ma’muriy huquqqa kirish

DOCX 16 стр. 57,0 КБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 57,0 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

ma’muriy huquqqa kirish 1.1. ma’muriy huquq tushunchasi, predmeti, mazmuni va mohiyati ma’muriy huquq – bu o‘zbekiston respublikasi huquq tizimining mustaqil tarmog‘i bo‘lib, davlat boshqaruvini tashkil etish va amalga oshirish jarayonida yuzaga keladigan ijtimoiy munosabatlarni tartibga soluvchi huquqiy me’yorlar yig‘indisidan iborat. mazkur ta’rifdan ko‘rinib turibdiki, ma’muriy huquqning eng asosiy xususiyati – bu uning bevosita davlat boshqaruvi bilan bog‘liqligidir. ma’muriy huquqni yaxshiroq anglab, tushunib olish uchun uning jamiyatdagi aynan qanday ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishiga e’tibor qaratsak, maqsadga muvofiq bo‘lar edi. ma’lumki, jamiyatdagi ijtimoiy munosabatlarning xilma-xilligiga qarab huquq ham tegishli sohalarga ajraladi. ya’ni, insonlar kundalik hayotda bir yoki bir necha huquqiy munosabatlarga kirishar ekanlar, ularning yurish-turishlari, bir-birlari bilan o‘zaro aloqalari huquqning turli sohalari bilan tartibga solinadi. masalan, oddiy savdo do‘konini olaylik. mazkur savdo do‘koni bilan bog‘liq ijtimoiy munosabatlarning asosiy mazmuni bir qarashda faqatgina sotuvchi bilan xaridor o‘rtasidagi savdo-sotiq qilishdangina iboratdek tuyulsa-da, aslida do‘kon bilan bog‘liq munosabatlar turli-tumanligini, o‘ziga xos murakkab ekanligini va mazkur …

2 / 16

n tartibga solinadi. aynan ijro hokimiyati amalga oshiradigan va u mas’ul bo‘lgan davlat boshqaruvi ma’muriy huquqning ob’ekti hisoblanadi. ijro hokimiyatini amalga oshirish jarayonida yuzaga keladigan ijtimoiy munosabatlar esa ma’muriy huquqning predmetini tashkil etadi[footnoteref:1]. [1: маъмурий ҳуқуқнинг предметини ташкил этувчи давлат бошқарувига оид муносабатларни дарсликнинг “маъмурий-ҳуқуқий муносабатлар” мавзусида батафсил кўриб чиқамиз.] kezi kelganda, shuni ham aytib o‘tish kerakki, ma’muriy huquqning nafaqat huquq tarmog‘i sifatidagi tushunchasi, balki uning fan va o‘quv predmeti (o‘quv kursi) sifatidagi tushunchalari ham bor. ma’muriy huquq fani – bu o‘zbekiston respublikasi huquqiy fanining tarkibiy qismi bo‘lib, mazkur huquq sohasi to‘g‘risidagi huquqiy qarashlar, fikrlar, nazariy mulohalar, ma’muriy huquqni va u tomonidan tartibga solinadigan ijtimoiy munosabatlarni rivojlantirish masalalariga oid turli konsepsiya va nuqtai nazarlarning umumiy tizimidir. ma’muriy huquq fanining tadqiqot predmeti bo‘lib ma’muriy qonunchilikning tahlili, davlat boshqaruvi rivojlanishining umumiy qonuniyatlari hisoblanadi. 1.2. o‘zbekistonda ma’muriy huquqning rivojlanishi ma’muriy huquqning mamlakatimizda rivojlanish tendensiyasiga e’tiborimizni qaratadigan bo‘lsak, u o‘ziga xos davr va bosqichlarni …

3 / 16

quqlari toptaldi va hokazo. ma’muriy-buyruqbozlik tizimi mamlakatni boshqarish haddan tashqari markazlashtirilganligini, quyi bo‘g‘inlar yuqoridagilarga bo‘ysundirilgan va yuqoridagilari tegishli ko‘rsatmalarni beribgina qolmay, balki quyi organlarning har qanday “nomatlub” harakatini tiyib qo‘yishi, shu asnoda ularni har qanday mustaqillikdan mahrum qilishi mumkin bo‘lgan pog‘onama-pog‘onalik vujudga keltirilganligini bildiradi. ma’muriy-buyruqbozlik tizimi markscha-lenincha mafkuraning ustunligini, bitta siyosiy partiyaning hukmronligini ta’minlagan, siyosiy plyuralizmni, fikrlar erkinligini istisno etgan. pirovard natijada ma’muriy-buyruqbozlik tizimi jamiyat va hokimiyat tangligiga, turg‘unlikka olib kelgan bo‘lib, mamlakatdagi demokratlashtirish jarayonlari va konstitutsiyaviy-siyosiy islohotlar ularni bartaraf etishga qaratilgan[footnoteref:2]”. [2: қаранг: конституциявий ҳуқуқ. энциклопедик луғат. https://lex.uz/dictionary? word] mustaqillikka erishganimizdan so‘ng ma’muriy-buyruqbozlik tizimiga barham berilib, ma’muriy huquq o‘zining ikkinchi rivojlanish bosqichi sari yo‘l oldi. mamlakatimiz “rejali iqtisodiyot”dan voz kechib bozor iqtisodiyoti sari qadam qo‘ydi. mamlakatning birinchi prezidenti tomonidan bozor munosabatlariga o‘tishning beshta ustuvor tamoyili belgilab berildi. bular iqtisodiyotning siyosatdan ustunligi; bozor munosabatlariga o‘tishda davlatning bosh islohotchi bo‘lishi; bozor munosabatlariga o‘tishda qonunlarning ustuvorligi; kuchli ijtimoiy siyosat va bozor munosabatlariga …

