shaxslararo munosabatlarda shaxs agressivligi

PPTX 52 pages 3.3 MB Free download

52 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.3 MB

File type PPTX

Pages 52

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 52

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi samarqand davlat universiteti «sotsial psixologiya» fanidan 7-mavzu: shaxslararo munosabatlarda shaxs agressivligi samarqand – 2023 yil reja: 1.agressiya tushunchasi 2.shaxslararo munosabatlarda agressiv xulqning namoyon bo’lishi 3.agressiv xulq-atvor borasidagi nazariyalar 1. agressiya tushunchasi shaxslararo munosabatlarda namoyon bo’luvchi xulq-atvor tiplaridan biri, bu – agressiyadir. inson agressiyasini o’rganish serqirra mavzu bo’lib, u ushbu fenomenning asl mohiyatini ochib berishga urinayotgan olimlarning diqqatini o’ziga tortib keladi. oddiy kundalik hayotda agressiya – zo’ravonlik yoki raqibni yengish uchun vosita sifatida qo’llaniladi. agressiya – kishilar o’rtasidagi turli kelishmovchilik oqibatida kelib chiqadigan har qanday xulq-atvor modellaridan biri bo’lib, u shunday atama-ki, unga oid mulohazalar nafaqat psixologlarni, balki sotsiolog, huquqshunos, pedagog, faylasuf, qisqasi, ijtimoiy soha xodimlarining barchasini birdek qiziqtiradi. agressiya tushunchasining o’ziga izoh berish qator qiyinchiliklarni tug‘diradi, chunki, bu termin ko’plab xatti-harakat shakllarini o’zida qamrab olgan. odamlar biron-bir kimsani agressiv shaxs sifatida tavsiflaganlarida, uni boshqalarni haqorat qiluvchi, badfe’l, barcha narsani o’zi …

2 / 52

arga moyilligini turlicha tushuntirishga qaratilgan nuqtai nazarlar ichida eng mashhuri u.mak-dugall, z.freyd, g.marrey va boshqa olimlarning «inson va hayvonlarda agressiyaning tug‘ma instinkti mavjud bo’ladi» degan qarashlaridir. agressiv xulq-atvor haqidagi fikr-mulohazalar xx asr boshlarida yuzaga keldi. bu nazariya agressiya haqidagi dastlabki nazariya bo’lib, unda agressiyaning sababi frustratsiya nazariyasi bilan bog’liq ravishda tahlil etilgan. unga ko’ra agressivlik frustratsiyaning oqibatidir. bunday qarash birinchi marta d.dollard tomonidan ilgari surilgan. ammo ushbu nuqtai nazar amaliyotda o’z tasdig‘ini topmadi. djon dollard (1900-1980) agressiv xulq-atvor xususidagi ikkinchi nuqtai nazar l.berkovitsning ijtimoiy bilish nazariyasida keltiriladi. unga ko’ra, maqsadga yo’naltirilgan faoliyat davomida vujudga keladigan to’siq shaxsda agressiv xatti-harakatlarni hosil qiladi. nihoyat, agressiv xulq-atvorning kelib chiqish sabablari haqidagi eng zamonaviy nuqtai nazar bilishning kognitiv nazariyasi bilan bog’liq holda ifodalanadi. leonard berkovits (1926-2016) bu konsepsiyada agressiv harakatlar quyidagi jarayonlarning natijasi sifatida baholanadi: sub’yektning o’z agressiv xulq-atvorini ijobiy deb baholashi. frustratsiyaning mavjudligi. affekt yoki stress tipidagi emotsional qo’zg‘alishning kuchliligi. r.kratchfild va n.livson …

3 / 52

etkazuvchi har qanday fe’l-atvor ko’rinishidir. bir qancha taniqli tadqiqotchilar tomonidan taklif etilgan agressiyaning ikkinchi ma’nosi esa quyidagini o’z ichiga oladi: u yoki bu harakatlar agressiya sifatida kvalifikatsiyalanishi uchun ular kimnidir oxir-oqibat xafa qilish yoki haqoratlashga olib kelishi shart emas, balki xafa qilish va haqoratlashni maqsad qilib qo’yish ham agressiyadir. va nihoyat uchinchi nuqtai nazar m.zilman tomonidan bildirilib, unga ko’ra agressiya – boshqalarga tan jarohati va jismoniy jarohatlar yetkazish demakdir. agressiya tushunchasini talqin qilishdagi kelishmovchiliklarga qaramasdan, ijtimoiy fanlar sohasidagi ko’plab mutaxassislar uning ikkinchi nuqtai nazarda bayon etilgan ma’nosini ma’qullashga ko’proq moyillik bildiradilar. 2.shaxslararo munosabatlarda agressiv xulqning namoyon bo’lishi l.berkovits va boshqa tadqiqotchilar bunday stimullar qatoriga qurol kirishini aniqlashdi. tajribalarning birida o’yinchoq qurol o’ynagan bolalar o’yindan so’ng boshqalar kubiklardan qurgan uychani osongina buzib tashlashgani kuzatilgan. yoki yana bir tajribada viskoniya universiteti talabalari ko’z oldilarida qurol turganda (ularning nazarida bu qurol oldingi tajribadan so’ng tasodifan unutib qoldirilgan edi) o’z «dilozor»lariga ko’proq kuchlanishli tok …

