13-ma’ruza (b): elektroliz qonunlari

PPT 16 pages 800.0 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 800.0 KB

File type PPT

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

слайд 1 13-ma’ruza (b) mavzu: elektroliz qonunlari r e j a : 1. faradey qonunlari 2. elektrolizni amalda qo’llanilishi. 3. akkumliyatorlar, ularning turlari (kislotali va ishqoriy) va ishlash prinsiplari. elektr energiyasining ta'sirida vujudga keladigan kimyoviy jarayonlar unumi bilan elektr toki o'rtasida miqdoriy bog'lanish borligini dastlab 1836 yilda ingliz olimi m.faradey aniqladi. u o'z tajribalarini bajarishda bir necha galvanik elementni ketma-ket ulab, batareya hosil qildi; elektroliz qilishda ana shu batareyadan elektr manbai sifatida foydalandi. u o'zining ilmiy kuzatishlari asosida quyidagi elektroliz qonunlarini kashf etdi: . faradeyning i qonuni elektroliz vaqtida elektrodda ajralib chiqadigan moddaning massasi eritmadan o'tgan elektr toki miqdoriga to'g'ri proporsional bo'ladi. m = k•q = k•i•t bu formulada q – elektr miqdori (kl), i – to’k kuchi (a), t – vaqt (s yoki soat), k – ayni elementning elektrokimyoviy ekvivalenti (g) faradeyning ii qonuni agar turli elektrolitlarning eritmasi yoki suyuqlanmasi orqali bir xil miqdorda elektr to’ki o’tkazilsa, elektrodlarda ajralib …

2 / 16

di. akumulyatorlarda energiyani to’plash uchun avval akumulyator orqali elektr toki o’tkaziladi. bu vaqtda elektrodlarda vujudga keladigan elektrokimyoviy polyarizasiya jarayoni natijasida elektr energiyasi kimyoviy energiyaga aylanadi.buning natijasida akumulyator zaryadlanadi. kislotalili akumulyator qo’rg’oshinli (kislotali) akumulyator elektrodlari katak-katak qo’rg’oshin plastinkadan iborat bo’lib, bu kataklarning ko’zlari qo’rg’oshin oksidining suvga qorilgan bo’tqasi bilan to’ldirilgan. plastinkalar h2so4 ning 20-30 % li eritmasi solingan shisha bankaga (yoki elektr o’tkazmaydigan boshqa materialdan qilingan bankaga) tushiriladi. bir oz vaqt o’tgandan keyin qo’rg’oshin oksid sulfat kislota bilan reaksiyaga kirishishi natijasida qo’rg’oshin sul’fat hosil bo’ladi. pbo + h2so4 pbso4 + h2o hosil bo’lgan pbso4 sul’fat kislotada erimaydi, shuning uchun elektrolit sifatida sul’fat kislota xizmat qiladi. agar bu sistema orqali o’zgarmas tok o’tkazilsa, akumulyatorning manfiy qutubida (katodda) qo’rg’oshin qaytariladi. pbso4 + 2e pb + so4-2 bu vaqtda vodorod ajralib chiqmaydi, chunki qo’rg’oshindan vodorodning o’ta kuchlanishi kattadir. anodda qo’rg’oshin oksidlanib, to’rt valentli holatga o’tadi. pbso4 - 2e + 2h2o pbo2 + 4h+ + …

3 / 16

an jarayon quyidagicha: pbo2 + 2e + 4h+ + so4-2 pbso4 + 2h2o akumulyatorda boradigan ikkala jarayonni quyidagicha bir tenglama bilan ifodalash mumkin. zaryadlanish 2pbso4 + 2h2o pb + pbo2 + 4h+ + 2so4-2 zaryadsizlaniish akumulyator ishlayotganda (zaryadsizlanish vaqtida) h+ va so4-2 ionlar sarf bo’lganligidan, sul’fat kislotaning konsentrasiyasi kamayadi. qo’rg’oshinli akumulyatorning elektr yurituvchi kuchi 2,2 vol’t gat eng. bir necha akumulyator bir-biriga ulansa, akumulyatorlar batareyasi hosil bo’ladi. ishqorli akkumulyatorlar. ishqorli akkumulyatorlardan ko’p ishlatiladigani temir nikelli akkumulyatorlar. bu akkumulyatorda manfiy elektrod sifatida presslangan temir kukuni, musbat elektrod sifatida nikel’ gidroksid xizmat qiladi. elektrolit sifatida koh ning 30 % li eritmasi olinadi. bu akkumulyator qo’rg’oshinli akkumulyatordan ancha engil va chidamlidir. manfiy elektrodda: fe – 2e + 2oh- = fe(oh)2 musbat elektrodda: 2ni(oh)3 + 2e = 2ni(oh)2 + 2oh- bu ikki tenglama bir-biriga qo’shilsa, ishqorli akkumulyator ishlatilganda boradigan reaksiya tenglamasi quyidagicha. fe + 2ni(oh)3 = fe(oh)2 + 2ni(oh)2 akkumulyator zaryadlanayotganda bu reaksiya teskari …

4 / 16

13-ma’ruza (b): elektroliz qonunlari - Page 4

5 / 16

13-ma’ruza (b): elektroliz qonunlari - Page 5

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "13-ma’ruza (b): elektroliz qonunlari"

слайд 1 13-ma’ruza (b) mavzu: elektroliz qonunlari r e j a : 1. faradey qonunlari 2. elektrolizni amalda qo’llanilishi. 3. akkumliyatorlar, ularning turlari (kislotali va ishqoriy) va ishlash prinsiplari. elektr energiyasining ta'sirida vujudga keladigan kimyoviy jarayonlar unumi bilan elektr toki o'rtasida miqdoriy bog'lanish borligini dastlab 1836 yilda ingliz olimi m.faradey aniqladi. u o'z tajribalarini bajarishda bir necha galvanik elementni ketma-ket ulab, batareya hosil qildi; elektroliz qilishda ana shu batareyadan elektr manbai sifatida foydalandi. u o'zining ilmiy kuzatishlari asosida quyidagi elektroliz qonunlarini kashf etdi: . faradeyning i qonuni elektroliz vaqtida elektrodda ajralib chiqadigan moddaning massasi eritmadan o'tgan elektr toki miqdoriga to'g'ri proporsional bo'l...

This file contains 16 pages in PPT format (800.0 KB). To download "13-ma’ruza (b): elektroliz qonunlari", click the Telegram button on the left.

Tags: 13-ma’ruza (b): elektroliz qonu… PPT 16 pages Free download Telegram