hujjatlashtirish va inventarizatsiya

DOCX 7 pages 39.6 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 39.6 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

4-mavzu: hujjatlashtirish va inventarizatsiya reja. 4.1. hujjatlar haqida tushuncha va rasmiylashtirishga qo’yilgan talablar. 4.2. hujjatlarni turkumlanishi va xo’jalik operasiyalarini hujjatlashtirish. 4.3. hujjatlar aylanishi va ularni saqlash. 4.4. inventarizasiya haqida tushuncha va uning turlari. 4.5. inventarizasiyani o’tkazish va natijalarini aniqlash. 4.6. inventarizasiya natijalarini rasmiylashtirish tartibi. 4.1. hujjatlar haqida tushuncha va rasmiylashtirishga qo’yilgan talablar. biror bir xo’jalik operasiyasiga tegishli tartibda tuzilgan va rasmiylashtirilgan hujjat bo’lmasa, hisobga olinishi mumkin emas. shuning uchun har bir hujjat ma’lum talablarni hisobga olgan holda tuzilgan bo’lishligi va undagi operasiyalarning sodir bo’lishi yoki rasmiylashtirilishida qatnashgan hamda shu bilan tegishli jarayonlar haqiqatda fermer xo’jaliklarida sodir bo’lganligini tasdiqlovchi shaxslarni imzolari bilan tasdiqlangan bo’lishi kerak. buxgalteriya yozuvlariga asos bo’lib hisoblangan hujjatlarda sodir bo’lgan xo’jalik jarayonlari to’g’risidagi ma’lumotlar mavjud bo’ladi. ulardan ko’pchiligi tegishli xodimlarga u yoki bu operasiyalarni bajarishga ruxsat etadi. demak, buxgalteriya hujjati operasiyasining haqiqatda sodir bo’lganligi haqida hamda uni amalga oshirishga bo’lgan huquqning yozma guvohnomasidir. hujjat lotincha «documentum» so’zidan olingan …

2 / 7

demak, hujjatlashtirish nazorat - analitik funksiyalarni bajaradi. mulkni saqlash borasida hujjatlashtirish alohida ahamiyatga egadir. hujjatlar yordamida moddiy - javobgar shaxslar harakatining to’g’riligi kuzatiladi (ular tomonidan boyliklarni olish va berish, xo’jalik operasiyalarini amalga oshirish qoidalariga rioya qilinishi tekshiriladi). hujjatlashtirish o’g’irlik qilish hodisalari, turli suiste’molliklarni oldini olish imkonini ham beradi. hujjatlashtirishning huquqiy (yuridik) ahamiyati juda kattadir. hisobda qayd etilgan hodisalarning to’g’riligini tasdiqlash bilan bir vaqtda, hujjatlar ushbu fermer xo’jaliklari bilan boshqa tashkilotlar va shaxslar o’rtasida yuzaga kelgan kelishmovchiliklarda inkor qilib bo’lmaydigan dalolatnoma bo’lib hisoblanadi. har bir hujjat shunday rasmiylashtirilgan bo’lishi kerakki, unda amalga oshirilgan operasiyalar xaqida to’la - to’kis fikrga ega bo’lish va uning isbotlovchi kuchini ta’minlash uchun zarur bo’lgan barcha ma’lumotlar mavjud bo’lsin. hujjatlarning tarkibiy unsurlari hisoblangan bu ma’lumotlar uning rekvizitlari deb nomlanadi. rekvizit (lotincha reqnistium) - bu kerakli, talab qilinadigan degan ma’noni anglatadi. lekin xar xil hujjatlarning mazmunidagi katta farqlarga qaramasdan, xar qanday operasiyani buxgalteriya hisobida aks zttirish uchun zarur …

3 / 7

ardir. buxgalteriya hujjatlarini tuzishga ham ma’lum talablar qo’yiladi. barcha hujjatlar o’z vaqtida, qoidaga ko’ra, xo’jalik operasiyasi sodir bo’layotgan daqiqada, sifatli tuzilishi, ularda ishonchli ma’lumotlar bo’lishi hamda barcha majburiy rekvizitlarga ega bo’lishi kerak. hozirgi paytda buxgalteriya hisobida avtomatlashtirish vositalari borgan sari ko’proq qo’llanilayotganligi tufayli, hujjatlar, shuningdek, hujjatlashtirish talablariga javob beradigan tartibda joylashtirilgan (joylanishining ketma - ketligi, zaruriy ma’lumotlarning maxsus ajratib ko’rsatilganligi va hokazo) rekvizitlarga ega bo’lishi kerak. ayrim rekvizitlarning shifrlari (raqamli belgilari) hujjatda tegishli matn mazmuni bilan ko’rsatilishi kerak. agar yig’ma hujjat mashina yordamida tuzilsa, unda bu hujjatda uning mazmunini tavsiflovchi sarlavha, undagi ma’lumotlarning isbotlovchi hujjatlarga muvofiqligini tasdiqlovchi shaxslarning imzolari keltiriladi. isbotlovchi hujjatlarning vazifasi axborotni mashinali tashuvchi bajarganda, u qo’l bilan tayyorlanganga o’xshash isbotlovchi hujjatning barcha rekvizitlariga ega bo’lishi kerak. hisob axborotini u yoki bu mashinali tashuvchisida avtomatik tarzda qayd etilgan operasiyalar majmuasi to’g’risidagi yakuniy ma’lumotlar keyinchalik barcha majburiy rekvizitlarga ega bo’lgan tegishli hujjatni tuzish bilan tasdiqlanishi kerak. hujjatlarni siyoh, kimyoviy …