4 / 52

li sifatida ko’rishni taqozo etadi. bu muhim fikr ko’plab chalkashliklarni tug‘dirdi. agressiya termini ko’p hollarda g‘azab kabi negativ (salbiy) his-tuyg‘ular bilan, haqorat qilish va ziyon yetkazish kabi motivlar bilan, hatto negativ ko’rsatmalar sirasiga kiruvchi irqiy va etnik xurofot bilan assotsiatsiyalanadi. bu omillar natijasi zarar yetkazish bo’lgan xulq-atvorda albatta muhim rol o’ynashiga qaramay, ular bunday harakatlar uchun asos bo’la olmaydi. g‘azab boshqalarga tajovuz qilish uchun aslo zaruriy shart bo’lib hisoblanmaydi, boshqacha qilib aytganda, ayrim holatlarda agressiya o’ta sovuqqonlik holatida yuzaga kelishi mumkin bo’lgani kabi, o’ta kuchli hayajon holatida ham paydo bo’lishi mumkin. shuningdek, agressorlarning ular tajovuz qilayotgan shaxslardan nafratlanishlari yoki ularni yoqtirishlari umuman shart emas. ko’pchilik odamlar o’zlari yoqtirgan insonlarga zulm o’tkazadilar. shunday qilib, hozirda ko’pchilik tomonidan «agressiya – boshqa tirik jonzotga u buni istamagan vaziyatda haqorat yoki ziyon yetkazishni maqsad qilib qo’ygan xulq-atvorning har qanday shakli», degan tushuncha qabul qilingan. inson agressiyasi ko’rinishlarining turli-tuman va tubsizligidan kelib chiqib, mazkur xulq-atvorni …

5 / 52

bilan dushmanini yo’q qilish uchun til biriktirish jismoniy-passiv-to’g‘ri odamning maqsadga erishishiga yoki istagan faoliyati bilan shug‘ullanishiga jismonan yo’l qo’ymaslikka harakat qilish jismoniy-passiv-egri zarur vazifalarni bajarishdan bosh tortish verbal-aktiv-to’g‘ri so’z bilan haqoratlash yoki boshqa odamni kamsitish verbal-aktiv-egri boshqa odamga tuhmat qilish yoki u haqida mish-mishlar tarqatish verbal-passiv- to’g‘ri boshqa odam bilan gaplashishdan, uning savollariga javob berishdan bosh tortish va boshqalar verbal-passiv egri aniqlik kiritishdan va tushuntirib berishdan bosh tortish (masalan, nohaq tanqid ostiga olingan odamni himoyasi uchun biron-bir gap aytishdan bosh tortish) a. bassning agressiya kategoriyalari agressiyaning ijtimoiy ma’qul va asotsial agressiv xulq-atvor turlari farqlanadi. ijtimoiy ma’qul agressiya turida frustratsiya, affekt, stress va nizo natijasida kelib chiquvchi zo’riqish hamda xavotirlanish ijtimoiy me’yorlarga mos keluvchi harakatlar orqali hal qilinadi. asotsial agressiv xulq-atvor jamiyatda qabul qilingan me’yorlarga zid bo’lgan harakatlarda namoyon bo’ladi. agressiyaning turli: bevosita jismoniy kuch ishlatishdan, raqibni so’z bilan haqoratlab unga tahdid qilishdan tortib, boshqa bir insonni yashirincha boshqarishga, kelgusida kutilayotgan …

Want to read more?

Download all 52 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxslararo munosabatlarda shaxs agressivligi"

слайд 1 o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi samarqand davlat universiteti «sotsial psixologiya» fanidan 7-mavzu: shaxslararo munosabatlarda shaxs agressivligi samarqand – 2023 yil reja: 1.agressiya tushunchasi 2.shaxslararo munosabatlarda agressiv xulqning namoyon bo’lishi 3.agressiv xulq-atvor borasidagi nazariyalar 1. agressiya tushunchasi shaxslararo munosabatlarda namoyon bo’luvchi xulq-atvor tiplaridan biri, bu – agressiyadir. inson agressiyasini o’rganish serqirra mavzu bo’lib, u ushbu fenomenning asl mohiyatini ochib berishga urinayotgan olimlarning diqqatini o’ziga tortib keladi. oddiy kundalik hayotda agressiya – zo’ravonlik yoki raqibni yengish uchun vosita sifatida qo’llaniladi. agressiya – kishilar o’rtasidagi turli kelishmovchilik oqibatida ke...

This file contains 52 pages in PPTX format (3.3 MB). To download "shaxslararo munosabatlarda shaxs agressivligi", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxslararo munosabatlarda shax… PPTX 52 pages Free download Telegram