’lishi va javobgarlik markazlaridagi chetlanishlar va joriy normalar bo‘yicha xarajatlarning bo‘linish hisobi hamda nazorati; 4— ishlab chiqarish jarayonida va xarajatlarni boshqarishdagi salbiy hodisalarni bartaraf …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "boshqaruv hisobini turli tizimlarda joriy etish"

4(a). mavzu . boshqaruv hisobini turli tizimlarda joriy etish. reja : 1. «standart-kost» tizimi mazmuni va mohiyati 2. «standart-kost» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil etish. 3. «direkt-kosting» tizimi bo‘yicha xarajatlarni hisobga olish 4. «lt» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil etish 5. «avs» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil qilish 6. «ska» tizimi bo‘yicha boshqaruv hisobini tashkil qilish 7. funksional qiymat tahlili usulini boshqaruv hisobida qo‘llash bozor munosabatlari sharoitida korxonalar o‘rtasida iqtisodiy raqobatbardoshlik muhitining shakllanishi ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar tannarxini hisoblashning ilg‘or tizimlaridan foydalanish zaruratini tug‘diradi. bu esa strategik va taktik xususiyatga ega bo’lgan boshqaruv qarorlarini qabul qilish jarayon...

Этот файл содержит 12 стр. в формате DOCX (65,0 КБ). Чтобы скачать "boshqaruv hisobini turli tizimlarda joriy etish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: boshqaruv hisobini turli tiziml… DOCX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram