interferensiyaning ishlatilishi

DOC 261.5 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1460899023_64355.doc 2 2 2 1 1 1 2 r s q r s q =< =< j 2 2 1 1 q s q s 2 2 1 1 r s r s - = =< < j 2 2 2 2 1 1 1 q s r q s r ee psp - = < w 2 2 2 1 1 1 с о s с в s ' 2 2 2 ' 1 1 с в s oc s 2 2 2 1 1 1 2 c s c c s c =< =< j psp =< < w a j 2 . 2 2 w 2 = < psp 2 2 2 1 1 1 q s r q s r =< < 2 cos 2 1 1 l j - = d dn 2 cos 2 2 2 l j + - = d dn ( …

interferensiya yuz beradi. interferension maydondagi m nuqtaning yoritilganligi interferensiyalashuvchi ikki nurning yo‘l farqiga bog‘liq. chizmadan ko‘rinishicha, interferensiyalashuvchi yorug‘lik oqimlari ( fazoviy burchak o‘lchamlari orqali belgilanadi, bu burchaklar kattaligi dastalarning ustma-ust tushgan qismlarini aniqlovchi nurlar orasidagi burchakka bog‘liq bo‘ladi. bu 2( burchak ustma-ust tushgan dastalar aperturasi deb ataladi. 2( burchakning maksimal qiymati va shartga mos keladi; bu holda ekran cheksizlikda joylashgan bo‘ladi. odatda 2( burchak birmuncha kichik bo‘ladi, chunki ekran s1 s2 ga nisbatan katta bo‘lgan chekli d masofada joylashgan. 2( aperturaning kattaligi interferension maydonning burchakli o‘lchamlarini ifodalaydi, bu maydonning o‘rtacha yoritilganligi s1 va s2 manbalar tasvirlarining ravshanligi va burchakli o‘lchamlariga bog‘liq. interferensiya maydoni orqali o‘tgan to‘la oqim shu maydon yuziga va, demak, 2( burchakka proporsionaldir. interferension maydonda interferensiya tufayli yoritilganlik taqsimoti o‘zgaradi, ya’ni interferension polosalar hosil bo‘ladi. s dan chiqib interferometrning har bir tarmog‘i orqali m ga kelayotgan mos nurlar orasidagi 2( burchak m nuqtadagi interferension effektni aniqlovchi nurlarning yoyilish …

mayadi. biye interferometrining asosiy xususiyatlari har qanday interferension sxemada takrorlanadi. rasm. biye bilinzasi. cheksiz uzoqdagi ekran holi uchun ustma – ust tushuvchi dastalar aperturasi; ekranning markaziy m nuqtasi uchun interferensiya aperturasi. frenelning biko‘zgulari. s ning s1 va s2 mavhum tasvirlari kogerent to‘lqinlar manbalari bo‘ladi (7.2 – rasm). ko‘zgular orasidagi ( burchak qancha kichik bo‘lsa, s1 s2=2l masofa shuncha kichikroq va, binobarin, interferension manzara shuncha yirikroq bo‘ladi. interferensiyalashuvchi dastalar hali qisman ustma-ust tushaoladigan maksimal fazoviy burchakni va shartdan topiluvchi burchak aniqlaydi. bunda ekran yetarlicha uzoqda joylashgan bo‘lishi kerak. qaytish qonunlariga asosan, 2(=2(, bu yerda ( - ko‘zgular orasidagi burchak. shunday qilib, ustma-ust tushuvchi dastalar aperturasi 2( dan katta bo‘la olmaydi. chekli masofada joylashgan ekran uchun interferensiya aperturasi ham, ya’ni qaytgandan so‘ng ancha uzoqdagi ekranning biror nuqtasida uchrashib, interferensiyalashuvchi nurlar jufti orasidagi burchak ham 2( qiymatga ega bo‘ladi. 7.2 – rasmda s1 s2 dan chekli masofada joylashgan ekran maydonining markaziy m nuqtasi …

