ichiq tuzilishi va ichki a'zolarni fiziologiyasi

PPTX 33 pages 2.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 33
презентация powerpoint хашаротларнииг ички тузилиши. ички аьзоларнинг физиологияси. режа: 1. oвкат хазм килиш системаси. 2.кон айланиш системаси. 3.нафас олиш системаси. 4.айириш системаси ва сезги органлари. овк,ат хазм к,илиш системаси. хашаротларнинг огиз бушлиги юк,ори лаб ва бошк,а огиз органлари билан уралган. суюк, озик, билан озик,ланадиган турларда эса огиз бушлиги ингичка найни хосил к,илади. огиз бушлигининг кейинги томонида остки лаблар асосига 1—3 жуфт сулак безларининг йули очилади. сулакдаги ферментлар озик, таркибидаги тез хазм буладиган крахмал ва шакарга таъсир курсатади. кон сурувчи х,ашаротлар сулаги таркибида к,онни ивитмайдиган антикоагулянтлар булади бундан ташк,ари сулакдаги к,ичитк,он моддалар терини китик,лаб, хашарот чак,к,ан жойга к,оннинг ок,иб келиш ини кучайтиради. ариларнинг сулак безлари секрети нектар билан аралашиб, асал х,осил к,илади. ишчи ариларнинг махсус халк,ум безлари “асалари сути” деб аталадиган ок,сил модда ажратиб чик,аради. бу модда билан арилар она ари ривожланадиган куртларни бок,ишади. капалакларнинг куртларида сулак безларининг бир жуфти уз функциясини узгартириб, ипак безларига айланади. бу безлар ишлаб чик,арган суюьушк …
2 / 33
дан майдаланади. хашаротлар жуда хилма-хил озикланиш билан бош ка умурткасиз хайвонлардан ажралиб туради. улар орасида факат усимлик билан озикланадиган фитофаглари, бошка тирик хайвонлар билан озикланадиган йирткич зоофаглари, хайвонлар мурдаси ва гунги билан озикланадиган некрофаглари ва копрофаглари, чириётган усимлик ва хайвон колдиклари билан озикланадиган сапрофаглари, шунингдек хар хил озик,ни еяверадиган полифаглари бор. кератофаглар \атто пат, соч, мум, шох каби бошка хайвонлар узлаштиролмайдиган озикка хам мослашган. нафас олиш системаси. купчилик хашаротларнинг яхши ривожланган трахеялар системаси булади. фак,ат тубан хашаротлар тана коплагичи оркали нафас олади. трахеялар танасининг икки ёнида жойлашган нафас олиш тешиклари, яъни стигмалардан бошланади. стигмалар 10 жуфт ёки ундан камрок булади. улар урта ва орка кукрак хамда 8 та корин бугимларида жойлашган. стигмалар очиб ва ёпиб турувчи махсус мослама билан таъминланган. стигмаларнинг тешиги танада кундаланг жойлашган йугон ва кундаланг трахея найларига очилади. бу найлар тана буйлаб утувчи иккита асосий трахеялар оркали узаро туташган. асосий трахея найларидан бирмунча ингичкарок найлар бошланади, улар …
3 / 33
модда билан копланган. трахея найларининг ички юзасида хитин моддадан иборат спирал йугонлашув пайдо булади. кон айланиш системаси факат юрак ва ундан чикадиган калта аорта кон томиридан иборат, кон (гемолимфа) тана бушлигида айланади. хашаротларнинг юраги узун найга ухшаш булиб, корин булимининг оркасида ж ойлаш ган. ю ракнинг кейинги учи берк, ички бушлиги кундаланг тусиклар билан бир неча булмаларга булинган. купчилик хашаротларда бундай булмаларнинг сони 8 та булади. хар бир булманинг ён томонида иккитадан клапанли тешикчалари (остийлар) бор. аорта бош якинида тана бушлигига очилади; гемолимфа аортадан ана шу бушликка келиб тушади. юракни юраколди синуси ураб туради. бу синус тана бушлигидан майда тешикчали юпка диафрагма парда оркали ажралиб туради. юрак деворидаги мускулларнинг кетма-кет тулкинсимон кискариши натижасида кон юракдан аортага чикади ва ундан боши якинида тана бушлигига келиб куйилади. ичакости диафрагма мускуллари кискарганида гемолимфа тана бушлигида олдинги томонидан кейинги томонига окади. кискариш хусусиятига эга булган махсус кушимча ампулалар гемолимфани оёк, канот ва муйловларнинг бушлигида …
