avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish

DOCX 26,2 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1697369157.docx avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish reja: 1. avstraliya tabiati haqida 2. avstraliya ichki suvlari. 3. tabiat zonalari. avstraliya (lotincha: australis – janubiy) – janubiy yarim sharda joylashgan materik.umumiy maʼlumot. avstraliya shimolidan janubiga 10°4g (york bo’rni) bilan 394 g (janubiy-sharqiy burun) j.k.lar oralig’ida 3200 km ga, g’arbdan sharqqa 4100 km ga 113°05’ shq.u. (stip-poynt bo’rni) bilan 153°34’ (bayron bo’rni) shq.u.lar oralig’ida cho’zilgan. maydoni 7682 ming km² (tasmaniya, kenguru, melvill va boshqa orollar bilan 7704,5 ming km² ga yaqin). avstraliya– materiklar ichida eng kichigi. janubiy tropik chizig’i avstraliyaning deyarli o’rtasidan kesib o’tadi. materikni g’arb, shimol va janubidan hind okeani, sharqdan tinch okean dengizlari o’rab turadi. qirg’oqlari unchalik egribugri emas, shimolida karpentariya, janubida katta avstraliya qo’ltiqlari bor. katta yarim orollari – shimolida arnemlend va keyp-york. tasmaniya oroli avstraliyadan kengligi 224 km li base bo’g’ozi orqali …

ayrim, cho’qqilari yassi tizma tog’lar. avstraliyaning eng baland nuqtasi – kossyushko tog’i (2230 m) janubidagi avstraliya alp tog’laridavstraliya avstraliyaning hozirgi relefi asosan kembriygacha bo’lgan davrda vujudga kelgan va keskin tektonik o’zgarishlarga uchramagan, yer yuzasi uzoq davrlar ichida yemirilib, natijada qoldiq tog’lar bilan birga keng tekisliklar vujudga kelgan. katta suvayirg’ich tizma yemirilgan paleozoy burmali tog’lari o’rnida vujudga kelgan. nallarbor tekisligida, moviy tog’larda, barkli va aterton platolarida karst relef shakllari uchraydi.geologik tuzilishi va foydali qazilmalari. avstraliyaning aksari qismi avstraliya platformasi oblastida joylashgan, sharqiy qismi esa sharqiy avstraliya burmali geosinklinal mintaqasiga kiradi. kembriydan avval vujudga kelgan platformaning materik zaminidagi kristall hamda metamorfik jinslari g’arbiy plato, tasman yeri, g’arbiy avstraliya qalqoni va boshqa joylarda yer yuzasiga chiqib qolgan; sharqda (markaziy pasttekislikning g’arbida) esa quruqlik va ko’l yotqiziqlari ostida ko’milib ketgan, shuningdek sharqiy avstraliya platformasida ham uchraydi. yuqori paleozoyda va mezozoyning birinchi yarmida avstraliya platformasi qadimgi gondvana materigi bilan tutash bo’lgan. uchlamchi davr oxiri va …

eng issiq quruqlik, uning 2/3 qismi cho’l va chala cho’llardan iborat. qirg’oqlardan materik ichkarisiga tomon 103yog’in miqdori tez kamayib boradi, lekin ko’p yillik yog’insiz davrlar bo’lmaydi. yozda (dekabr–fevral) quruqlik g’oyat qizib (temperatura 36° dan ortadi) materik ustida past bosim oblasti vujudga keladi, uning janubiy chekkalaridagina baland bosim qaror topadi, shu sababli janubi-g’arbda va nallarbor tekisligida yogin tushmaydi. temperaturaning mavsumiy o’zgarishi asosan tropik va subtropik mintaqalarning ichki rayonlarida ko’proq namoyon bo’ladi. yanvar oyida 40° dan yuqori issiq temperaturalar shimoli-g’arbda (marbl-bar) bo’ladi. mutlaq maksimum temperatura 53,1° klonkarrida (kvinslend) kuzatilgan. mutlaq minimum temperatura avstraliyaning ichki rayonlarida – 4,6°gacha tushadi. faqat avstraliya alp tog’larida sovuq barqarorroq bo’lib turadi. u yerda – 22°gacha sovuq qayd qilingan. tekisliklarda tuproqning yuza qatlami ahyon-ahyondagina muzlaydi. yil davomida ik-kita mavsum – quruq va yog’ingarchilik mavsumlari kuzatiladi. murrey tekisli-klarida momaqaldiroqli jalalar, janubi-sharqdagi tog’larda musson yomg’irlari yog’adi. sharqiy sohilning ko’p qismida iqlim tropik dengiz iqlimi, issiq. shi-molda yog’inlarni shimoli-g’arbiy mussonlar keltiradi. …

