10-mavzu: narx va narx siyosati

PPTX 13 стр. 74,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 13
10-мавзу. нарх ва нарх сиёсати 10-мавзу. нарх ва нарх сиёсати режа: 10.1. нарх тушунчаси ва унинг мохияти. 10.2. нарх сиесатини шакллантириш ва нарх даражасини хисоблаш услублари. 10.3. товарларнинг яшаш даври мобайнида нархларнинг узгарувчанлиги. 10.1. нарх тушунчаси ва унинг мохияти нарх бозор категорияси булиб, товарлар айирбошланганда юз берадиган муносабатларни англатади. нарх назарий жихатдан олганда товар кийматининг пулдаги ифодаси, кийматининг бозордаги куринишидир. нарх бамисоли барометр каби бозор холатини курсатиб туради, нарх пасайиб кетса, товар бозори касодликка йуликкан булади, товар нафсиз булиб, уни бошка товар билан алмаштириш ёки унинг сифатини тубдан яхшилаш зарурлиги пул таркибига куйилади. нархнинг иктисодий мазмунини унинг функциялари курсатиб беради. нарх нимага тегишли булишидан катъий назар (товар, хизмат) бешта асосий функцияни бажаради: бозор мувозанатини таъминлаш функцияси хисоб-китоб, улчов функцияси иктисодий регулятор функцияси ракобат воситаси функцияси ижтимоий химоя функцияси бозор иктисодиёти шароитида нархнинг куйидаги турлари мавжуд: демпинг нарх нуфузли нарх миллий нарх арзонлаштирилган нарх жахон нархи яширин нарх эркин нарх стандарт …
2 / 13
таксимлашнинг, алмашув ва истеъмолчининг узига хос хусусиятларини хисобга олган холда юритилади. нарх бажарадиган баъзи бир вазифаларни куриб утамиз: аввало нархлар ишлаб чикариш ва истеъмолдаги узгаришлардан хабар беради. нархлар факат истеъмолдагина эмас, балки ишлаб чикаришдаги узгаришлардан хам дарак беради. нархларнинг бошка мухим вазифаси – ишлаб чикарувчилар ва истеъмолчиларни рагбатлантиришдир. нархлар механизми ишлаб чикарилаётган махсулот микдорини купайтиришгина эмас, балки ишлаб чикаришнинг энг тежамли усулларини ишлашни хам рагбатлантиради. нархларнинг учинчи вазифаси иккинчиси билан чамбарчас боглик. бу даромадларниг таксимланишиир. товар ишлаб чикариш шароитида хужалик фаолияти иштирокчилари оладиган даромадлар улар уз шахсий ёки ишлаб чикариш истеъмолларини куплаб сотадиган ёки сотиб оладиган товарлар ва хизматларнинг нархларига бевосита боглик булади. 10.2. нарх сиёсатини шакллантириш ва нарх даражасини хисоблаш услублари нарх билан истеъмолчилар уртасида жуда чамбарчас алокадорлик мавжудки, уни иктисодий тамойиллар: талаб конуни, талабнинг нарх равонлиги, бозор сегментацияси билан изохлаш мумикн. талаб конуни истеъмолчилар одатда киммат нархларга караганда арзон нархларда купрок товарлар сотиб олишини ифодалайди. аммо хар кандай …
3 / 13
ута сезувчанлигини белгилайди. амалда талаб равонлигини уч куриниши, яъни равон талаб, норавон талаб хамда якка (унитар) талабга булиш мумкин. бозор равон талаб вазиятида нархлардаги узгаришларга ута сезувчан булади. бозор норавон талаб вазиятида нархлардаги узгаришларга етарли даражада сезгирлик курсатмайди. якка равонлик вазиятида сотувчилар куп булган, уларнинг бир махсулот урнини иккинчисининг махсулоти боса оладиган жойларда кузга ташланади. купгина кишлок хужалиги махсулотларига талаб якка равонлиги акс эттиради. шундай килиб, нархлардаги узгаришлар талаб ва таклифга мувофик кутарилиб-пасайиб туради, махсулот ишлаб чикарувчилар хохиши билан нарх белгиланмайди. азалдан талаб даражаси нархларнинг энг юкори чегарасини курсатади, яъни бу чегарадан юкорида товар айирбошлаш умуман мумкин булмайди. аммо истеъмолчилар махсулотни хаёлидаги ягона катъий нархда излайди. маркетологнинг вазифаси хам бозор белгилайдиган чегаралар доирасида макбул нархларни топиш хисобланади. купгина фирмалар бозорлардаги турли нархларни тадкик этиш ва текшириш, уринбосар товарлар нархи даражасини ракиблар нархни урганиш йули билан статистик тахлил килиш усули, график эксперт бахоловчи усулларидан фойдаланиб, талаб узгаришини улчашни утказишга интилади. маълумки, …
4 / 13
ланган (маржиналь) харажатлар хам хисобланади. бу харажатлар ишлаб чикариш хажми купайган (камайган) холларда бир махсулот бирлигига тулик харажатларнинг купайиши (камайиши)ни ифода этади. шундай килиб, фирма харажатлари таркиби, динамикаси, микдори нарх учун минимал даражани ташкил этади, чунки бу харажатларлардан пастрок нарх хеч кандай фойда бермайди. корхона нархни белгилар экан, харажатларнинг жами манзараси куриб чикиладиган, зарар курмаслигини таъминлайдиган тахлил усулидан фойдаланади. бундай тахлил нархларни белгилашда фойдали восита хисобланади. аммо тор ишлаб чикариш ихтисослашуви шароитида, узгарувчан харажатларни осон хисоблаш мумкин булган пайтларда уни куллаш яхши натижа беради. зарар курмасликни тахлил этишда асосий эътибор махсулот сотиш хажми нуктасига, тулик даромад тулик харажатларга тенг булган, яъни на фойда на зарар булмаган нуктага каратилади. маркетологлар бир катор хар хил нархларни тадкик этадилар, сунгра хар бир нарх учун зарурий хажмлар киёсланади. ракобат нарх сиёсатида мухим барометр булиб хизмат килади. корхоналарнинг нарх сиёсати нарх белгилаш максадлари ва услубларига боглик булган турт бозор типини ажратиш мумкин: соф ракобат, монополистик …
5 / 13
рхни белгилаш услуби куйидагилардан иборат: - нархлаштириш масаласи куйилади, - талаби аникланади, - харажатлари бахоланади, - ракобатчилар товари ва нарх тахлил килинади, - нархни шакллантириш услуби танланади, - охирги натижавий нарх урнатилади. фирма талаб чизмасига асосланиб, харажатларнинг микдорини белгилаб, ракиблар нархларини урганиб, уз махсулотларига нарх белгилашга киришади. бунда нарх белгилашнинг турли усулларидан фойдаланиш мумкин. купинча корхоналар махсулот сотиш нархини аниклашда содда формулалардан фойдаланади. формулаларга кура нарх белгилаш нарх белгилашнинг бошка жами усуллари каби, биринчи навбатда эътиборни фойдага каратади, талабни хисобга олмайди. “уртача харажатлар плюс фойда” тамойили буйича нарх белгилаш товарнинг таннархига муайян устама куйишдан иборат булиб, нарх белгилашнинг энг оддий усули хисобланади. устама нарх микдори товар турига караб, жуда кенг чегараларда тебраниб туради. шунингдек, товарнинг ишлаб чикарувчидан пировард натижада истеъмолчига етиб боришга караб охирги нарх улгуржи ва чакана савдо куядиган устама нархлар якунини ифодалайди. “кузланган фойда нормаси” олишни таъминлайдиган нарх белгилаш усулини куллайдиган ишлаб чикарувчилар олдиндан сарф этилган капитал учун …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 13 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "10-mavzu: narx va narx siyosati"