4 / 33
алмашинув махсулотларидаги сийдик кислотаси каттик модда холида тупланади, лекин организмдан ташк,арига чикариб юборилмайди. ш унинг учун ёг танани “туплаш буйраги” дейиш мумкин. лекин хашаротларда ёг асосан кушимча озик, булиб хисобланади. ш унинг учун бу модда метаморфоз билан ривожланадиган хаш аротларнинг катта ёшдаги куртларида ва узок, муддат оч яшаш хусусиятига эга булган хашаротлар (масалан, тушак кандалаларида) яхши ривожланган. хашаротларда бу модда метаморфоз жараёнида ёки озик, танк,ислиги даврида сарфланади. купчилик хашаротлар юрагининг икки ёнида жойлашган юраколди хужайралар — нефроцитлар хам айириш функциясини бажаради. нефроцитлар тана бушлигидаги ёт моддаларни ютиш хусусиятига эга булган фагоцитар органлар хисобланади. айрим тубан хашаротлар (тизанурлар, тугрик,анотлилар)нинг юраги остида жойлашган амёбасимон хужайралар туплами хам гемолимфадаги к,аттик, заррачаларни фагоцитоз килиш хусусиятига эга. шуълаланувчи хашаротлар, масалан шуълаланувчи кунризларда шуълаланувчи органлари ёг танаси таркибидаги люцерин моддаси кислородли мухитда махсус фермент таъсирида оксидланиши туфайли ёгду чкаради нерв системаси. хашаротларнинг нерв системаси бошка хамма бугимоёклиларникига ухшаш корин нерв занжири типида тузилган. марказий нерв системаси …
5 / 33
тки лабларга уч жуфт нервлар чикади. к,орин нерв занжири 3 та кукрак ва 8 тагача корин нерв тугунларидан иборат. купчилик хашаротларда айрим корин нерв тугунлари бирга кушилиб кетганлиги сабабли уларнинг сони анча кискаради. баъзан корин ва кукрак ганглийлари бирга кушилиб, яхлит кукрак нерв массасини хосил килади, натижада корин булимида фа кат нервларнинг узи сакланиб колади. одатда личинкаларнинг к,орин нерв тугунлари сони вояга етган \аш аротларга нисбатан купрок булади. масалан, асалари личинкасида корин нерв тугуни 10 та, вояга етганида эса 6 та булади. хашаротлар марказий нерв системасининг бош ва халкумости нерв марказларида нейросекретор хужайралар жойлашган. хужайраларнинг нейросекретлари аксонлар оркали гемолимфага окиб келади. ривожланиш, моддалар алмаш иниш и, туллаш жараёнларига таъсир курсатадиган безлар фаолиятини нейросекретлар идора килади х,алкумости нерв тугуни мандибула, максилла ва пастки лаб бугимларига мос келувчи уч жуфт ганглийларнинг бирга кушилишидан хосил булган. ундан юкори ва пастки жаглар, пастки лабларга уч жуфт нервлар чикади. хашаротларнинг мураккаб хулк-атвори протоцеребрумдаги замбуругсимон тана …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ichiq tuzilishi va ichki a'zolarni fiziologiyasi"

презентация powerpoint хашаротларнииг ички тузилиши. ички аьзоларнинг физиологияси. режа: 1. oвкат хазм килиш системаси. 2.кон айланиш системаси. 3.нафас олиш системаси. 4.айириш системаси ва сезги органлари. овк,ат хазм к,илиш системаси. хашаротларнинг огиз бушлиги юк,ори лаб ва бошк,а огиз органлари билан уралган. суюк, озик, билан озик,ланадиган турларда эса огиз бушлиги ингичка найни хосил к,илади. огиз бушлигининг кейинги томонида остки лаблар асосига 1—3 жуфт сулак безларининг йули очилади. сулакдаги ферментлар озик, таркибидаги тез хазм буладиган крахмал ва шакарга таъсир курсатади. кон сурувчи х,ашаротлар сулаги таркибида к,онни ивитмайдиган антикоагулянтлар булади бундан ташк,ари сулакдаги к,ичитк,он моддалар терини китик,лаб, хашарот чак,к,ан жойга к,оннинг ок,иб келиш ини кучайт...

This file contains 33 pages in PPTX format (2.5 MB). To download "ichiq tuzilishi va ichki a'zolarni fiziologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ichiq tuzilishi va ichki a'zola… PPTX 33 pages Free download Telegram