zahiriddin muhammad bobur

PPT 25 стр. 28,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 25
презентация powerpoint mavzu: har kimki vafo qilsa vafo topqusidir. zahiriddin muhammad bobur reja 1. zahiriddin muhammad bobur oʻzbek adabiyotining yirik namoyondalaridan biri, shoir, adib, olim, sarkarda, yirik davlat arbobi, “buyuk boburiylar sulolasi” asoschisi. 2. boburning ilm-ma’rifat, odob -axloq va vatanparvarlik haqidagi g‘oyalari. 3. boburning nasriy asarlari. 4. mustaqillik yillarida bobur ijodi. 5. xulosa zahiriddin muhammad bobur 1483-yili 14-fevralda andijon shahrida, fargʻona ulusining hokimi umarshayx mirzo va asli chingiziylardan boʻlgan malika qutlugʻ nigor xonim oilasida dunyoga keladi. “bobur” soʻzi forsiy tilidan “babr”, yaʼni “bars”,“yoʻlbars” degan maʼnoni bildiradi. boburning otasi umarshayx mirzo sohibqiron amir temur avlodidan. amir temurning uchinchi oʻgʻli mironshoh mirzoning evarasi boʻlgan. boburning onasi qutlugʻ nigor xonim moʻgʻul xonlaridan biri yunusxonning qizi boʻlgan. barcha shahzodalar singari zahiriddin muhammad bobur taʼlim va tarbiyani otasining saroyida oladi. biroq otadan juda erta yetim qoladi. 1494-yili umarshayx mirzo baxtsiz hodisa tufayli vafot etadi. 12 yoshida bobur otasining oʻrniga taxtga oʻtirishga majbur boʻldi. u hukmdor …
2 / 25
idan ham hech narsa chiqmaydi. bobur oʻz mavqeini tiklash maqsadida 1519-1525-yillarda hindiston uchun bir necha bor janglar olib boradi. 1526-yil panipatda hindiston sultoni ibrohim loʻdi bilan jang qiladi. 1527-yili esa chitora hokimi rano sango bilan kurashadi. ikki kurashda ham boburning qoʻli baland keladi. shu tariqa bobur hindistonda oʻz hokimiyatiga asos soladi. bobur asos solgan sulola tarixda eng yirik sulolalardan biri boʻlib, uning avlodlari 332 yildan ortiq hindistonga hukmronlik qiladi. bobur hukmronligi davrida hindiston gullab-yashnaydi. adabiyot, sanʼat, shaharsozlik rivojlanadi. uning oʻgʻillari va avlodlari davrida hindiston qudratli mamlakatlardan biriga aylandi. boburning avlodlari bobosining bunyodkorlik ishlarini munosib davom ettirishadi. mamlakatda mukammal maʼnaviy-ruhiy muhit vujudga keladi. hindiston tarixida boburning ahamiyati nihoyatda katta. yirik hind olimi javoharlaʼl neru u haqida shunday deydi: “bobur hindistonga kelgandan keyin katta siljishlar yuz berdi va yangi ragʻbatlantirishlar hayotga, sanʼatga, arxitekturaga toza havo baxsh etdi, madaniyatning boshqa sohalari esa bir-birlariga tutashib ketdi”. bobur 1530-yili agrada 47 yoshida vafot etadi. rivoyatlarga …
3 / 25
mrining soʻnggigacha vatan sogʻinchi uning sheʼriyatiga koʻchgan desak mubolagʻa boʻlmaydi. bu mavzular bobur gʻazallari, ruboiylarida keng yoritilgan. shu bilan birgalikda bobur lirikasida yuksak va oliyjanob insoniy tuygʻular, adolatparvarlik, insonparvarlik tuygʻularini madh etgan. xalqda uning: har kimki vafo qilsa, vafo topqusidir, har kimki jafo qilsa, jafo topqusidir. yaxshi kishi koʻrmagʻay yomonligʻ hargiz har kimki yomon boʻlsa, jazo topqusidir. ruboiysi mashhur. bobur sheʼriyatini asosan ishqiy mavzudagi asarlar tashkil etadi. ishqiy gʻazallarda bobur hazrat navoiydan ilhomlangan boʻlsa ajab emas. bobur sheʼriyatida axloq va diniy mukammallik masalalari ham koʻtarilgan. lirikasining oʻziga xosligi shundaki, u asarlarini nihoyatda sodda, samimiy, hammaga tushunarli boʻlgan tilda yozishga harakat qilgan. gʻazal va ruboiylarida balandparvoz soʻzlar, mukammal iboralarni qoʻllamagan. xususan, bu haqida u oʻz “boburnoma” asarida ham toʻxtalib oʻtgan: “ravshan va toza so‘zlar yordamida, soddaroq yoz: va senga ham, seni xatingni oʻqugʻanga ham oson boʻladi”. oʻzni, koʻngul, aysh bilan tutmoq kerak, bizni unutqonni unutmoq kerak. ayshu tarab gulbunigʻa suv berib, …
4 / 25
tifli parivashgʻa koʻngul berdim, vale, xonumonim nogahon buzulmagʻay boshdin yana. yuz yomonliq koʻrub ondin telba boʻldung,ey koʻngul, yaxshiligʻni koʻz tutarsen ul parivashdin yana, tosh urar atfol mani,uyida forigʻ ul pari, telbalardek qichqirurmen har zamon toshdin yana. oyogʻim etgancha boburdek ketar erdim,netay, sochining savdosi tushti boshima boshdin yana. bobur sheʼrlarining umumiy hajmi 400 dan ortiq. shulardan 119 tasi gʻazal, 231 tasi ruboiy. bobur tuyuq, qitʼa, fard, masnaviy kabi janrlarda ham asarlar yaratgan. uning “aruz haqida risola” ilmiy asari sharq tilshunosligida katta ahamiyatga ega. asarda shoir nutqdagi urgʻuli va urgʻusiz, uzun va qisqa boʻgʻinlar tizimi nazariyasini boyitgan, uning tasnif va turlarini rivojlantirgan. oʻz qarashlarini arab, fors tojik va turk sheʼriyati manbalari bilan asoslab bergan. shu bilan u alisher navoiy anʼanalarini munosib davom ettiradi. xalq sheʼriyatiga eʼtibor beradi. baʼzi asarlarida xalq qoʻshiq sanʼati haqida qimmatli maʼlumotlar beradi. oʻlum uyqusigʻa borib jahondin boʻldum osuda, meni istasangiz, ey doʻstlar, koʻrgaysiz uyquda. nekim taqdir boʻlsa, ul …
5 / 25
iriftor topmadim. usruk koʻziga toki koʻngul boʻldi mubtalo, hargiz bu telbani yana hushyor topmadim. nochor furqati bila xoʻy etmisham, netay, chun vasligʻa oʻzumni sazovor topmadim. bore boray eshigiga bu navbat, ey koʻngul, nechaki borib eshigiga bor topmadim. bobur, oʻzungni oʻrgatakoʻr yorsizki, men istab jahonni muncha qilib yor topmadim. “boburnoma” zahiriddin muhammad bobur ijodiyoti ustuni. jahon adabiyoti va manbashunosligida muhim va noyob yodgorlik. eski oʻzbek (chigʻatoy) tilida yozilgan. asarning “boburiya”, “voqeanoma”, “tuzuki boburiy”, “tabaqoti boburiy”, “tavorixi boburiy” kabi ko‘plab nomlari ham maʼlum. temuriylar tarixi haqida batafsil soʻylaydigan yirik manba. asarning oʻndan ortiq qoʻlyozma nusxalari oʻzbekiston fanlar akademiyasi sharqshunoslik institutida saqlanadi. koʻplab dunyoviy, jumladan, fors, ingliz, rus, turk, golland, frantsuz tillariga tarjima qilingan. xususan, asar fors tiliga boburning nabirasi, yirik hukmdor akbarshoh amri bilan tarjima qilinadi, unga eng mahoratli hind rassomlari tomonidan miniatyuralar chizilgan. hozirgi vaqtga qadar “boburnoma” 25 dan ortiq tillarga tarjima qilingan. asar voqealari 12 yoshlik kichkina boburning hukmdor boʻlganidan …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 25 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "zahiriddin muhammad bobur"

