jamoa va guruh tushunchalari

DOCX 8 pages 54.4 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 54.4 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

9-mavzu: jamoa va guruh tushunchalari. 1.kichik guruhlar klassifikatsiyasi. 2.guruhda o'zaro moslik va psixologik muhit. 3.guruhiy qaror qabul qilish va uning omillari. 4.guruhda boshqaruv muammosi. 5.konformizm va uning oqibatlari. 6.ijtimoiy ta'sir (fasilitatsiya va ingibitsiya) hodisasi. 7.liderlik. liderlik usullari va nazariyalari. 8.superliderlik va uning shakllanish bosqichlari. jamoa va gurux psixologiyasi bir vaqtning o‘zida shaxsga turli ijtimoiy guruhlarning ta’siri bo‘lib, ma’lum davrda bir ijtimoiy guruhning shaxsga ta’siri sezilarliroq va ahamiyatliroq, ikkinchisiniki esa sal kamroq bo‘ladi. masalan, o‘quvchilik yillarida maktabdagi o‘quvchilar guruhining ta’siri mahalladagi o‘rtoqlar davrasinikidan kuchliroq bo‘lishi, yangi xonadonga kelin bo‘lib tushgan qiz uchun yangi oila muhitining ta’siri talabalik guruhinikidan kuchliroq bo‘lishi tabiiy. lekin har bir alohida daqiqada biz doimo ma’lum guruhlar ta’sirida bo‘larkanmiz, bunda guruhning o‘zi nima? guruh – ma’lum ijtimoiy faoliyat maqsadlari asosida to‘plangan, muloqot ehtiyojlari qondiriladigan insonlar uyushmasi bo‘lib, bunda ikkita asosiy mezon mavjud, ya’ni biror faoliyatning bo‘lishligi (muloqot, o‘yin, o‘qish, mehnat) hamda u erda odamlarning o‘zaro muloqoti uchun imkoniyatning …

2 / 8

a har bir oilada shunday harakatlarga nisbatan ijobiy ustanovka shakllanadi. bunda bola uchun referent rolini ota-onasi, kattalar, mahalladagi hurmatli insonlar o‘ynaydi. 2. qiyoslash guruhlari – bu shunday guruhki, shaxs o‘sha guruhga kirishni, uning ma’qullashiga muxtoj bo‘lmaydi, lekin o‘z harakatlarini yo‘lga solishda unga asoslanadi va korreksiya qiladi. masalan, talabalar guruhida shunday yoshlar bo‘lishi mumkinki, shaxs ular bilan umuman muloqotda bo‘lmaydi, ularning fikrlari yoki qarashlarini yoqlamaydi, lekin bu guruh aynan o‘shalarga o‘xshamaslik va o‘z ustida ko‘proq ishlashga o‘zini safarbar qilish uchun kerak bo‘ladi, yoki talaba-yoshlar sessiya yakunlariga ko‘ra differensial stipendiya oladilar. o‘rtacha o‘zlashtiruvchi talaba uchun «hamma talabalar» oladigan stipendiya miqdorini nazarda tutib, o‘zini tinchlantiradi, a’lochi esa, o‘zinikini nafaqat oddiy, o‘rtachalar bilan balki, davlat stipendiyalarini oladiganlar bilan ham solishtiradi. ko‘rsatgichlar qanchalik yuqori bo‘lsa, shunga mos da’vogarlik darajasi ham yuqori bo‘ladi, shaxsning qiyoslash guruhlari ham ortiqroq bo‘ladi. 3.negativ guruhlar – shundayki, shaxs ularning xatti-harakatlaridan ataylab voz kechadi, chunki ular shaxsiy qarashlardan mutloq farq qiladi. …

3 / 8

shgan odamlar, partiya a’zolarining bog‘liqligi ikkilamchi guruhga misol bo‘ladi. ularda ham umumiylik bo‘ladi, masalan, partiyani oladigan bo‘lsak, ular toshkentda bo‘ladimi, samarqanddami, baribir umumiy g‘oya atrofida birlashishadi, a’zolik badallarini vaqtida to‘lab turishadi, saylov oldi kompaniyalarida bir-birlarini qo‘llab-quvvatlab turadilar. 3. rasmiy guruhdagi munosabatlar rasmiy normalar va huquq burchlar tizimi bilan belgilangan bo‘ladi, masalan, guruhda boshliq bilan xodimlar o‘rtasidagi munosabatlarni ta’minlovchi guruh rasmiy bo‘ladi. 4. norasmiy – ichki, bevosita psixologik munosabatlarni ta’minlovchi guruh hisoblanadi. masalan, do‘stlar guruhi, ulfatlar guruhi. turli guruhlar inson hayotida bir necha funksiyalarni bajaradilar: a) ijtimoiylashtiruvchi funksiya; b) instrumental, ya’ni, aniq mehnat funksiyalarni amalga oshirishga imkon beruvchi muhit; v) ekspressiv – odamlarning o‘zgalarning tan olishlari, hurmatga sazovor bo‘lish, ishonch qozonishini ta’minlash; g) qo‘llab-quvvatlash, ya’ni, qiyin paytlarda, muammolar paydo bo‘lganda odamlarni birlashtirish funksiyasi. guruh o‘lchamlari va uning tizimi. guruhlar ulardagi odamlar soniga ko‘ra katta va kichik guruhlarga bo‘linib, psixologiyada ko‘proq kichik guruhlar o‘rganiladi. uni necha kishi tashkil etishi, necha kishi hamkorlikdagi …

