физик кишалок юлдузлар кишалок юлдузларнинг. массаларини хисоблаш. масса-радиус-ёркинлик диаграммаси

DOC 114.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1403873845_48270.doc 2 1 2 1 n n ѓ ѓ = f a m m т 2 3 2 1 2 4 ) ( p = + c v r = d l l l l n l l 4 4 10 , 10 300000 30 - - = d = = = d c r физик кишалок юлдузлар кишалок юлдузларнинг. массаларини хисоблаш. масса-радиус-ёркинлик диаграммаси режа: 1. кишалок юлдузларнинг умумий характеристикаси. визуал кишалоклар. 2. тутилувчи кишалок юлдузлар. 3. спектрал кишалок юлдузлар. 4. кишалок юлдузларнинг массаларини хисоблаш. 5. масса- радиус - ёркинлик диаграммаси ва унинг тахлили. коинотнинг 97 % ини юлдузлар ташкил этгани холатда улар изаро бо\ланган системани ташкил =илади бу системалар юлдуз тидаларидан иборат билиб бу тидалар маълум орбиталар бийлаб харакат =илади. бундан таш=ари жуда кип юлдуз тидаларида кишало= юлдузлар кузатилади бундай кишало= юлдузларнинг бир нчиси визуал кишало=, иккинчиси спектрал, учинчиси туташувчи =ишало= .ихтиёрий кишало= системада ихтиёрий масса маркази атрофидан айланади …
2
ли билан ани=ланиш мумкин хозирги кунгача бундай солиштирилган такрибан 2-3 минг юлдузгагина амалга оширилган. осмон сферасида бир-бирига я=ин жойлашган иккита ёки бир =анча юлдузларни кириш мумкин. уларнинг баъзилари аслида бири биридан анча узо=да билиб, осмон сферасига бир бирига я=ин жойига проекцияланадилар. уларни оптик =ишало= юлдузлар дейилади. агар икки юлдуз фазода изаро тортишиш кучи таъсирида массалари маркази атрофида харакатда билсалар, бундай динамик системага физикавий кишало= юлдузлар дейилади. учта ёки ундан орти= изаро физикавий билган юлдузлар системасига каррали юлдузлар дейилади. кишало= юлдуз компонентларини (ташкил этувчиларини) телескопда айрим айрим кириш мумкин билса, у визуал кишало= юлдуз билади. баъзи визуал кишало= юлдуз компонентларини оддий киз билан хам кириш мумкин. масалан, ката айик юлдуз туркумининг ( ва (` юлдузлар орасидаги масофа 12` билиб уларни оддий киз билан алохида алохида кирса билади. кишало= юлдуз компонентлари осмон механи=аси конинларига бийсуниб харакатланади. иккала компонента хам умумий массалар атрофида тенг, ухшаш эллиптик орбиталар бийлаб айланади. агар бир юлдузни кизгалмас …
3
а ката ярим и=ининг фазода йиналиши р ( орбита тугунининг (( . . . ) позцион бурчаги (олам =утби ва ва тугин йиналишлари орасидаги бурчак) ва ( ( периаструзинламаси билан белгиланади. визуал =ишало= юлдузнинг киринма орбитаси хакикий орбитанинг тасвирий текисликка проекциясидан иборат билиб, асли орбитанинг деярли хамма элеметларини ани=лаш мумкин. i-нинг =иймати бош юлдуз киринма орбита фокусида билмасдан, ундан четро=да жойлашганидан фойдаланиб топилади. бунда бош юлдуз вазияти i ва ( ларга бо\ли= билиб, геометрик усулда i, ( ва е ни хисоблаш мумкин билади. р, т ва р бевоситв кузатишдан топилади. орбита катта ярим и=и эса киринма эллипс катта ярим и=и а` ёрдамида а=а` * sec i формула билан хисобланади. тисулувчан =ишало= юлдузлар. иккита юлдуз умумий о\ирлик маркази атрофида айланаётганда ердаги кузатувчи учун улар бир бирларини даврий равишда тисиб итадилар. лекин оралари жуда я=ин билгани учун бундай юлдузларнинг компанентларини телескопда айрим айрим холдаркуриб кириб билмайди. тусилувчан =ишало= юлдуз равшанлигининг даврий изгариб …
4
