ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari

PPTX 27 pages 116.8 KB Free download

27 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 116.8 KB

File type PPTX

Pages 27

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 27

mavzu: ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari. mavzu: ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari. 15.01.2016 reja: ma’lumotlar bazasi. maydonlar . mbbt elementlari. relyatsion ma’lumotlar bazasi. mbbs arxitekturasi. 1. ma’lumotlar bazasi ma’lumotlarni saqlash — kompyuterning muhim vazifalaridan biri hisoblanadi. ma’lumotlar bazasi esa bu jarayonda ishtirok etuvchi eng muhim omil sanaladi. mbbt — (m a’lumotlar bazasini boshqaruvchi tizim) ma’lumotlar bazasi hosil qilish, ularni to‘ldirish va qayta ishlashni amalga oshiruvchi tizimdir. hozirgi kunda ko'plab mbbtlar qo'llanilmoqda, ulaming asosiy qismi maxsus til sifatida yaratilgan. bunday tizimlar sarasiga clirrer, paradox, foxpro tillarini ko‘rsatish mumkin. ma’lumotlar bazalarining (mb) aksariyat ko‘pchiligi jadvalsimon tuzilishga ega. jadvalsimon tuzilishda kerakli ma’lumotlar qator va ustunlaming kesishishi bilan aniqlanadi. mb da ustunlar — mavdonlar. qatorlar — yozuvlar deyiladi. maydonlar mb strukturasini tashkil qilsa, yozuvlar esa unda saqlanuvchi ma’lumotni o‘zida aks ettiradi. oddiy bazalarni maxsus dasturiy vositalarsiz ham tuzish mumkin. fayl ma’lumotlar bazasi bo‘lishi uchun …

2 / 27

sh yo‘li bilan ma’lum bir natija olishimiz mumkin. lekin telefon raqami deb nomlangan maydondagi ma’lumotlarni (telefon raqamlari raqam bilan yozilgan bo'lsa ham) qo‘shish mumkin emas. demak, bu maydonlar turli xususiyatlarga ega va har xil tiplarga taaluqlidir. har qanday maydonning asosiy xususiyati bo'lib uning uzunligi hisoblanadi. maydon uzunligi ramziy belgilar bilan ifodalanadi. maydonga qancha ma’lum joylashishi uning uzunьgiga bog‘liq. ramziy belgilar bitta yoki ikkita baytlar bilan kodlanadi, shuning uchun shartli ravshda maydon uzunligini baytlarda o‘lchash mumkin. maydonning noyob xususiyatlaridan biri — uning nomidir. bitta ma’lumot bazasi bir xil nomdagi ikki maydonga ega bo'la olmaydi, chunki kompyuter ularning tarkibidan adashib ketadi. ammo maydonning nomidan tashqari — imzo deb nomlangan yana bir xususiyati bor. imzo — ustunning sarlavhasini ifodalovchi axborotdir. agar imzo berilmagan bo’lsa ham, uni maydon nomi bilan almashtirmaslik lozim. turli maydonlarga, masalan, bir xil imzo berish mumkin. bu kompyuterni ishiga xalaqit bermaydi, chunki maydonlar turli nomlarga ega bo‘lib qolmoqda. turli tipdagi …

3 / 27

li maydonda ham saqlasa bo‘ladi, lekin pullik formatda ular bilan ishlash qulayroqdir. bu holatda kompyuter sonlarni pul birliklari bilan birga tasvirlaydi, so‘m va tiyinlarni, font va penslarni, dollar va sentlarni ajratadi. 5. zamonaviy mb o‘zida faqat raqam va harflarnigina emas, balki surat, musiqali klip va videoyozuvlami ham saqlashi mumkin. bunday obyektlar uchun mo'ljallangan maydon — ole obyekti maydoni deb ataladi. 6. matnli maydon o'lchamining chegaralanganligi (256 simvoldan ortiq emas) — uning kamchiligidir. agar maydonga uzun matn kiritish lozim bo‘lsa, o'zida 65535 ramziy belgi saqlovchi memo tipidagi maydondan foydalaniladi. memo maydonining afzaligi— ma’lumotlar maydonda emas, boshqa joyda saqlanadi. mavdonda esa matn manzilini ko'rsatuvchi ma’lumot joylashgan. 7. hisoblagich — qiziqarli maydondir. bir ko‘rinishda bu maydon oddiy raqamli maydonga o'xshaydi, ammo u avtomatik o‘sib borish xususiyatiga egadir. agar bazada shunday maydon bo‘lsa, unga yangi yozuv kiritilganda, oldingi yozuvga nisbatan bir birlikka yuqoriroq son avtomatik ravishda kiritiladi. bu maydon yozuvlarni raqamlashda qulay. maydon nomi …

4 / 27

f harflarini «yolg‘on» sifatida kiritish mumkin. logik maydonlardagi yozuvlar doim «f» yoki «t» belgilari ko'rinishida ifodalanadi. 3. mbbt elementlari. 4. relyatsion ma’lumotlar bazasi. ma’lumotlar bazasi — bu о ‘zaro bog‘langan va tartiblangan ma’lumotlar majmuasi bo ‘lib, u kо‘rilayotgan obyektlarning xususiyatini, holatini va obyektlar o ‘rtasidagi munosabatni ma’lum sohada tavsiflaydi. image1.png image2.png image3.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 27

ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari - Page 5

Want to read more?

Download all 27 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari"

mavzu: ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari. mavzu: ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari. 15.01.2016 reja: ma’lumotlar bazasi. maydonlar . mbbt elementlari. relyatsion ma’lumotlar bazasi. mbbs arxitekturasi. 1. ma’lumotlar bazasi ma’lumotlarni saqlash — kompyuterning muhim vazifalaridan biri hisoblanadi. ma’lumotlar bazasi esa bu jarayonda ishtirok etuvchi eng muhim omil sanaladi. mbbt — (m a’lumotlar bazasini boshqaruvchi tizim) ma’lumotlar bazasi hosil qilish, ularni to‘ldirish va qayta ishlashni amalga oshiruvchi tizimdir. hozirgi kunda ko'plab mbbtlar qo'llanilmoqda, ulaming asosiy qismi maxsus til sifatida yaratilgan. bunday tizimlar sarasiga clirrer, paradox, foxp...

This file contains 27 pages in PPTX format (116.8 KB). To download "ma’lumotlar omborini boshqarish tizimlari (mobt): asosiy tushunchalar va funksional imkoniyatlari", click the Telegram button on the left.

Tags: ma’lumotlar omborini boshqarish… PPTX 27 pages Free download Telegram