shimcha yo‘l farqi hosil qiladi. yuqorida keltirilgan usullardan tashqari ham interferensiya olishning juda ko‘p usullari mavjud. 2. interferensiya hodisasiga asoslanib ishlaydigan qurilmalar interferensiya hodisasiga asoslanib ishlaydigan qurilmalarga interferometrlar deyiladi. interferometrlar ishlash prinsipi va tuzilishiga asosan ikki nurli va ko‘p nurli interferometrlarga bo‘linadi. ikki nurli interferometrlarga jamen va maykelson interferometrlari, ko‘p nurli interferometrlarga fabri-pero interferometrlari misol bo‘la oladi. biz quyida shu interferometrlarga qisman to‘xtalamiz. 2.1. jamen interferometri bu interferometr qalinligi d bir xil bo‘lgan ikkita yassi shisha plastinkadan iborat (11-rasm). yorug‘lik birinchi plastinkaga tushib qisman qaytadi va qisman plastinkada sinib uning ikkinchi sirtidan qaytadi. nurlar yo‘li chizmada ko‘rsatilgan. a nuqtada nurlarning ajralishidan yo‘llar farqi hosil bo‘ladi: . nurlar в nuqtada uchrashganda yo‘llar farqi ortadi. d - plastinkalar qalinligi, n - sindirish ko‘rsatgichi. agar plastinkalar bir-biriga nisbatan qat’iy parallel va bir xil bo‘lsa, yo‘llar farqi nol ((=0) bo‘ladi. agar plastinkalar orasida juda kichik ( burchak hosil bo‘lsa, yo‘llar farqi quyidagiga teng bo‘ladi: …

mmasi m - interferension yo‘l kattaligiga siljiydi. m, larni bilib, ni bilish mumkin. ga teng. havoning sinish ko‘rsatkichi ni ya’ni moddaning sindirish ko‘rsatkichini aniqlash mumkin. bu interferometrning sezgirligi katta, shuning uchun u gazlar sindirish ko‘rsatkichini aniqlashda ishlatiladi. 2.2. maykelson interferometri interferension manzaralar hosil qiluvchi qurilmalar ko‘p. bunday qurilmalardan biri fan tarixida muhim rol o‘ynagan maykelson interferometridir. maykelson interferometrining chizmasi 7.4-rasmda keltirilgan. l manbadan chiqayotgan dasta yupqa kumush yoki alyuminiy qatlami qoplangan r1 plastinkaga tushadi. r1 plastinka orqali o‘tgan ав nur s1 ko‘zgudan qaytadi va yana r1 plastinkaga tushib, qisman undan o‘tadi va qisman аo yo‘nalishda qaytadi. аs nur s2 ko‘zgudan qaytadi va r1 plastinkaga tushib qisman аo yo‘nalishda o‘tadi. ao yo‘nalishda tarqalayotgan ikkala (1 va 2) to‘lqin l manbadan chiqayotgan ajratilgan to‘lqinlar bo‘lgani uchun ular o‘zaro kogerent bo‘ladi va bir–biri bilan interferensiyalasha oladi. 2 nur r1 plastinkani uch marta, 1 nur esa bir marta kesib o‘tgani uchun, 1 nur yo‘liga …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "interferensiyaning ishlatilishi"

1460899023_64355.doc 2 2 2 1 1 1 2 r s q r s q =< =< j 2 2 1 1 q s q s 2 2 1 1 r s r s - = =< < j 2 2 2 2 1 1 1 q s r q s r ee psp - = < w 2 2 2 1 1 1 с о s с в s ' 2 2 2 ' 1 1 с в s oc s 2 2 2 1 1 1 2 c s c c s c =< =< j psp =< < w a j 2 . 2 2 w 2 = < psp 2 2 2 1 1 1 q s …

DOC format, 261.5 KB. To download "interferensiyaning ishlatilishi", click the Telegram button on the left.

Tags: interferensiyaning ishlatilishi DOC Free download Telegram