falsafa fanidan tahlil

PDF 36 pages 1023.7 KB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1023.7 KB

File type PDF

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

15 – мавзу метод ва методология: асосий тушунчалар  режа:  1.борлиқдаги универсал алоқадорлик ва ўзгарувчанлик. ривожланиш эволюцияси.  2.тартиблилик ва системавийлик. детерминизм фалсафаси.  3.қонун тушунчаси.тараққиѐт қонунлари.  4.фалсафада метод, метология ва методика тушунчалари.  5. методларнинг таснифи: фан ва фалсафа методлари. 1 2 системаларнинг ўзига хос хусусиятлари диалектиканинг асосий тушунчалари яккалик, хусусийлик ва умумийлик айримлик бутун ва қисм механик ноорганик органик хусусийлик яхлитлик система, структура, элемент семиотика кибернетика 3 қонун реал оламнинг зарурий, умумий, нисбатан муҳим, барқарор, такрорланувчи алоқаларини ифодалайди, бунда мавжуд шарт-шароитлар асосида тараққиѐтнинг характери, йўналиши натижасида аниқланади қонун 1. ҳодисаларнинг объектив мавжуд, зарурий, муҳим, такрорланувчи алоқалари. 2. қонунлар мажмуи амал қилувчи зарурий жараѐн. 1. қонун – энг умумий шакл; 2. қонун – зарурий алоқалар ифодаси; 3. қонун – муҳим алоқалар ифодаси; 4. қонун – ҳодисага нисбатан соддароқ, лекин жараѐнларнинг ички моҳиятини кўпроқ очиб беради; 5. қонун – барқарор, доимий алоқаларни ифодалайди; 6. табиат ва жамият қонунлари …

2 / 36

шу жисм. айни дамда, жисмнинг ўзига айнан жисмда жисмдан ташқарига чиқишга, уни бузишга интилувчи нимадир мавжуд. қарама-қаршилик, ягона айнийлик ва фарқ ўртасидаги кураш жисмнинг ўзгаришга олиб келади (ўз ўзини ўзгартириш) – ҳаракат. масалан: ўзига айнан жамият мавжуд, аммо унда шу жамият тор келувчи кучлар мавжуд; уларнинг кураши жамият сифатининг ўзгаришига, унинг янгиланишига олиб келади. курашнинг турли кўринишлари иккала томонга фойда келтирувчи кураш (мисол учун, мусобақа, унда ҳар бир томон бошқасига етиб олади ва ривожланишнинг янги сифат босқичига ўтади); бир томон доимий равишда иккинчи томон устидан ғалаба қозонувчи кураш, аммо ютқазган тараф сақланиб қолади ва ютган тараф учун «жунбушга келтирувчи» бўлиб қолаверади, шунинг натижасида, ютган тараф янги сифат босқичига ўтади. алоқанинг бошқа турлари кўмаклашиш (иккала томон ҳам курашсиз бир бирига ёрдам кўрсатади); якдиллик, ҳамкорлик (томонлар бевосита бир-бирига кўмаклашмайдилар, аммо умумий манфаатларга эга ва бир йўналишда ҳаракат қиладилар); нейтралитет (томонлар ҳар хил манфаатларга эга, бир-бирига кўмаклашмайди, аммо бир-бири билан курашмайди ҳам); мутуализм …

3 / 36

шиликлар бирлиги ва кураши қонуни 6 қарама- қаршиликлар бирлиги ва кураши қонуни миқдор ўзгаришларининг сифат ўзгаришларига ўтиш қонуни инкорни инкор қонуни 1. энг умумий қонун. 2. тараққиѐт нима учун содир бўлади, деган саволга жавоб беради. 3. тараққиѐтнинг мактабини очиб беради. 4. умуман, тараққиѐт жараѐнини тавсифлайди. 1. энг умумий қонун. 2. тараққиѐт қандай содир бўлади деган саволга жавоб беради. 3. тараққиѐтнинг механизмини очиб беради. 4. умуман, тараққиѐт жараѐнини тавсифлайди. 1. умумий қонун. 2. тараққиѐтнинг тенденцияси қанақа, деган саволга жавоб беради. 3. тараққиѐтнинг умумий тенденциясини очиб беради. 4. умуман, тараққиѐт жараѐнини тавсифлайди. тараққиёт тараққиёт қонунларининг умумий таснифи 7 миқдорий ўзгаришлардан сифат ўзгаришларига ўтиш қонуни алоҳида хусусиятлари сифат – борлиққа айнан воқелик, жисмнинг аниқ алоқалари ва хоссасларининг мунтазам тизими. миқдор – жисм ѐки ходисанинг саналадиган хоссаси (сон, катталик, ҳажм, оғирлик ва х.к.). меъёр – миқдор ва сифатнинг ягоналиги. муайян миқдорий ўзгаришлардан кейин, албатта сифат ўзгаради. сифат доимий равишда ўзгара олмайди. сифатнинг ўзгариши меъѐрнинг …

