zardushtiylikning vujudga kelishi

PPTX 24 pages 1.7 MB Free download

24 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.7 MB

File type PPTX

Pages 24

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 24

toshkent davlat sharqshunoslik universiteti moxt ii kurs sirtqi arab - ingliz guruh talabasi rixsillayev abdulhamid. toshkent davlat sharqshunoslik universiteti moxt ii kurs sirtqi arab - ingliz guruh talabasi bo’riyev nurislom. mavzu: zardushtiylikning vujudga kelishi. . reja: zardushtiylik dinining vujudga kelishi. avesto-o’rta osiyo xalqlari tarixi bo‘yicha muhim manba. zardushtiylik dinining vujudga kelishi. zardushtiylik eng qadimgi dinlardan bo’lib, bu din er.avval vii-vi asrlarda dastavval o’rta osiyoda-xorazm vohasida paydo bo’lgan. uning payg’ambari zardusht tarixiy shaxs edi. u mazdakiylik dinini isloh qilib, uning asosida yangi yakka xudolik dinini ijod etgan. zardushtiylik paydo bo’lgan davr birinchi sinfiy jamiyat, ya’ni quldorlik davri endi paydo bo’layotgan davr edi. u urug’-qabilachilik tuzumi emirilib aholi qullar va quldorlarga, zolim va mazlumlarga bo’linayotgan davr bo’lgan. bu din eng avval o’rta osiyo, so’ng eron, ozarbayjonda qaror topgan edi. butun o’rta osiyo moddiy va ma’naviy madaniyatining beshigi xorazm vohasi va u erda yashagan turkiy elatlar bo’lgan, shulardan o’zbek elati tashkil topgan. zardushtiylik …

2 / 24

tli va muqaddas» mouru (marv), «baland ko’tarilgan bayroqlar mamlakati» baxdi (baqtriya) zikr etiladi. zardushtiylik dinining vujudga kelishi. zardushtiylik dinining vujudga kelishi. zardushtiylik dinining vujudga kelishi. avesto-o’rta osiyo xalqlari tarixi bo‘yicha muhim manba. eng qadimiy kitob qayerda paydo bo`lgan? bu savolga yaqin-yainlargacha aniq javob berib bo`lmas. tarixchi olimlar haqiqatni izlab topmoqdalar. ularning tadqiqoti natijasida, eng mo`tabar, qadimgi qo`lyozma avesto ekanligi ma’lum bo`ldi. bu nodir kitob uzoq zaminimizda, aniqrog`i xorazmda vujudga kelgan. u ayni vaqtda o`rta osiyo, afg`oniston, eron va ozarbayjon xalqlarining birinchi yozma yodgorlidir. “avesto” kitobi va zardushtiylik dinining asoschisi zaratushtira(zarduht, yunoncha zoroastr) paydo bo`lgan. avestoni fransuz olimi anketil dyu perron birinchi bo`lib tadqiq etgan. 1755-1761-yillarda dyu perron hindistonnin gujarat viloyatida eron zardushtiylarnin avlodlari – parslarning urf – odatlari va diniy marosimlari bilan tanishib chiqadi hamda 1771 yilda >ni fransuz tiliga tarjima qiladi. dastlabki > 21 ta kitobdan iborat bo`lgan. bizgacha >ning. yasna – “qurbonlik keltirish:, visprat – “hamma hukmronlar”, yasht …

3 / 24

asi muqaddas yozuv sifatida zardushtiy ruhoniylari qo`lida saqlangan. kitobda keltirilgan ma’lumotlarning eng qadimgi qismlari milodan avvali 2-mingyillik oxiri, 1-mingyillik boshiga oid bo`lgan. avesto tarkibiga turli diniy urf-odatlar bayoni, axloqiy, huquqiy qonun-qoidalar va boshqalar qo`shilib borgan. avestodagi ko`p ma’lumotlar asosan og`zaki tarzda valoddan-avlodga o`tib kelgan. dastlabki yozma nusxasi esa 12 ming mol terisiga yozilgan deb rivoyat qilinadi. u axmoniylar sulolasining poytaxti sheroz yaqinidagi taxti jamshidga saqlangan. makedoniyalik iskandar eronni zabt etganda bu nusxa kuydirib yuborilgan. hozir fanda ma’lum bo`lgan avesto milodiy 6-asrda sosoniylar shohi husrav i anushirvondavri(531-579)da yozib olingangan. 7-asrda arablar sosoniylarni mag`lubiyatga uchratgach, zardushtiy ruhoniylarining bir qismi hindistonga o`tib ketgan. ularning avlodalari hozirgi avestoninh asl nusxasini saqlab kelmoqda. bizgacha yetib kelgan avesto 27 jilddan iborat bo`lib, ular asarning yettidan bir qismi xolos. avesto yana shu jihati bilan qimmatliki, unda ilk falsafiy ta’limotlar bilan ya`ni olam ikki qarama-qarshi kuch, yorug`lik bilan zulmatning, yaxshilik bilan yomonlikning to`xtovsiz kurashidan ibort. yaxshilik va ezgulik …