10-мавзу. нарх ва нарх сиёсати 10-мавзу. нарх ва нарх сиёсати режа: 10.1. нарх тушунчаси ва унинг мохияти. 10.2. нарх сиесатини шакллантириш ва нарх даражасини хисоблаш услублари. 10.3. товарларнинг яшаш даври мобайнида нархларнинг узгарувчанлиги. 10.1. нарх тушунчаси ва унинг мохияти нарх бозор категорияси булиб, товарлар айирбошланганда юз берадиган муносабатларни англатади. нарх назарий жихатдан олганда товар кийматининг пулдаги ифодаси, кийматининг бозордаги куринишидир. нарх бамисоли барометр каби бозор холатини курсатиб туради, нарх пасайиб кетса, товар бозори касодликка йуликкан булади, товар нафсиз булиб, уни бошка товар билан алмаштириш ёки унинг сифатини тубдан яхшилаш зарурлиги пул таркибига куйилади. нархнинг иктисодий мазмунини унинг функциялари курсатиб беради. нарх нимага те...

Этот файл содержит 13 стр. в формате PPTX (74,2 КБ). Чтобы скачать "10-mavzu: narx va narx siyosati", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: 10-mavzu: narx va narx siyosati PPTX 13 стр. Бесплатная загрузка Telegram