chiziqsiz regressiya

DOCX 7 pages 198.8 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 198.8 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

6-mavzu. chiziqsiz regressiya reja 6.1. iqtisodiy-ijtimoiy jarayonlarda bog’likliklar turlarini o’rganish. 6.2. korrelyatsiya koeffitsientining turlari va hisoblash usullari. 6.3. chiziqli va chiziqsiz regression bog’lanishlar. 6.6.korrelyatsion-regression tahlilda eng kichik kvadratlar usulining qo’llanilishi. tayanch iboralar: bog’lanish, korrelyatsion bog’lanish, chiziqli, chiziqsiz bog’lanish, regressiya, eng kichik kvadratlar usuli. 6.1. iqtisodiy-ijtimoiy jarayonlarda bog’likliklar turlarini o’rganish ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlar o’rtasidagi o’zaro bog’lanishlarni o’rganish ekonometrika fanining muhim vazifalaridan biridir. bu jarayonda ikki xil belgilar yoki ko’rsatkichlar ishtirok etadi, biri bog’liq bo’lmagan o’zgaruvchilar, ikkinchisi bog’liq o’zgaruvchilar hisoblanadi. birinchi turdagi belgilar boshqalariga ta’sir etadi, ularning o’zgarishiga sababchi bo’ladi. shuning uchun ular omil belgilar deb yuritiladi, ikkinchi toifadagilar esa natijaviy belgilar deyiladi. masalan, iste’molchining daromadi ortib borishi natijasida uning tovar va xizmatlarga bo’lgan talabi oshadi. bu bog’lanishda talabning ortishi natijaviy belgi, unga ta’sir etuvchi omil, ya’ni daromad esa omil belgidir. omillarning har bir qiymatiga turli sharoitlarida natijaviy belgining har xil qiymatlari mos keladigan bog’lanish korrelyatsion bog’lanish yoki munosabat deyiladi. korrelyatsion bog’lanishning xarakterli …

2 / 7

yoki kuchsiz) bog’lanish mavjudligini baholashdan iborat. bu korrelyatsion tahlil deb ataluvchi usulning vazifasi hisoblanadi. korrrelyatsion tahlil deb hodisalar orasidagi bog’lanish zichlik darajasini baholashga aytiladi. omillarning o’zaro bog’lanishi 2 turga bo’linadi: funktsional bog’lanish va korrelyatsion bog’lanish (6.1-rasm). yunalishlarning o’zgarishiga karab, bog’lanishlar ikki turga bo’linadi: to’gri bog’lanish va teskari bog’lanishlar. analitik ifodalarning ko’rinishlariga qarab ham bog’lanishlar ikki turga bo’linadi: to’g’ri chiziqli va chiziksiz bog’lanishlar (6.2.-rasm). fuktsional bog’lanishlarda bir o’zgaruvchi belgining har qaysi qiymatiga boshqa o’zgaruvchi belgining anik bitta qiymati mos keladi. 6.2. korrelyatsiya koeffitsientining turlari va hisoblash usullari korrelyatsion tahlil korrelyatsiya koeffitsientlarini aniqlash va ularning muhimligini, ishonchliligini baholashga asoslanadi.[footnoteref:1] [1: gujarati d.n. basic econometrics. mcgraw-hill, 4th edition, 2003 (gu),inc.p. 90] ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlar orasida o’zaro bog’lanishlar xarakteriga qarab ikki turga bo’linadi: funktsional bog’lanish - bu shunday to’liq bog’lanishki, unda bir belgi yoki belgilar o’zgarish qiymatiga har doim natijaning ma’lum me’yorda o’zgarishi mos keladi. korrelyatsion bog’lanish - bu shunday to’liqsiz bog’lanishki, unda omillarning har …

3 / 7

hebnoe-posobie.html ] chiziqli korrelyatsiya koeffitsientining hisoblash formulasi: (6.1) bu erda, - x belgining kvadratik farqining o’rtachasi; - u belgining kvadratik farqining o’rtachasi. ; (6.2) . (6.3) determinatsiya koeffitsienti korrelyatsiya koeffitsientining kvadratiga teng. korrelyatsiya koeffitsienti (r) –1 dan +1 oralig’ida bo’ladi.agar bo’lsaomillar o’rtasida bog’lanish mavjud emas, bo’lsa, to’g’ri bog’lanish mavjud - teskari bog’lanish mavjud funktsional bog’lanish mavjud. bog’lanish zichlik darajasi odatda quyidagicha talqin etiladi. agar gacha – kuchsiz bog’lanish; – o’rtacha zichlikdan kuchsizroq bog’lanish; – o’rtacha bog’lanish; – o’rtachadan zichroq bog’lanish; – zich bog’lanish. korrelyatsion taxlil o’tkazilganda quyidagi korrelyatsiya koeffitsientlari hisoblanadi: 1. xususiy korrelyatsiya koeffitsientlari. xususiy korrelyatsiya koeffitsienti asosiy va unga ta’sir etuvchi omillar o’rtasidagi bog’lanish zichligini bildiradi. 2. juft korrelyatsiya koeffitsientlari asosiy omil inobatga olinmagan nuqtada hisoblanadi. agar juft korrelyatsiya koeffitsienti 0,6 dan katta bo’lsa, unda omillararo bog’lanish kuchli deb hisoblanadi va erkin omillar ma’lum darajada bir birini takrorlaydi. agar modelda o’zaro bog’langan omillar qatnashsa, model yordamida qilingan hisoblar noto’g’ri …