4 / 24

o`sr, baxtiyor yashgan. 900 yil o`tgach shoh yima g`ururga berilib, manetilgan sigir go`shitini yeydi va yovuzlik ramzi anxramaynu hukmidagi kuchlar bosh ko`taradi. olamni muzlik qoplaydi. yima axuramazda amri bilanodamlar va hayvonlarni sovuqdan saqlab qolish uchun qo`rg`on qurib, unga bir jonzotdan bir juftini joylashtirgan. insoniyat tarixining ilkoltin davri tugagach, hayr bilan sharr (yaxshilik va yomonlik) o`rtasidagi kurash davri bo`lgan ikkinchi davr boshlangan edi. uchinchi davrda axuramazda g`alaba qilib, ezgulik saltanati barqaror bo`ladi, adolatli jamiyat yuzaga keladi. ungacha kishilar tinch mehnat, oilaviy turmush bilan mashg`ul bo`lishlari kerak. avesto va zardushtiylik dini ta’limoti keyingi barcha dinlarga ta’sir ko`rsatadi. vatanimiz hududida yashab kelayotgan xalqlar dunyoning eng qadimiy madaniyatiga ega bo`lgan xalqlardan biri ekanligini tarixda “avesto” nomi bilan ma’lum bo`lgan muqaddas kitob xam isbotlaydi. dunyodagi eng qadimiy dinlardan biri zardushtiylik (otashparastlik,zoroatsrizim) dinidir. “avesto” ana shu zardushtiylik dinining muqaddas kitobi hisoblanadi. unda markaziy osiyo hududlarida yashagan barcha turkiy xalqlar, fors-tojik, ozarbayjon, afg`on va boshqa xalqlarning qadimgi …

5 / 24

sht 40 yoshga yetganda o`zigacha bo`lgan ko`p xudolilik dini aqidalariga hamda tabiat hodisalariga qarshi chiqib, yakka xudolikka asoslangan birinchi diniy kitob “avesto”ni yaratgan. zardusht zardushtiylik dinining payg`ambarlari sifatida tan olingan va e`tirof etilgan. “avesto” haqida abu rayhon beruniyning “o`tmis xalqlardan qolgan yodgorliklar” nomli asarida yozib qoldirgan ma’lumotlari diqqatni tortadi. beruniy bunday yozadi: >. o`lkamiz arab xalifaligi qo`shinlari tomonlaridan fatx etilib, islom dining tarqalishi davrida ham zardushtiylik va uning muqaddas kitobi “avesto” qattiq ta’qib ostiga olindi. zardushtiylikning markaziy osiyoda vujudga kelganligiva uning jahon madaniyatiga ko`rsatgan ijobiy ta`sirini inkor etib bo`lmaydi. >ning bizgacha yetib kelganligi uchun eng avvalo ingliz va fransuz olimlaridan minnatdor bo`lishimiz kerak. chunki, 1755 yilda fransuz olimi a. dyupperon xindistonga ilmiy safar qilib, u yerdagi zardushtiy (mazdaiy)lar orasida uch yil yashadi, ularning ibodatlari, urf – datlari bilan yaqindan tanishdi va >ni fransuz tiliga tarjima qildi. > g`arbiy yevropa, eron va hindiston orqali bizga yetib kelganligidan undagi nomlar, ismlar va …

Want to read more?

Download all 24 pages for free via Telegram.

Download full file

About "zardushtiylikning vujudga kelishi"

toshkent davlat sharqshunoslik universiteti moxt ii kurs sirtqi arab - ingliz guruh talabasi rixsillayev abdulhamid. toshkent davlat sharqshunoslik universiteti moxt ii kurs sirtqi arab - ingliz guruh talabasi bo’riyev nurislom. mavzu: zardushtiylikning vujudga kelishi. . reja: zardushtiylik dinining vujudga kelishi. avesto-o’rta osiyo xalqlari tarixi bo‘yicha muhim manba. zardushtiylik dinining vujudga kelishi. zardushtiylik eng qadimgi dinlardan bo’lib, bu din er.avval vii-vi asrlarda dastavval o’rta osiyoda-xorazm vohasida paydo bo’lgan. uning payg’ambari zardusht tarixiy shaxs edi. u mazdakiylik dinini isloh qilib, uning asosida yangi yakka xudolik dinini ijod etgan. zardushtiylik paydo bo’lgan davr birinchi sinfiy jamiyat, ya’ni quldorlik davri endi paydo bo’layotgan davr edi. u urug’...

This file contains 24 pages in PPTX format (1.7 MB). To download "zardushtiylikning vujudga kelishi", click the Telegram button on the left.

Tags: zardushtiylikning vujudga kelis… PPTX 24 pages Free download Telegram