=атор маълумотларни олиш мумкин: компоненталарнинг бири иккинчисини тила, =исман ёки марказий тисиб итиши орбитанингтасвирий текислик билан ташкил этган бурчаги i га бо\ли=. агар i=900 билса, марказий тусилиш руй беради. марказий тусилишда турли радиусли юлдузлар учун минимумлар кескин билмайди, системанинг умумий равшанлиги бир оз ва=т изгармас билади. агар минимумда шу шартлар бажарилмаса, тусилиш =исман билади, яъни равшанликнинг минимумда изгариш чизи\ига кира орбитанинг киялиги i ни ани=лаш мумкин билади. минимумларнинг давомийлигига асосан компоненталарнинг нисбий радиуслари r1 ва r2 хисобланади. радиусларнинг маълум =ийматларига ва минимумлар чи=урлигига асосан тила тусилишдаь уларнинг эффектив темпратураларини хисоблаш имконияти вужудга келади. кетма-кет минимумлар ораларидаги масофалар нисбати орбита эксцентриситети e ва периастр узинламаси w га бо\ли=. иккиламчи минимумнинг бошланиш фазаси e cos w га тенг. агар бу фаза иккита бош минимумлар иртасида билса, орбита нур йиналишига симметрик жойлашган ёки айлана билади. иккиламчи минимумнинг иртада билмаслиги e cosw нинг =ийматини хисоблашга имкон беради. баъзан минимумлар орасида умумий равшанлик одатдагидан бир …
5
узатилади. бунда (((0 билиб, спектрал чизик спектрнинг =изил томонига силжиган билади. юлдуз кузатувчига я=инлашаётган билса, спектрал чизик спектрнинг бинафша томонига силжиган билади ва (((0эканлиги кузатилади. бу ходисага допплер эффекти дейилади. юлдузнинг узо=лашиши ёки я=инлашишини спектрал йил билан фа=ат “кузатувчи - юлдуз” йиналишида, бош=ача айтганда, юлдуз тезлигининг нур йиналишидаги компонентасини текшириш мумкин. бундаги юлдузнинг тезлиги vr нурий тезлик дейилади. нисбийлик назариясида vr, ((, ( ва ёру\лик тезлиги с орасида (3) миносабат ирнатилган. масалан, ернинг орбитал тезлиги 30 км /сек билиб, фазода харакат йиналиши хамма ва=т изгариб туради. унинг харакат йиналишидаги барча юлдузлар изларининг фазовий харакатига кушимча 30 км/сек тезлик билан бизга я=инлашаётгандай билиб киринади. =арама-=арши йиналишидаги юлдузлар биздан узо=лашаётгандай киринади. осмон жисмининг харакат йиналишини кирсатувчи сферик координаталар унинг апекси дейилади. ернинг апекси я=инидаги барча юлдузларнинг спектрларида спектрал чизи=лар спектрнинг бинафша томонига (4) га силжиган билади. ер харакати тезлигининг вектори хамма ва=т эклиптика текислигида ва +уёш томонга йиналишига перпендикуляр билгани учун спектрал …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "физик кишалок юлдузлар кишалок юлдузларнинг. массаларини хисоблаш. масса-радиус-ёркинлик диаграммаси"

1403873845_48270.doc 2 1 2 1 n n ѓ ѓ = f a m m т 2 3 2 1 2 4 ) ( p = + c v r = d l l l l n l l 4 4 10 , 10 300000 30 - - = d = = = d c r физик кишалок юлдузлар кишалок юлдузларнинг. массаларини хисоблаш. масса-радиус-ёркинлик диаграммаси режа: 1. кишалок юлдузларнинг умумий характеристикаси. визуал кишалоклар. 2. тутилувчи кишалок юлдузлар. 3. спектрал кишалок юлдузлар. 4. кишалок юлдузларнинг массаларини хисоблаш. 5. масса- радиус - ёркинлик диаграммаси ва унинг тахлили. коинотнинг 97 % ини юлдузлар ташкил этгани холатда улар изаро бо\ланган системани ташкил =илади бу системалар юлдуз тидаларидан иборат билиб бу тидалар маълум орбиталар бийлаб харакат …

DOC format, 114.0 KB. To download "физик кишалок юлдузлар кишалок юлдузларнинг. массаларини хисоблаш. масса-радиус-ёркинлик диаграммаси", click the Telegram button on the left.