din madaniyat fenomeni

PPTX 65 pages 24.4 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 65
powerpoint presentation mavzu: din madaniyat fenomeni reja: dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi dinning mohiyati, tuzilishi, funksiyalari. urug’-qabila va milliy dinlari. ma’ruzachi: samanova sh dinshunoslik fani xix asrning ikkinchi yarmida vujudga kelgan. o’sha davrda olimlar (e. тaylor va b.) tarix, arxeologiya, etnografiya va lingvistika to’plagan konkret materiallarga asoslangan xolda, dinni tabiiy, yerdagi sabablar asosida tushuntirdilar. shuningg uchun ham ularning nazariyasi o’z vaqtida progressiv ahamiyatga ega bo’lgan. тalabalarga dinshunoslik fanining vujudga kelishida markaziy osiyo mutafakkirlari, xviii asr fransuz ma’rifatparvarlarining ta’limotlari nazariy asos bo’lganligini ta’kidlab o’tishimiz kerak. markaziy osiyoda xurfikrlilikka xos dastlabki g’oyalar – deizm, panteizm buyuk mutafakkirlar forobiy, ibn sino, beruniy, umar хayyomlarning ijtimoiy-falsafiy qarashlarida, ibn rushtning “ikki haqiqat” ta’limotida olg’a surilgan. xviii asrda fransuz faylasuflarining dinga, diniy tashkilotlarga munosabati xix asrda ilmiy dinshunoslik va turli oqimlarni yuzaga kelishiga katta turtki bo’lgan. тalabalarga bir necha maktablarni misol tariqasida keltirishimiz mumkin: xix asrdagi mifologik maktab (aka-uka ya. va v, grimm, m. myuller); antropologik maktab …
2 / 65
shlarning natijasida muhim xulosalar shakllangan. ya’ni ular quyidagilar: har qanday din ijtimoiy hodisa bo’lib, diniy ong ijtimoiy ong shakllaridan biridir diniy tasavvur va e’tiqodlar jamiyat taraqqiyotining muayyan ijtimoiy-iqtisodiy sharoitlari ta’sirida shakllanadi ibtidoiy diniy tasavvurlardan tortib jahon dinlarigacha bo’lgan dinlar evolyutsion taraqqiyot yo’lini bosib o’tgan dinning gnoseologik, ijtimoiy, psixologik ildizlarini o’rganish va hisobga olish ilmiylik qiyosiylik obyektivlik tarixiylik umuminsoniy qadriyatlar bilan bog’liqlik dinshunoslik fanining metodlari dinshunoslik kishilik jamiyati tarixiy taraqqiyotining muayyan bosqichida paydo bo’lgan barcha din shakllarining ma’naviy, ijtimoiy, gnoseologik va psixologik ildizlarini, ularning ta’limot va ijtimoiy hayotdagi mavqei va ijtimoiy funksiyalarini ilmiy jihatdan o’rganuvchi fandir. «din» tushunchasi ifoda etgan ijtimoiy hodisa ko’p qirrali, murakkab va ziddiyatli jarayondir. din so’zi o’zbek tiliga arab tilidan kirib kelgan bo’lib, ishonch, inonmoq ma’nosini bildiradi. e’tiqod so’zi ham arab tilidan kirib kelgan, chuqur va mustahkam ishonch ma’nosida ishlatiladi. demak, diniy e’tiqod deganda mustahkam, chuqur ishonch, maslak, ishonish tushuniladi. din xudoga e’tiqod qo’yish, unga ishonishdir. aslida …
3 / 65
ing ma’naviy hayotining bir sohasi; dunyoni tushunushning bir usuli; dunyoqarashning, ma’naviy ishlab chiqarishning va hayotiy faoliyatning bir turi, madaniyatning bir bo’lagi. din – tabiat, jamiyat, inson va uning ongi, yashashdan maqsadi hamda taqdirini bevosita qurshab olgan, atrof muhitdan tashqarida bo’lgan, insonni yaratgan, ayni zamonda unga birdan-bir to’g’ri hayot yo’lini ko’rsatadigan va o’rgatadigan ilohiy qudratga ishonch va ishonishni ifoda etadigan maslak, qarash, ta’limotdir. din va jamiyat hayotidagi dialektik aloqadorlikdan din va dunyoviy davlat munosabatini belgilab beruvchi boshqa bir tamoyil – din sohasida kechayotgan o’zgarisharni xolis va ilmiy o’rganish, bashorat qilish va shundan kelib chiqib, ijobiy jarayonlar rivojiga yanada kengrok imkoniyat yaratish, salbiy holatlarni oldini olishdir. dinga e’tiqod qilish yoki o’zga e’tiqodlar erkinligi milliy xavfsizlikni va jamoat tartibini, boshqa fuqarolarning hayoti, salomatligi, axloqi, huquqi va erkinliklarini ta’minlash uchun zarur bo’lgan darajadagina cheklanishi mumkin. dinshunoslik fanini o’qitishning asosiy maqsadi oliygoh talabalariga shu sohada chuqur bilim berish orqali kurs doirasiga kirgan masalalarni tahlil etishda …
4 / 65
iv- lik kompen- satorlik falsafiy dinning vazifalari har qanday din o’z homiylari uchun quyidagi vazifalarni bajaradi to’ldiruvchi va ovutuvchi (kompensatorlik); birlashtiruvchilik (integrativlik); dindorlar hayotini tartibga solish va nazorat qilish (regulyativlik); jamiyat bilan shaxsning o’zaro aloqasini ta’minlovchi xususiyat – aloqa bog’lashlik (komunikativlik); qonunlashtiruvchilik (legitimizatsiya) funksiyasi. bulardan tashqari dinning: falsafiy vazifasi insonning yashashdan maqsadi, hayotning mazmuni, dorulfano, dorulbaqo – dunyo haqidagi masalalarga o’z munosabatini bildirishdan iborat; dunyoqarashlik vazifasi – kishilarda o’ziga xos diniy dunyoqarashni shakllantiradi. diniy dunyoqarashning shakllanishi va jiddiy jarayon bo’lib, o’z tadrijiy ichiga ibtidoiy din shakllaridan tortib milliy va jahon dinlarini qamrab oladi. dinlar unga e’tiqod qiluvchilar soni, o’zining ma’lum millat yoki xalqqa xosligi yoxud millat tanlamasligiga ko’ra turli guruhlarga bo’linadi. ibtidoiy (urug’-qabila) dinlari – fetishizm, totemistik, animistik tasavvurlarga asoslangan, o’z urug’idan chiqqan sehrgar, shamon yoki qabila boshliqlariga sig’inuvchi dinlar. ular millat dinlari va jahon dinlari ichiga singib ketgan. hozirgi avstraliya, janubiy amerika va afrikadagi ba’zi qabilalarda saqlanib qolgan. milliy …
5 / 65
iyatli shaxs qilib tarbiyalash, ularni mustaqil hayotga tayyorlash, global fikrlash malakasini hosil qilish, dunyoqarashi va fikrlash qamrovini aqliy-kasbiy salohiyatiga uyg’unlashtirish asosiy vazifamizdir. bu vazifani bajarishda esa diniy ta’limotlarning ijobiy ta’siri salmoqlidir. din bag’rida shakllangan ma’naviy-axloqiy qadriyatlarning vujudga kelish sabablari, ularning kishilarga ijobiy ta’sirchanlik masalalarini ilmiy jihatdan o’rganish va bu ma’naviy- axloqiy qadriyatlardan foydalanish katta ahamiyatga ega bo’lmoqda. din diniy ong, diniy faoliyat va diniy tashkilotlar faoliyati orqali namoyon bo’lganligi uchun ular dinning elementlari deb ataladi. dinning elementlari (unsurlari) diniy ong diniy faoliyat diniy tashkilotlar dinning tarkibiy qismlari orasida diniy ong yetakchi o’rin egallaydi. diniy ong bir-biri bilan bog’liq, bir-biriga nisbatan muayyan darajada mustaqil bo’lgan diniy mafkura va diniy ruhiyatdan iborat. diniy ong diniy mafkura diniy ruhiyatdan diniy mafkuraning vujudga kelishi va shakllanishi sinfiy jamiyatda ro’y bergan aqliy mehnatni jismoniy mehnatdan ajralishi, buning natijasida vujudga kelgan dastlab qohinlar, keyinchalik ruhoniylar faoliyatlari bilan bog’liq. ular o’z g’oyaviy faoliyatlarida diniy mafkurani yaratadilar va …

