antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari

PPTX 3.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1701455805.pptx antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari reja: antarktida materigining geologik tuzilishi va relyefi antarktida materigining iqlimi oʻsimlik va hayvonot olami tekshirish tarixi antarktida materigi haqida qiziqarli faktlar antarktida — antarktika janubiy qutb oblastining markaziy qismini egallagan materik . maydoni 12,4 mln. km², 541shelf muzliklari va ular orqali materikka tutashgan orollar bilan birgalikda 13,975 mln. km². doimiy aholisi yoʻq. oʻrtacha balandligi 2040 m, eng baland joyi 5140 m (elsuort togʻidagi vinson choʻqqisi). dengiz sohillarida ayrim ilmiy stansiyalar va dengiz hayvonlarini ovlaydigan bazalar bor. antarktida atlantika, hind va tinch okeanlarining janubiy qismlari (janubiy okean) bilan oʻralgan. qirgʻoq chizigʻi deyarli tekis va uzunligi qariyb 30 ming km, koʻpincha bir necha oʻn m keladigan tik muz jarliklaridan iborat. materikka ross va ued-dell dengizlari ancha kirib turadi. antarktidaning 99% yuzasi qalin materik muzligi bilan qoplangan (taxminan 13,0 mln. km²). muzning oʻrtacha qalinligi …
2
minan 4000 m boʻlib, sovetskoye platosi yaqinidadir. antarktida- yer yuzasi juda past-baland materik boʻlib, juda koʻp orollar bilan oʻrab olingan. geologik tu-zilishi va relefi xususiyatlariga koʻra, antarktida ueddell hamda ross dengizlarining janubiy qismlarini birlashtirib turadigan chiziq boʻylab sharqiy antarktida va gʻarbiy antarktidaga boʻlinadi. yozda (dekabr, yanvar, fevral) a.da bulutsiz kunlar koʻp boʻladi, shuning uchun quyosh nisbatan koʻproq ilitadi, lekin quyosh nuri muzdan koʻp qaytadi (oʻrta hisobda 90%), oqibatda quyosh issiqligi shimoliy yarim sharning xuddi shu kengliklarida-giga nisbatan 4 — 5-marta kam. materikning markaziy qismida eng sovuq oylarning oʻrtacha temperaturasi — 60°, −70°, yoz oylariniki — 30° dan −50° gacha; sohilda qishda — 8° dan — 35° gacha, yozda 0 — 5° boʻladi. oʻrtacha yillik temperatura — 50° ga yaqin. mutlaq minimum — 89,2° (vostok stansiyasi). bu esa butun yer sharida eng past haroratdir. yer yuzasi sovuq va atrofdagi dengizlar iliqroq boʻlganidan tez-tez kuchli shamollar boʻlib turadi (baʼzan shamol tezligi sekundiga …
3
viktoriya yerida) qishlagan. 20-asr boshlarida qutb tadqiqotchilari r. skott (1901 — 04, 1910 — 12), e. shek-lton (1907 −09), r. amundsen (1910 — 12), d. mouson (1911 — 13) va boshqa materikning ichki rayonlarigacha bordilar. xalqaro geofizika yili (1957 — 58) munosabati bilan va soʻnggi davrlarda turli mamlakatlarning ilmiy qutbiy stansiyalari qurilgan, 1991-yilga kelib 48 ta ilmiy stansiya ishlab turdi.[3] 1. bir vaqtlar aql tishlari va o‘simtalari olib tashlanmaganlar antarktidada ishlashi mumkin emas edi. bunga sabab, u yerda hech qanday jarrohlik amaliyotlari o‘tkazilmasligi bo‘lgan. shuning uchun ham bu yerda ishlovchilar, sog‘lom bo‘lsa ham tananing bu qismlarini oldirib tashlashi kerak edi 2. antarktida yer yuzidagi eng quruq joy. aniqroq aytganda, bu yerda quruq mak-merdo vodiylari joylashgan bo‘lib, ularning ba’zi joylari ikki million yil davomida yomg‘ir va qor ko‘rmagan. 3. 53 million yil oldin antarktidada shunchalik iliq havo hukmron ediki, qirg‘oqlarida palma daraxtlari o‘sib, havo harorati 20 darajadan yuqori bo‘lgan. 4. 2013-yil …
4
yoki kanadaga borishingiz kerak xulosa bugungi kundagi ekologik vaziyatning yomonlashuvi , global iqlim isishi boshqa materiklar qatori antarktidani ham chetlab oʻtayotgani yoʻq. bu nafaqat hayvonot olamiga balki, million yillardan beri oʻz salobatini saqlab kelayotgan ulugʻvor muzliklarga ham salbiy taʼsir koʻrsatmoqda. olimlar "moviy koʻllar" nomi bilan ataladigan geologik hodisani antarktida materigida ham kuzatishmoqda. muzusti ko‘llari — erigan muzlardan hosil bo‘lgan «suv havzalari» bo‘lib, yozning issiq harorati tufayli paydo bo‘ladi. ular allaqachon grenlandiya muzliklarida qayd etilgan. bunday ko‘llar global iqlim o‘zgarishi alomati hisoblanib, muzli qalqonlarning barbod bo‘layotganini ham anglatadi. suv muz orasiga sizib, uning asosini «eritadi». ana shu jarayon grenlandiya muzliklarining erishi sabablaridan biridir: 2011-2014 yillarda bu orolda salkam trillion tonna suv yo‘qotilgan. endilikda, shu kabi muzusti ko‘llari janubiy qutbda ham paydo bo‘lgani aniqlangan. bundan avval, janubiy qutb muzliklari barqaror hisoblanar edi. ma'lum bo‘lishicha, 2000-2013 yillarda langxovd muzligida qariyb 8 mingga yaqin ko‘l hosil bo‘lgan. olimlar mazkur holatlarni so‘zsiz iqlim o‘zgarishi bilan …
5
antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari"

1701455805.pptx antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari reja: antarktida materigining geologik tuzilishi va relyefi antarktida materigining iqlimi oʻsimlik va hayvonot olami tekshirish tarixi antarktida materigi haqida qiziqarli faktlar antarktida — antarktika janubiy qutb oblastining markaziy qismini egallagan materik . maydoni 12,4 mln. km², 541shelf muzliklari va ular orqali materikka tutashgan orollar bilan birgalikda 13,975 mln. km². doimiy aholisi yoʻq. oʻrtacha balandligi 2040 m, eng baland joyi 5140 m (elsuort togʻidagi vinson choʻqqisi). dengiz sohillarida ayrim ilmiy stansiyalar va dengiz hayvonlarini ovlaydigan bazalar bor. antarktida atlantika, hind va...

PPTX format, 3.5 MB. To download "antarktida materigiga umumiy geografik tavsif. materikning o’ziga xos xususiyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: antarktida materigiga umumiy ge… PPTX Free download Telegram