презентация powerpoint mavzu: har kimki vafo qilsa vafo topqusidir. zahiriddin muhammad bobur reja 1. zahiriddin muhammad bobur oʻzbek adabiyotining yirik namoyondalaridan biri, shoir, adib, olim, sarkarda, yirik davlat arbobi, “buyuk boburiylar sulolasi” asoschisi. 2. boburning ilm-ma’rifat, odob -axloq va vatanparvarlik haqidagi g‘oyalari. 3. boburning nasriy asarlari. 4. mustaqillik yillarida bobur ijodi. 5. xulosa zahiriddin muhammad bobur 1483-yili 14-fevralda andijon shahrida, fargʻona ulusining hokimi umarshayx mirzo va asli chingiziylardan boʻlgan malika qutlugʻ nigor xonim oilasida dunyoga keladi. “bobur” soʻzi forsiy tilidan “babr”, yaʼni “bars”,“yoʻlbars” degan maʼnoni bildiradi. boburning otasi umarshayx mirzo sohibqiron amir temur avlodidan. amir temurning uchinchi oʻgʻli miro...

Этот файл содержит 25 стр. в формате PPT (28,0 МБ). Чтобы скачать "zahiriddin muhammad bobur", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: zahiriddin muhammad bobur PPT 25 стр. Бесплатная загрузка Telegram