Want to read more?

Download all 65 pages for free via Telegram.

Download full file

About "din madaniyat fenomeni"

powerpoint presentation mavzu: din madaniyat fenomeni reja: dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi dinning mohiyati, tuzilishi, funksiyalari. urug’-qabila va milliy dinlari. ma’ruzachi: samanova sh dinshunoslik fani xix asrning ikkinchi yarmida vujudga kelgan. o’sha davrda olimlar (e. тaylor va b.) tarix, arxeologiya, etnografiya va lingvistika to’plagan konkret materiallarga asoslangan xolda, dinni tabiiy, yerdagi sabablar asosida tushuntirdilar. shuningg uchun ham ularning nazariyasi o’z vaqtida progressiv ahamiyatga ega bo’lgan. тalabalarga dinshunoslik fanining vujudga kelishida markaziy osiyo mutafakkirlari, xviii asr fransuz ma’rifatparvarlarining ta’limotlari nazariy asos bo’lganligini ta’kidlab o’tishimiz kerak. markaziy osiyoda xurfikrlilikka xos dastlabki g’oyalar – deizm, pante...

This file contains 65 pages in PPTX format (24.4 MB). To download "din madaniyat fenomeni", click the Telegram button on the left.

Tags: din madaniyat fenomeni PPTX 65 pages Free download Telegram