4 / 7

nchi darajali parabola – n-darajali parabola – giperbola – b- darajali giperbola – logarifmik – yarim logarifmik – ko’rsatkichli funktsiya – darajali funktsiya – logistik funktsiya – y x y x y x y x y x y x 6.3.-rasm.chiziq li va chiziqsiz regression bog’lanishlar[footnoteref:4] [4: shodiev t.sh. va boshqalar. ekonometrika. o’quv qo’llanma. –t.: tdiu, 2010 , 15 b. ] bog’lanishlar chiziqli bo’lsa, u holda bog’lanish zichligi baholashda korrelyatsiya koeffitsientidan foydalanish mumkin: , (6.4) bu erda, va mos ravishda va o’zgaruvchilarning o’rtacha kvadratik chetlanishidir va ular quyidagi formulalar yordamida hisoblanadi: , (6.5) shuningdek, korrelyatsiya koeffitsientini hisoblashning quyidagi modifikatsiyalangan formulalaridan ham foydalanish mumkin: yoki (6.6) regression tahlil natijaviy belgiga ta’sir etuvchi omillarning samaradorligini aniqlab beradi. regressiya so’zi lotincha regressio so’zidan olingan bo’lib, orqaga harakatlanish degan ma’noga ega. bu atama korrelyatsion tahlil asoschilari f.galton va k.pirson nomlari bilan bog’liqdir. regression tahlil natijaviy belgiga ta’sir etuvchi belgilarning samaradorligini amaliy jihatdan etarli darajada aniqlik …

5 / 7

nolga teng bo’lishi kerak: (6.9) (6.10) bu normal tenglamalar tizimi. regression modelning parametrlarini baholash bog’liq o’zgaruvchi y ning taqsimlanish ehtimolini topishdir. modelda yi normal taqsimlangan va variatsiyasi: var (y)=2 ga teng eng kichik kvadratlar usulida hisoblash tamoyili yi larning xaqiqiy qiymatlarining o’rtacha qiymatidan farqining kvadrati summasini topishdan iborat. demak: yoki (6.11) bu erda, s - farqlar kvadratlari summasi. va , qiymatlarini topish uchun s ning va bo’yicha birinchi xosilasini topamiz: (6.12) har bir xosilani nolga tenglashtirib hisoblab topilgan larning qiymatini hisoblaymiz. (6.13) yoki bunga ekvivalent ravishda (6.14) bu tenglamalar eng kichik kvadratlar usulida normal tenglamalar deb ataladi. bunda e eng kichik kvadratlar qoldig’i: (6.15) tenglama larga nisbatan echiladi. (6.16) bu tenglikni boshqacha ko’rinishda ham yozish mumkin: demak (6.17) larning qiymati topilgandan so’ng larni birinchi tenglamadan topamiz. demak, (6.18) mustaqil ishlash uchun nazorat savollari 1. korrelyatsion-regression tahlilning maqsadlari nimalardan iborat? 2. juft, xususiy va ko’plikdagi korrelyatsiya koeffitsientlarining farqi nimadan iborat? 3. …

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "chiziqsiz regressiya"

6-mavzu. chiziqsiz regressiya reja 6.1. iqtisodiy-ijtimoiy jarayonlarda bog’likliklar turlarini o’rganish. 6.2. korrelyatsiya koeffitsientining turlari va hisoblash usullari. 6.3. chiziqli va chiziqsiz regression bog’lanishlar. 6.6.korrelyatsion-regression tahlilda eng kichik kvadratlar usulining qo’llanilishi. tayanch iboralar: bog’lanish, korrelyatsion bog’lanish, chiziqli, chiziqsiz bog’lanish, regressiya, eng kichik kvadratlar usuli. 6.1. iqtisodiy-ijtimoiy jarayonlarda bog’likliklar turlarini o’rganish ijtimoiy-iqtisodiy jarayonlar o’rtasidagi o’zaro bog’lanishlarni o’rganish ekonometrika fanining muhim vazifalaridan biridir. bu jarayonda ikki xil belgilar yoki ko’rsatkichlar ishtirok etadi, biri bog’liq bo’lmagan o’zgaruvchilar, ikkinchisi bog’liq o’zgaruvchilar hisoblanadi. birinchi...

This file contains 7 pages in DOCX format (198.8 KB). To download "chiziqsiz regressiya", click the Telegram button on the left.

Tags: chiziqsiz regressiya DOCX 7 pages Free download Telegram