oziqalarning mineralli to‘yimliligi mavzusidagi amaliy mashg’ulot

DOCX 14 pages 296.1 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 296.1 KB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

oʻzbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyasi universisteti “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi va zoogigiyena” kafedrasi “tasdiqlayman” kafedra mudiri _______b.x.djambilov “__”____________2022 yil ta’lim yo‘nalishi: 60840100-veterinariya meditsinasi (faoliyat turlari bo‘yicha) 2- bosqich talabalari uchun “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi” fanidan oziqalarning mineralli to‘yimliligi mavzusidagi amaliy mashg’ulot bajarish boʻyicha uslubiy ko‘rsatma 8-mashg‘ulot: oziqalarning mineralli to‘yimliligi. mashg‘ulot maqsadi: oziqalarning mineral to‘yimligini baholashni o‘rganish va hayvon organizmi uchun ahamiyatini o‘rganish. uslubiy ko‘rsatmalar. oziqalar tarkibida makro– va mikroelementlarning saqlanish darajasi oziqalarning mineral to‘yimligini belgilaydi. oziqa tarkibida kul miqdori namunani kuydirish yo‘li bilan aniqlanadi va quruq moddaning yonmaydigan qismini tashkil etadi. xom kul deyishiga sabab, uning tarkibidagi organik moddalarning parchalanishi natijasida hosil bo‘lgan karbonat tuzlari va oksidlari tarkibida minerallar yig‘indisi bilan birgalikda karbonat angidridi, qum va ko‘mir zarrachalari ham saqlanadi. sof kul xom kuldan karbonat angidridi, qum va ko‘mir zarrachalarini ayirish yo‘li bilan aniqlanadi. zamonoviy klassifikatsiya bo‘yicha oziqalar tarkibidagi mineral moddalar uch …

2 / 14

cs), yod (i), marganets (mn), alyuminiy (al), qo‘rg‘oshin (pb), kamdiy (cd), bor (b) va rubidiy (rb) kiradi. ushbu elementlar oziqalar tarkibida asosan milligram va mikrogrammlarda o‘lchanadi. 3. ultramikroelementlar - oziqalar tarkibida ularning massasiga nisbatan 0,0001% kam bo‘lgan miqdorda saqlanadigan moddalarga aytiladi, ularga: selen (se), kobalt (co), vanadiy (v), xrom (cr), margimush (as), nikel (ni), litiy (li), bariy (ba), titan (ti), kumish (ag), olovo (sn), beriliy (be), galliy (ga), germaniy (ge), rtut (hg), skandiy (sc), sirkoniy (zr), vismut (bi), surma (sb), uran (u), toriy (th), radon (rn). ushbu elementlar oziqalar tarkibida asosan mikrogrammlarda o‘lchanadi, ayrimlarning miqdori juda kam bo‘lib tahlil natijalari asosida ularning faqat izlari mavjudligi bilan ifodalanadi. mineral moddalar hayvon organizmi uchun biologik ahamiyati va moddalar almashinuvida ishtirokiga qarab uch guruhga bo‘linadi: 1. hayot uchun zarur bo‘lgan mineral moddalar, bularga quyidagilar kiradi: kalsiy, fosfor, magniy, natriy, kaliy, oltigugurt, xlor, marganets, temir, kobalt, mis, rux, selen, molibden va yod. 2. hayot …

3 / 14

bunday oziqalarga ko‘k o‘tlar, silos, senaj, ildizmevali va tuganak mevalilar va boshqalar kiradi. yuqorida ta’kidlangandek, oziqa va ratsionlarning mineral to‘yimligini baholashda ular tarkibidagi ayrim elementlarning o‘zaro nisbatlarini hisobga olish kerak, masalan: kalsiyning fosforga bo‘lgan nisbati; kaliyning natriyga bo‘lgan nisbati, parrandalarni oziqlantirishda kul reaksiyasi, ya’ni kislotali elementlarning ishqorli elementlarga bo‘lgan nisbati. hayvon organizmida fosforning hazm bo‘lishi va uning o‘zlashtirilishi ko‘p jihatdan ratsion tarkibidagi kalsiy bilan fosforning nisbatiga bog‘liq bo‘ladi. turli hil hayvonlar ratsionida kalsiy bilan fosforning optimal nisbatlari 1–jadvalda ko‘rsatilgan. 1–jadval ratsionda kalsiy bilan fosforning optimal nisbatlari № hayvonlar turi ca:p 1 sigirlar uchun 1,4–1,5:1 2 cho‘chqalar uchun 1,2:1 3 tuxum beradiga tovuqlar uchun 4,4–4:1 4 yosh tovuqlar uchun 1,6:1 5 broyler jo‘jalari uchun 1,1:1 organizmda kaliy natriyga nisbatan antagonist (qaramaqarshi) xususiyati bilan xarakterlanadi, shuning uchun oziqa ratsionlarda kaliyning natriyga bo‘lgan nisbati 2-3:1 ga teng bo‘lishi lozim. asosiy modda almashinuvi jarayonlari normal kechishi uchun qon, organ va to‘qimalarda ph muhiti, yani …