4 / 36

г сифат ўзгаришларига ўтиши қонунининг моҳияти +онун тузилиши қонуннинг амал қилиш мезанизми сифат-пред- метга айний бўлган аниқ- лик-предметни тавсифлайдиган хоссалар йи- ғиндиси сон предметга айний бўлмаган аниқлик предмет тараққиѐтининг узунлиги, кенглиги, хажми тавсифлайдиган хоссалар йиғиндиси сифат сон сон ўзгаришлари: - янги сифат хоссасининг аста - секинлик билан тўпланиши; - мавжуд сифат доирасидаги ҳар қандай ўзгариш сифат ўзгаришлари: - эски сифатдан янги сифатга ўтиш меъѐр (аниқлик бирлиги) сакраш (ўзгаришларнинг узилиши) тараққиѐт соннинг сифатга ўтиши билан эмас, балки эски сифатнинг янги сифатга ўтиши шаклида амалга ошади. тараққиѐт сон ўзгаришларининг сифат ўзгаришларига ўзаро ўтишдир. миқдор ўзгаришларининг сифат ўзгаришларига ўтиши қонуни 9 инкорни инкор қонуни: янгилик доимо эскиликни инкор этади ва унинг ўрнини эгаллайди, аммо аста секин ўзи ҳам эскига айланади ва янада янги билан инкор этилади. масалан, ижтимоий-иқтисодий жараѐнларнинг ўрин алмашиши (тарихий жараѐнга цивилизацион ѐндашувда), уруғ эволюцияси (болалар қисман ота- оналаридир, аммо янги поғонада) ва х.к. эски шаклларнинг янгилари томонидан инкор этилиши – …

5 / 36

р ва ҳеч қандай йўналишга эга эмас. инкорни инкор қонуни 10 диалектик инкор уч муҳим жиҳат билан тавсифланади: эскини вайрон қилиш, бузиш; янгини яратиш, тузиш. эскининг эле- ментларини сақ- лаш (ворисий- лик); 11 инкорни-инкор қонуни бу шундай бир қонунки, унга мувофиқ ривожланиш жараѐни янгининг эскини диалектик инкор этишлари чексиз занжиридан иборат бўлади, бунда ривожланиш аввалги босқичларининг барча муҳим жиҳатлари янгида сақланади ва умуман бу жараѐн ҳужумкор, юксалиб борувчи йўналишга эга бўлади. 12 категория тушунчаси ва таснифи. тушунча – бу шундай бир фикрки, унда нарсанинг такрорланувчи хоссалари, алоқалари ва томонлари акс этади. тилда тушунча сўз билан ифодаланади. масалан, «талаба», «университет», «аудитория» сўзлари маълум даражада умумий, абстрактдир. аммо шундай тушунчалар ҳам борки, уларда шунчаки умумий эмас, балки ўта умумий нарсалар ва ҳодисалар қайд этилади. бундай тушунчалар жуда юқори даражадаги мавҳумлаштириш (муайяндан узоқлашиш) маҳсули ҳисобланади. категория (юнон. kategoria – таъриф, мулоҳаза) – борлиқ ҳодисалари ва унда ҳукм сурувчи муносабатларнинг муҳим, типик мазмунини ўзида …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa fanidan tahlil"

15 – мавзу метод ва методология: асосий тушунчалар  режа:  1.борлиқдаги универсал алоқадорлик ва ўзгарувчанлик. ривожланиш эволюцияси.  2.тартиблилик ва системавийлик. детерминизм фалсафаси.  3.қонун тушунчаси.тараққиѐт қонунлари.  4.фалсафада метод, метология ва методика тушунчалари.  5. методларнинг таснифи: фан ва фалсафа методлари. 1 2 системаларнинг ўзига хос хусусиятлари диалектиканинг асосий тушунчалари яккалик, хусусийлик ва умумийлик айримлик бутун ва қисм механик ноорганик органик хусусийлик яхлитлик система, структура, элемент семиотика кибернетика 3 қонун реал оламнинг зарурий, умумий, нисбатан муҳим, барқарор, такрорланувчи алоқаларини ифодалайди, бунда мавжуд шарт-шароитлар асосида тараққиѐтнинг характери, йўналиши натижасида аниқланади қонун 1. ҳодисаларнинг объектив м...

This file contains 36 pages in PDF format (1023.7 KB). To download "falsafa fanidan tahlil", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa fanidan tahlil PDF 36 pages Free download Telegram