4 / 7

lumotlarda ham hyech qanday tozalashlar, dog’ va izohlanmagan to’g’rilashlarga ruxsat etilmaydi. kirim va chiqim kassa orderlarida umuman hyech qanday to’g’rilashlarga yo’l qo’yilmaydi. hujjatlardagi ma’lumotlarning ishonchliligi va ularning yuqori sifatli tuzilganligi uchun ularga imzo chekkan xodimlar (sex boshliqlari, omborchilar, kassirlar va boshqalar) javob beradi. hujjatlardan ikki marta (qayta) foydalanishga yo’l qo’ymaslik maqsadida ulardan ba’zilari o’chiriladi. bu kirim va chiqim orderlarga biriktiriladigan barcha hujjatlar (arizalar, ishonchnomalar va shu kabilar)ga tegishlidir. o’chirish maxsus to’rtburchak muhr (shtamp) bilan yoki «olindi» yoki «to’lanadi» degan imzo bilan, sanasi ko’rsatilgan holda amalga oshiriladi. «o’chirildi» degan muhr bilan barcha bank hujjatlari hamda ish haqini hisoblash yoki boshqa to’lovlar qilishga asos bo’lgan hujjatlarning amal qilishi to’xtatiladi. xo’jalik operasiyalari ustidan kuzatishni amalga oshirishni ta’minlab va ularni, albatta, schyotlarda aks ettirilishining sharti bo’lib hisoblangan hujjatlashtirish, buxgalteriya hisobi usulining tarkibiy elementi bo’lib hisoblanadi. boshqaruv hisobi tizimida ishlab chiqarishning normal holatida materiallar, mehnat va hokazolarni ishlab chiqarishga sarflashning belgilangan me’yorlaridan (standartlardan) chetga og’ishishlarni …

5 / 7

. hisob bosma ish qog’ozlari qo’l bilan yoki mexanizasiyalashtirilgan yo’l bilan (pehm yordamida) to’ldiriladi. bosma ish qog’ozida hujjatlar kerakli miqdordagi ko’chirmalarni olish maqsadida odatda bir nechta nusxada tuziladi.fermer xo’jaliklarining ko’pchiligida operasiyalarni bevosita aks ettirish hisob bosma ish qog’ozlarini to’ldirish yordamida amalga oshiriladi. 4.2. hujjatlarni turkumlanishi va xo’jalik operasiyalarini hujjatlashtirish. fermer xo’jaliklarilarda sodir bo’ladigan operasiyalar o’zlarining mazmunlariga ko’ra har xil bo’ladi. hujjatlar o’rtasidagi farqlar, shuningdek, ulardan hisob ishlarida foydalanishning xususiyatlari bilan ham shartlanadi. shu munosabat bilan hujjatlarni buxgalteriya hisobida to’g’ri qo’llash uchun ularning barcha turlarini yaxshi bilib olish kerak bo’ladi. buning uchun hujjatlarni ma’lum bir xususiyatiga qarab tasniflash zarur. buxgalteriya hujjatlari quyidagi belgilarga qarab turkumlanadi: ♦ qanday maqsadlarga tayinlanganligiga; ♦ tuzish tartibi va operasiyalarni qamrab olishligiga. hujjatlar qanday maqsadga tayinlanganligiga qarab farmoyish isbotlovchi (tasdiqlovchi) buxgalteriya rasmiylashtiruvchi va aralash (kombinasiyalashtirilgan) turlarga bo’linadi. farmoyish deb, u yoki bu xo’jalik operasiyalarini bajarish to’g’risidagi buyruq (farmoyish)ga ega bo’lgan hujjatlarga aytiladi. ularga buyruqlar, cheklar, ishonchnomalar va …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hujjatlashtirish va inventarizatsiya"

4-mavzu: hujjatlashtirish va inventarizatsiya reja. 4.1. hujjatlar haqida tushuncha va rasmiylashtirishga qo’yilgan talablar. 4.2. hujjatlarni turkumlanishi va xo’jalik operasiyalarini hujjatlashtirish. 4.3. hujjatlar aylanishi va ularni saqlash. 4.4. inventarizasiya haqida tushuncha va uning turlari. 4.5. inventarizasiyani o’tkazish va natijalarini aniqlash. 4.6. inventarizasiya natijalarini rasmiylashtirish tartibi. 4.1. hujjatlar haqida tushuncha va rasmiylashtirishga qo’yilgan talablar. biror bir xo’jalik operasiyasiga tegishli tartibda tuzilgan va rasmiylashtirilgan hujjat bo’lmasa, hisobga olinishi mumkin emas. shuning uchun har bir hujjat ma’lum talablarni hisobga olgan holda tuzilgan bo’lishligi va undagi operasiyalarning sodir bo’lishi yoki rasmiylashtirilishida qatnashgan hamda s...

This file contains 7 pages in DOCX format (39.6 KB). To download "hujjatlashtirish va inventarizatsiya", click the Telegram button on the left.

Tags: hujjatlashtirish va inventariza… DOCX 7 pages Free download Telegram