4 / 14

bir moddaning grammekvivalenti degenda uning grammmolekuladagi miqdori muayyan reaksiya jarayonida bir grammatom vodorodga teng keladigan miqdoriga aytiladi. 2–jadval elmentlarni gramm–ekvivalentga o‘tkazish koeffitsientlari elementlar elmentlarni gramm–ekvivalentga o‘tkazish koeffitsientlari natriy 0,044 kaliy 0,0256 magniy 0,082 kalsiy 0,050 xlor 0,028 oltingugurt 0,062 fosfor, 2 valentli 0,064 fosfor, 3 valentli 0,097 oziqa yoki ratsionning kul reaksiyasi quyidagi formula bo‘yicha aniqlanadi: bunda: kr – kul reatsiyasi; cl, s, p, na, k, mg, ca – ushbu elementlarning oziqalar tarkibida saqlanishi miqdori (g/kg). ratsionlar tarkibida ushbu nisbat 0,8–1,0 dan oshmasligi maqsadga muvofiq. mineral to‘yimligini oshirish maqsadida ratsionlarga kiritiladigan asosiy mineral qo‘shimchalarning tarkibi 6–ilovada keltirilgan. makroelemetlar etishmovchiligi natijasida organizmda yuz beradigan simptomlar: kalsiy va fosfor hayvon organizmida asosan suyak, tog‘ay va tish to‘qimalari uchun qurulish materiali vazifasini bajarib kalsiy bilan fosfor va d vitaminning almashinuvi o‘zaro chambarchas bog‘liq bo‘lganligi uchun uning etishmovchiligi natijasida yosh hayvonlar raxit kasalligiga chalinadi. kalsiy etishmovchiligi natijasida osteomalyasiya (deminiralizatsiya natijasida suyaklarning murtlashishi va yumshalishi); …

5 / 14

hdagi hayvonlarda tishlarning qimirlashi, yoshlarda esa o‘sishi sekinlashadi, hazmlanish jarayoni buziladi. nafas olish tezlashadi, ayrim holatda bronxopnevmaniyaning rivojlanishiga sabab bo‘ladi. urg‘ochi hayvonlarda tuxumning otalanishi yoki jinsiy siklnning yo‘qolishi, abort, yo‘ldoshning ushlab qolinishi, nimjon yoki o‘lik bola tug‘ilishi, ayrim holatlarda oyoqlari majrux bo‘lgan yoki ishib ketgan bug‘inlari bilan bola tug‘ilishi kuzatiladi. sut mahsuldorligi keskin pasayadi, ona cho‘chqalarda agalaktiya yuz beradi. sigirlarda oyoqlar notug‘ri qo‘yilgan bo‘lib, orqa oyoqlar tashqariga bukilgan yoki sakrash bug‘inlari bir-biriga yaqinlashgan bo‘ladi. molning xarakatlanishi sustlashadi yoki oqsaydi. uzoq muddatda mineral va vitaminlar etishmovchiligi bo‘g‘inlarning shishib ketishi, umurtqa va oyoqlarning qiyshiq rivojlanishi va keyingi davrlarda sinishi yuz beradi. parrandalar organizmida kalsiyning etishmovchiligi raxit kasalligining paydo bo‘lishiga sababa bo‘ladi, uning asosiy alomatlari “oziqalarning vitaminli to‘yimligi” mashg‘ulotsida yoritib berilgan. hayvonlarning qon zardobida kalsiy, fosfor va d vitaminining (yoki ulardan birining) kamayib ketishi kuzatiladi, yoki qonning boshqa tarkibiy qismlarining (oqsil, uning fraksiyalari, gemoglobin, limon kislotasi va boshq.) saqlanishida o‘zgarish ro‘y beradi. kalsiyning …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "oziqalarning mineralli to‘yimliligi mavzusidagi amaliy mashg’ulot"

oʻzbekiston respublikasi oliy va o‘rta maxsus ta’lim vazirligi samarqand davlat veterinariya meditsinasi, chorvachilik va biotexnologiyasi universisteti “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi va zoogigiyena” kafedrasi “tasdiqlayman” kafedra mudiri _______b.x.djambilov “__”____________2022 yil ta’lim yo‘nalishi: 60840100-veterinariya meditsinasi (faoliyat turlari bo‘yicha) 2- bosqich talabalari uchun “hayvonlarni oziqlantirish texnologiyasi” fanidan oziqalarning mineralli to‘yimliligi mavzusidagi amaliy mashg’ulot bajarish boʻyicha uslubiy ko‘rsatma 8-mashg‘ulot: oziqalarning mineralli to‘yimliligi. mashg‘ulot maqsadi: oziqalarning mineral to‘yimligini baholashni o‘rganish va hayvon organizmi uchun ahamiyatini o‘rganish. uslubiy ko‘rsatmalar. oziqalar tarkibida makro– va mikroelementlarni...

This file contains 14 pages in DOCX format (296.1 KB). To download "oziqalarning mineralli to‘yimliligi mavzusidagi amaliy mashg’ulot", click the Telegram button on the left.

Tags: oziqalarning mineralli to‘yimli… DOCX 14 pages Free download Telegram