daryosi murrey (marri), yirik irmog’i – darling. ichki berk havzani kesib o’tuvchi quruq o’zan (krik)lar ko’p, ularda faqat yog’ingarchilik vaqtlaridagina suv oqadi. avstraliya cho’llaridagi suvlar sho’r. yer osti suvlari ko’pincha minerallashgan, zaxirasi kattavstraliya ular bir necha artezian havzada to’plangan, bunday suv 200 m, ba’zan 500 m gacha chuqurlikdan chiqadi. sho’r ko’llar ichida eng yirigi eyrning yozda maydoni ba’zan 15000 km² ga yetadi. undan janubida torrens, gerdner, g’arbiy platoda amadiyes ko’llari bor. avstraliya yer osti suvlariga boy. umumiy maydoni 4800 ming km² ni tashkil qilgan 33 ta artezian havzasi mavjud; bulardan eng yiriklari – katta artezian, murrey, morton-klarens, yukla, offiser, jorjinavstraliya yer osti suvlaridan qurg’oqchil rayonlarda sug’orish, sanoat va transport ehtiyojlari uchun foydalaniladi.tuproq va o’simliklari. avstraliyaning organik dunyosi bo’r davri o’rtalaridan boshlab boshqa quruqliklardan ajralgan holda rivoj topgan, shuning uchun flora tarkibida endemik turlar ko’p (75%). avstraliya maxsus flora oblastini tashkil qilgan (qarang avstraliya floristik dunyosi). ichki avstraliyaning katta qismi qumli …

cho’l va savannalar yaylov ahamiyatiga egavstraliya tovar mahsulot beruvchi o’rmonlar avstraliya maydonining qariyb 2%ini tashkil 104qiladi.hayvonot dunyosi. avstraliya faunasi o’ziga xos bo’lganligidan uni alohida avstra-liya zoogeografik oblastita ajratil-gan. avstraliya faunasida yuksak sut emizuvchi hayvonlar (odamlar chetdan keltirgan dingo itidan tashkari) deyarli yo’q. ma-terikda mezozoy va uchlamchi davr fauna-sining vakillari hozirgacha saqlangan. masalan, tuxum qo’yuvchi sut emizuvchilardan yexidna va o’rdakburun, baliqlardan ikki xil nafas oluvchi seratod, qopchiqli sut emizuvchilardan kenguru, ayiklar (koala) va boshqa avstraliyaning ko’p yovvoyi hayvonlari odamlarning xo’jalik faoliyati va tartibsiz ov qilishi natijasida kamayib ketgan. avstraliya uchun tipik qushlar: kakadu to’tisi, emu tuyaqushi, katta oyokli tovuqlar, qora oqqush, jannatqush, tovusdum va boshqa yevro-padan xonaki hayvonlar keltirilgan.tabiat rayonlari. avstraliyaning tekislik qismlaridagi subekvatorial, tropik va subtropik mintaqalarida geografik zonallik yaqqol ko’rinadi. yillik yog’in miqdori 200–250 mm bo’lgan cho’l zonasi katta maydonni egallagan. plato va yassi tog’liklar toshloq cho’llardan iborat. avstraliya alp tog’larida balandlik land-shaft mintaqalari aniq namoyon bo’lgan. avstraliyaning tabiiy …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish"

1697369157.docx avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish reja: 1. avstraliya tabiati haqida 2. avstraliya ichki suvlari. 3. tabiat zonalari. avstraliya (lotincha: australis – janubiy) – janubiy yarim sharda joylashgan materik.umumiy maʼlumot. avstraliya shimolidan janubiga 10°4g (york bo’rni) bilan 394 g (janubiy-sharqiy burun) j.k.lar oralig’ida 3200 km ga, g’arbdan sharqqa 4100 km ga 113°05’ shq.u. (stip-poynt bo’rni) bilan 153°34’ (bayron bo’rni) shq.u.lar oralig’ida cho’zilgan. maydoni 7682 ming km² (tasmaniya, kenguru, melvill va boshqa orollar bilan 7704,5 ming km² ga yaqin). avstraliya– materiklar ichida eng kichigi. janubiy tropik chizig’i a...

Формат DOCX, 26,2 КБ. Чтобы скачать "avstraliyaning tabiiy, iqlim, iqlim mintaqalri va tabiat zonalari kartalarini tahlil qilish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: avstraliyaning tabiiy, iqlim, i… DOCX Бесплатная загрузка Telegram