4 / 16

arolar oldida mas’uldirlar”, degan qoida ma’muriy huquqning asosiy prinsiplaridan biriga aylandi. ma’muriy huquq rivojlanishi ikkinchi bosqichining o‘ziga xos tomonlari shundaki, bunda mustaqil davlatchilikning asosiy institutlari shakllantirildi, davlat hokimiyati organlarining huquqiy asoslari ishlab chiqilib amalga tadbiq etildi. mamlakatda ilk marta davlat hokimiyati hokimiyatning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatlariga bo‘linish prinsiplariga asoslanishi belgilandi. ma’muriy huquqning navbatdagi va hozir davom etayotgan uchinchi rivojlanish bosqichi bevosita 2017 yildan o‘zining ibtidosiga ega bo‘ldi. ushbu bosqichda mustaqillikka erishganimizdan boshlab toki shu kunga qadar mamlakatimiz davlat boshqaruvida erishilgan yutuqlarimiz bilan birga yo‘l qo‘yilgan kamchiliklarni sarhisob qilish va ulardan tegishli xulosa chiqarish orqali davlat boshqaruvining yangi zamonaviy usul va mexanizmlarini joriy etishga imkoniyat yaratildi. prezidentimiz sh.m.mirziyoevning ta’biri bilan aytganda: “biz taraqqiyotning yangi bosqichiga qadam qo‘yar ekanmiz, salohiyat va imkoniyatlarimizni xolis baholash bilan birga, xato va kamchiliklarimizni ham atroflicha tanqidiy tahlil qildik”[footnoteref:3]. [3: президент шавкат мирзиёевнинг ўзбекистон республикаси конституцияси қабул қилинганининг 25 йиллигига бағишланган тантанали маросимдаги “конституция …

5 / 16

an. aynan shu normaning ijrosini amalda ta’minlash maqsadida 2017 yilda ma’muriy islohotlar konsepsiyasi qabul qilindi[footnoteref:5]. [5: қаранг: “ўзбекистон республикасида маъмурий ислоҳотлар концепциясини тасдиқлаш тўғрисида”ги ўзбекистон республикаси президентининг фармони // «халқ сўзи» газетасининг 2017 йил 9 сентябрдаги 180 (6874)-сони.] konsepsiyaga asosan davlat boshqaruvi tizimini tubdan isloh qilishning 6 ta ustuvor yo‘nalishi belgilandi. ma’muriy islohotlarni amalga oshirish yangi bsqichidan ko‘zlangan asosiy maqsad – ixcham va professional ijro organlari tizimini, zamonaviy menejmentga asoslangan boshqaruv tizimini yaratishdan iboratdir. ta’kidlash kerakki, ma’muriy huquq rivojlanishining ikkinchi bosqichiga nisbatan uchinchi bosqichda ma’muriy huquq amalda ancha liberallashdi. buni davlat organlari va mansabdor shaxslarning jamiyat va fuqarolarga nisbatan munosabati keskin o‘zgarganidan, xalqimiz va aholiga davlat boshqaruv munosabatlarida o‘zlarining huquqlarini amalga oshirishda huquqiy va amaliy jihatdan sharoitlar yaratilgani bilan izohlash mumkin. bu jarayonda eng asosiy e’tibor fuqarolarimizga o‘z huquqlarini ro‘yobga chiqarish uchun keng imkoniyatlar yaratishga qaratildi. “jismoniy va yuridik shaxslarning murojaatlari to‘g‘risida”gi qonun yangi tahrirda qabul qilindi. shu asosda aholi …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ma’muriy huquqqa kirish"

ma’muriy huquqqa kirish 1.1. ma’muriy huquq tushunchasi, predmeti, mazmuni va mohiyati ma’muriy huquq – bu o‘zbekiston respublikasi huquq tizimining mustaqil tarmog‘i bo‘lib, davlat boshqaruvini tashkil etish va amalga oshirish jarayonida yuzaga keladigan ijtimoiy munosabatlarni tartibga soluvchi huquqiy me’yorlar yig‘indisidan iborat. mazkur ta’rifdan ko‘rinib turibdiki, ma’muriy huquqning eng asosiy xususiyati – bu uning bevosita davlat boshqaruvi bilan bog‘liqligidir. ma’muriy huquqni yaxshiroq anglab, tushunib olish uchun uning jamiyatdagi aynan qanday ijtimoiy munosabatlarni tartibga solishiga e’tibor qaratsak, maqsadga muvofiq bo‘lar edi. ma’lumki, jamiyatdagi ijtimoiy munosabatlarning xilma-xilligiga qarab huquq ham tegishli sohalarga ajraladi. ya’ni, insonlar kundalik hayotda bir y...

Этот файл содержит 16 стр. в формате DOCX (57,0 КБ). Чтобы скачать "ma’muriy huquqqa kirish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ma’muriy huquqqa kirish DOCX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram