sportchilarning individual psixologik xususiyatlari va temperamentlar

DOCX 7 pages 20.1 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 20.1 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

mavzu:№5 sportchilarning individual psixologik xususiyatlarini o‘rganish va temperamentlar xususida kuzatishlar olib borish. (2 soat) reja: 1. indivdual psixologik xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. 2. reaksiya va uning sport faoliyatidagi ahamiyati. 3. sportda diqqatning ahamiyati. 1. indivdual psixologik xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. psixik hodisalar 3 ta bir - biriga bog‘langan guruhlarga ajraladi, psixik jarayonlar, shaxsning psixik xususiyatlari va psixik holat. bular ichida oxirgisi (psixik holat) har -xil davomiylik va suratlilikka egadir. psixologik tayyorgarlik natijasida sport musobaqasida ishtirok etish uchun psixik tayyorgarlik holati vujudga keladi. u musobaqali kurash uchun psixik jarayonlarni faollashtirishda zarurligi bilan harakterlanadi. sport faoliyatida sportchining psixik tayyorgarligining ahamiyati katta bo‘lib, u yutuqlarning asosiy shartlaridan biri bo‘lib qoladi. sportchini o‘z kuchiga ishonchi, sport kurashiga intilish, butun kuchni safarbar qilish va g‘alabaga erishish. emotsional ko‘zg‘alishning optimal darajada chidam berish. sport kurashida o‘zining xatti - harakatlari bilan kurasha olishi. musobaqaga psixologik tayyorgarlik tizimi: musobaqaga psixologik tayyorgarlik tizimi o‘z ichiga qator vazifalarni olib bu …

2 / 7

arish mashqlarini egallash. yuqoridagi zvenolar bir birlari bilan uzviy bog‘lanib ketgandir, agar zvenolardan bittasida bo‘shashish vujudga kelsa, xamma tizimda yetishmovchilik vujudga kelishi mumkin. musobaqa tayyorgarlik paytida sportchi uchun musobaqa sharoiti, raqibi, musobaqa o‘tkaziladigan joy va tamoshabinlar haqidagi xabarlar juda xam zarurdir. o‘zini raqibi haqidagi bilimlar musobaqaga tayyorlanish uchun aniq tadbirlar ishlab chiqish imkonini beradi, raqib haqida ma’lumotlarning mavjud bo‘lmasligi, sportchida xavotirlanish holatini vujudga keltiradi. psixologik tayyorlash jarayonida axborotlar yetkazish formasi katta ahamiyatga egadir. bir xildagi habarni shunday e’lon qilish mumkindirki, u bo‘lajak musobaqadagi kurashga ijobiy yoki munosabatlarni vujudga keltirish mumkin. yuqori darajali mashqlangan holatni (sport formasida) sportchi o‘z faoliyatida jismoniy, texnik va taktik ma’lumotlarni sifatliroq ko‘rsata oladi. sport amaliyotida sportchini mashqlangan holatini baholovchi qator ob’ektiv metodlar mavjud lekin ayni metodlar o‘z-o‘zidan baholashga tayanmasa to‘la bo‘lishi mumkin emas (masalan butun ob’ektiv ma’lumotlarga ko‘ra sportchi yaxshi mashqlangan deb faraz qilaylik, lekin u o‘zi sub’ektiv ravishda sport formasi holatiga erishmadim deb xis qilsa, …

3 / 7

uniga bo‘ysunuvchi harakat tasavvurlari formasida olib boriladi. ishonchning mavjudligi sportchilarning o‘z imkoniyatlarini amalga oshirishlarining shartidir. ishonchning yo‘qligi esa buning aksidir. sportchining o‘z imkoniyatiga ishonchi bu o‘zining jismoniy, texnik, taktik tayyorgarligini anglashning yakunidir. sport shaxs temperamenti va xarakterini tarbiyalashda ham zo‘r kuchga ega. ilmiy tekshirishlar shuni ko‘rsatadiki, ko‘p yillik tajribaga ega bo‘lgan trener va sportchilarni tekshirilganda ular orasida bo‘sh asab tizimiga ega bo‘lganlari kam uchraydi. vaxolanki sport bilan shug‘ullanmagan kishilar o‘rtasida bo‘sh asab tizimli kishilar tez - tez uchrab turadi. flegmatik - temperamentli kishi yaqin distansiyaga tez yugiraolmaydi, boksda esa tez harakat qila olmaydi, ammo asab tizimi trenirovka qilish natijasida bunday tipni o‘zgarishi sportning ayrim turlarini egallay olganligi isbotlangan. xolerik-teperamentli kishilar yaqin distansiyaga yugurishga, boksga juda mos keladilar, lekin musobaqa paytida oshiqcha xayajonlanadilar, uchragan to‘siqlarni yengishda achchiqlanadilar. 2. reaksiya va uning sport faoliyatidagi ahamiyati. sportda ongli, irodaviy harakat katta o‘rin egallab, ko‘pincha reaksiya shaklida namoyon bo‘ladi. reaksiya ongli javob harakat bo‘lib, …

4 / 7

ashirin (latent) davri - bu signalning berilishidan to javob harakatgacha bo‘lgan davrni o‘z ichiga oladi. bu davr juda ham qisqa vaqtda o‘tsada, lekin reaksiya jarayonida katta rol o‘ynaydi. sportchi miya yarim sharlarda javob harakatni tayyorlashdan iborat kuchli asab jarayon rivojlanadi. yakunlovchi davr - bu javob harakatidan to tugallashgacha bo‘lgan davrini o‘z ichiga oladi. reaksiyalar sensor, motor va neytral tiplarga ajratiladi. sensor tipda sportchilarda dastlabki davrda signalni idrok qilishda asosan eshitish analizatorlari qo‘zg‘algan holda bo‘ladi. motor (muskul) harakat analizatorlar bir muncha tormozlangan holda bo‘ladi. eshitish analizatorlari esa bir muncha sekin yoki butunlay tormozlangan bo‘ladi. neytral tipda sportchilarda dastlabki davrda eshitish va mushak-harakat analizatorlarida qo‘zg‘alish muvozanat holatda bo‘ladi. reaksiya oddiy va murakkab turga ajratiladi. oddiy reaksiyada, oldindan ma’lum bo‘lgan holatni oldindan o‘rganib, olingan javob harakat bilan mazkur signalga javob qaytariladi. murakkab reaksiyada, oldindan ma’lum bo‘lmagan qo‘zg‘ovchiga bo‘lmagan javob bilan harakatlanish murakkab reaksiya deyiladi. (misol futbolda darvozobonning harakatlanishi). 3. sportda diqqatning ahamiyati. diqqat …

5 / 7

chilar bilan ishlayotgan murabbiylar, o‘yinchilarda keng markazlashgan diqqatni rivojlantirish bilan birga bajarayotgan har bir harakatni diqqat bilan kuzatib yurishga odatlantirishlari zarur. sportda diqqatning alohida ahamiyatidan tashqari, eng muhim xususiyatlar bilan diqqat bilan harakat bajarishdir. ba’zi sabablarga ko‘ra kuchli hayajonlanish natijasida fikrning o‘zgarishi sportchining taktik yoki texnik vazifalarini hal etishda diqqatni o‘ziga jalb etadi. sportchi ichki his-tuyg‘uni qattiq nazorat qilgan holda, diqqatini tashqarida bo‘layotgan hodisaga yo‘naltirishga o‘rganishi maqsadga muvofiqdir. agar sportchi diqqatini ichki-xalaqit berayotgan fikrdan tashqi musobaqa jarayoniga ko‘chira olmasa yoki kechikib ko‘chirsa, raqibning taktik fikri va harakatlarini kechikib idrok qiladi, natijada sportchi murakkab taktik harakatlarni to‘g‘ri hal qilishda qiynaladi, sergaklik va ishchanlik harakati, xavfli vaziyatlarda o‘zini to‘g‘ri boshqarishi va nazorat qilish qobiliyati pasayib ketadi. irodaviy diqqati yaxshi rivojlanmagan diqqati sport musobaqalar paytida tashvishlanishi va vahimaga tushishi natijasida tez tormozlanadi, diqqat hajmi torayadi, sportchiga xos maxsus qobiliyatlar pasayib ketadi: turli tuman salbiy fikrlarning vujudga kelishi oqibatida tashqi axborotlarni qabul qilishga halaqit …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sportchilarning individual psixologik xususiyatlari va temperamentlar"

mavzu:№5 sportchilarning individual psixologik xususiyatlarini o‘rganish va temperamentlar xususida kuzatishlar olib borish. (2 soat) reja: 1. indivdual psixologik xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. 2. reaksiya va uning sport faoliyatidagi ahamiyati. 3. sportda diqqatning ahamiyati. 1. indivdual psixologik xususiyatlar haqida umumiy tushuncha. psixik hodisalar 3 ta bir - biriga bog‘langan guruhlarga ajraladi, psixik jarayonlar, shaxsning psixik xususiyatlari va psixik holat. bular ichida oxirgisi (psixik holat) har -xil davomiylik va suratlilikka egadir. psixologik tayyorgarlik natijasida sport musobaqasida ishtirok etish uchun psixik tayyorgarlik holati vujudga keladi. u musobaqali kurash uchun psixik jarayonlarni faollashtirishda zarurligi bilan harakterlanadi. sport faoliyatida sport...

This file contains 7 pages in DOCX format (20.1 KB). To download "sportchilarning individual psixologik xususiyatlari va temperamentlar", click the Telegram button on the left.

Tags: sportchilarning individual psix… DOCX 7 pages Free download Telegram