haqiqat muammosi

PPT 14 стр. 495,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 14
билишда ҳақиқат муаммоси билишда ҳақиқат муаммоси ҳақиқат аристотель: ҳақиқат-мулоҳаза ва амалдаги ҳолат платон: ғоялар дунёсига мос келувчи ғайритабиий мустақил идеал моҳият, инсон билими жоннинг шу ғоялар дунёси билан муштараклиги фома аквинский: ҳақиқат - ёлғон нарсаларда эмас, балки ақлда мавжуд бўлади, ҳамма нарса ўзи боғлиқ бўлган ақлга муносабати даражасидагина ҳақиқий нақшбандий: ҳақиқат бу - аллоҳни англашдир беруний: ҳақиқат - билимнинг воқеликка мувофиқлигидир гегел: ғоя ўзининг тўлиқ ва муайян кўринишида «ўзида ва ўзи учун борлиққа эга бўлган ҳақиқат»дир амалиёт-жараён ҳақиқат-жараён ҳақиқат жараён сифатида икки моментдан иборат нисбий момент (нисбий ҳақиқат) мутлоқ момент (мутлоқ ҳақиқат) нисбий ҳақиқат: тўлиқ бўлмаган, якунланмаган ҳақиқат тугалланмаганлиги учун амалиётда илмий тадқиқотни исботлаш ва тасдиқлашни талаб қилади ҳамда билиш жараёнида иштирок қилади мутлоқ ҳақиқат: фанда исботланган ва амалиётда тасдиқлангани учун ҳеч қачон инкор этилмайди ўзида тўлиқ билимни ифода қилганлиги учун билиш жараёнида иштирок қилмайди ҳақиқат - тарихан асосланган жараён билим - ҳақиқатнинг ривожланиши демакдир ҳақиқат - чексиз билимларни тўплаш …
2 / 14
аларини башорат қилиш имконини бериши лозим исботлаш фаннинг у ёки бу қоидасининг ҳақиқийлиги ёки сохталиги, аниқ-равшан бўлмайди кўрсатиш мумкин бўлган нарсани исботлашнинг ҳожати йўқ исботлаш ва рад этиш фаннинг у ёки бу қоидасининг ҳақиқийлиги ёки сохталиги, аниқ-равшан кўриниб турмайди. фақат энг содда мулоҳазалар ўзининг ҳақиқийлигини тасдиқлаш учун сезги идрокидангина фойдала- нишни талаб қилади: кўрсатиш мумкин бўлган нарсани исботлашнинг ҳожати йўқ. фаннинг аксарият қоидалари сезги аъзолари орқали билиш даражасида ва бошқа ҳақиқатлар- дан алоҳида эмас, балки мантиқий тафаккур даражасида, бошқа ҳақиқатларга боғланган ҳолда, яъни исботлаш йўли билан ҳақиқий деб қабул қилинади. исботлаш – илмий тафаккурнинг му- ҳим воситаси. ҳар қандай исботда тезис, исботлаш учун асослар (далиллар) ва исботлаш усули мавжуд. ҳақи- қийлиги ёки сохталиги исботлаш йўли билан аниқланаётган қоида тезис деб аталади. тезиснинг сохталигини аниқлаш рад этиш деб аталади. исботлашда фойдаланилаётган ва исботланаётган тезиснинг ҳақиқийлигини кўрсатаётган барча қоидалар асослар ёки далиллар деб аталади. асос- лар ва далиллар ишончли далиллар ҳақидаги қоидалар, …
3 / 14
исботланаётган тезис таянадиган исботлаш учун асослар қаторига фаннинг асосий тушунча- лари таърифлари ва аксиомалардан ташқари тезисни асослаш учун зарур бўлган фаннинг ил- гари исботланган қоидалари ҳам киради. фан ўз қоидаларининг далил-исботларини қанча кўп ривожлантирса, ҳар бир янги қоидани исботлаш учун олдинги асослар сони шунча кўпаяди. эмоциялар–ҳодисалар ва ҳолатлар аҳамиятини бевосита ҳис этиш деб аталади. ижобий эмоциялар – лаззатланиш, қувонч, ҳайрат, муҳаббат ва ш.к. салбий эмоциялар – қўрқув, ҳайиқиш, нафрат, қайғу ва ш.к. . . –. ирода инсон руҳиятининг ҳар хил шакллари орасида – субъектнинг ўз фаолиятини ўзи тартибга солиши муҳим аҳамиятга эга идеал ишонч пировард келажакнинг муайян образи эмас, балки қайта кўрилиши мумкин бўлган ҳар хил назарий ва бошқа тасаввурларнинг келажакка қаратилган мажмуи инсоннинг қадриятлари ва мўлжаллари дунёсида бирон-бир нарса ёки ҳодисани ҳақиқий деб қабул қилиш муҳим аҳамиятга эга. ҳақиқатни объектив- идеалистик тушуниш дунёнинг онгда акс этиш жараёнига боғламасдан қараш ва уни инсоннинг объект ҳақидаги билими хоссаси сифатида эмас, балки …
4 / 14
ини бартараф этиш билан боғлиқ. олим баъзан фанда инқилобга йўл очувчи янги ғояларни афзал кўришга ўзида куч топа олмай, эскича ёндашувлар асири бў- либ қолиши мумкин. билим ва ҳақиқат амалда айний тушунчалардир. билиш – нарсаларнинг ҳақиқий ҳо- латига мос келувчи ишончли ахборотга эга бўлиш демак. ҳақиқий билимга эришиш мумкинми? қандай билимни ҳақиқий деб ҳисоблаш мумкин? билим ҳақиқийлиги- нинг объектив ва мутлақ мезонлари мавжудми? бу саволларга жавоблар фан ва фалсафанинг ривожланишига доимо йўлдош бўлган. масалан, аристотель ҳақиқат- ни борлиқ билан тенглаштирган. унинг фикрича, ўзгармас нарсаларгина ҳақиқийдир, ҳақиқат борлиқнинг олий шаклидир. ёлғон ёлғон ҳақиқатнинг қарама- қаршиси. ёлғон одатда нотўғрилиги аён бўлган тасаввурларни била туриб ҳақиқат даражасига кўтариш сифатида тушунилади. верификация тамойили бу тамойилга биноан дунё ҳақидаги ҳар қандай фикрнинг ҳақиқийлиги пировард натижада уни сезги аъзолари орқали олинган маълумотларга таққослаш йўли билан аниқланиши лозим. янглишиш ҳақиқат ёйилиши ва теранлашувининг барча босқичларида унинг дои- мий ва зарурий ҳамроҳи янглишишдир. ҳақиқат нима ва уни янглишиш- …
5 / 14
ель» ҳақидаги таълимот каби), ё ҳақиқий билимга айланиши (алхимиянинг кимёга айланиши)ни кўрсатади. янглишишларни юзага келтирган ижтимоий шароитларни ўзгартириш ва такомиллаштириш, ижтимоий-тарихий амалиётнинг етуклиги, билимнинг ривожланиши ва теранлашуви янглишишларни бартараф этишнинг муҳим омилларидир. бу эса борлиққа нисбатан апологетик (ҳимояловчи-оқловчи) ёндашувни эмас, балки конструктив-танқидий ёндашувни, «синовлар ва хатолар» методини амалга оширишни (поппер) тақозо этади.