4 / 8

lariga o‘zi xohlab-xohlamay bo‘ysuna boshlaydi. xullas, olimlar (j.moreno) kichik guruhning boshlang‘ich miqdori 2-3 kishi va yuqori chegarasini 30-40 kishidan iborat bo‘lishligi haqidagi to‘xtamga kelishdi. har bir guruh o‘ziga xos psixologik tizimga ega bo‘lib, uni tashkil etuvchi elementlar nisbatan barqaror hisoblanib, ular guruh a’zolari xulq-atvorini muvofiqlashtirib turadi. guruhning psixologik tizimini tashkil etuvchi elementlardan biri – guruhning maqsadidir. guruh maqsadi – odamlarni jamoa mehnati atrofida uyushtirib, birlashtiruvchi psixologik elementdir. masalan, barcha talabalarning maqsadi – o‘qish, professional malaka orttirib, mutaxassis bo‘lib etishish. keyingi elementlardan biri guruhning avtonomligi darajasi bo‘lib, u ham ma’lum ahamiyatga ega omil, chunki har bir a’zo umumiy maqsad asosida birlashgan bo‘lsa ham, ularning har birining o‘z burch va vazifalari bor va shu nuqtai nazardan har bir odam o‘z imkoniyatlarini o‘zicha ishga solib, o‘zaro munosabatlarga sabab bo‘ladi. guruhning psixologik tizimga ta’sir etuvchi omillariga yana ularning jinsiy, yosh jihatdan, ma’lumoti va malakasi nuqtai nazaridan farq qiluvchi va uyg‘unlikni tashkil etuvchi omillar ham …

5 / 8

adi. guruhlarda psixologik o‘zaro moslik. guruh hayoti va undagi a’zolarning o‘zlarini yaxshi his qilishlari ko‘p jihatdan ularning hamkorlikda ishlay olishlari va bir-birlariga ijobiy munosabatda bo‘la olishlariga bog‘liq bo‘lib, bu hodisa psixologiyada psixologik moslik tushunchasi bilan tushuntiriladi. psixologik moslik deganda, guruh a’zolari sifatlari va qarashlarining aynanligi emas, balki ular ayrim sifatlarining mos kelishi, qolganlarining kerak bo‘lsa, tafovut qilishi nazarda tutiladi. moslikning mezoni sifatida n.obozov quyidagilarni ajratadi: a) faoliyat natijalari; b) a’zolarning sarflagan kuch-energiyalari; v) faoliyatdan qoniqish. ikki xil o‘zaro moslik farqlanadi: psixofiziologik va ijtimoiy psixologik. psixofiziologik moslikda faoliyat jarayonida odamlarning bir xil va mos tarzda harakat qila olishlari, reaksiyalar mosligi, ish ritmi va tempidagi uyg‘unliklar nazarda tutilsa, ijtimoiy-psixologik moslikda ijtimoiy xulqdagi moslik – ustanovkalar birligi, ehtiyoj va qiziqishlar, qarashlardagi monandlik, yo‘nalishlar birligi nazarda tutiladi. birinchi xil moslik ko‘proq konveyer usulida ishlanadigan sanoat korxonalari xodimlarida samarali bo‘lsa, bu oliygoh o‘qituvchilari, ijodiy kasb egalarida iloji yo‘q va bo‘lishi mumkin ham emas, ularda ko‘proq …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "jamoa va guruh tushunchalari"

9-mavzu: jamoa va guruh tushunchalari. 1.kichik guruhlar klassifikatsiyasi. 2.guruhda o'zaro moslik va psixologik muhit. 3.guruhiy qaror qabul qilish va uning omillari. 4.guruhda boshqaruv muammosi. 5.konformizm va uning oqibatlari. 6.ijtimoiy ta'sir (fasilitatsiya va ingibitsiya) hodisasi. 7.liderlik. liderlik usullari va nazariyalari. 8.superliderlik va uning shakllanish bosqichlari. jamoa va gurux psixologiyasi bir vaqtning o‘zida shaxsga turli ijtimoiy guruhlarning ta’siri bo‘lib, ma’lum davrda bir ijtimoiy guruhning shaxsga ta’siri sezilarliroq va ahamiyatliroq, ikkinchisiniki esa sal kamroq bo‘ladi. masalan, o‘quvchilik yillarida maktabdagi o‘quvchilar guruhining ta’siri mahalladagi o‘rtoqlar davrasinikidan kuchliroq bo‘lishi, yangi xonadonga kelin bo‘lib tushgan qiz uchun yangi oila...

This file contains 8 pages in DOCX format (54.4 KB). To download "jamoa va guruh tushunchalari", click the Telegram button on the left.

Tags: jamoa va guruh tushunchalari DOCX 8 pages Free download Telegram