Хотите читать дальше?

Скачайте все 14 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "haqiqat muammosi"

билишда ҳақиқат муаммоси билишда ҳақиқат муаммоси ҳақиқат аристотель: ҳақиқат-мулоҳаза ва амалдаги ҳолат платон: ғоялар дунёсига мос келувчи ғайритабиий мустақил идеал моҳият, инсон билими жоннинг шу ғоялар дунёси билан муштараклиги фома аквинский: ҳақиқат - ёлғон нарсаларда эмас, балки ақлда мавжуд бўлади, ҳамма нарса ўзи боғлиқ бўлган ақлга муносабати даражасидагина ҳақиқий нақшбандий: ҳақиқат бу - аллоҳни англашдир беруний: ҳақиқат - билимнинг воқеликка мувофиқлигидир гегел: ғоя ўзининг тўлиқ ва муайян кўринишида «ўзида ва ўзи учун борлиққа эга бўлган ҳақиқат»дир амалиёт-жараён ҳақиқат-жараён ҳақиқат жараён сифатида икки моментдан иборат нисбий момент (нисбий ҳақиқат) мутлоқ момент (мутлоқ ҳақиқат) нисбий ҳақиқат: тўлиқ бўлмаган, якунланмаган ҳақиқат тугалланмаганлиги учун амалиётда илм...

Этот файл содержит 14 стр. в формате PPT (495,0 КБ). Чтобы скачать "haqiqat muammosi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: haqiqat muammosi PPT 14 стр. Бесплатная загрузка Telegram