optika pa'ninen fizika qa'nigeligi

DOCX 22 pages 1.3 MB Free download

22 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.3 MB

File type DOCX

Pages 22

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 22

berdaq atindag’i qaraqalpaq ma’mleketik universitetinin’ fizika fakulteti fizika qa’nigeliginin’ 2a-kurs studenti baymuratova zuxranin’ optika pa’ninen kurs jumisi orinlag’an: baymuratova z. qabillag’an: prof. b.abdikamalov ko’z optikaliq sistema sipatinda mazmuni kirisiw 3 tiykarg’i bo’lim 1. ko’zdin’du’zilisi. 10 2.ko’zdin’ kemshilikleri. 15 3. jaqinnan ko’re ko’z. 19 4. uzaqtan ko’re ko’z 21 5.ko’zaynekler 23 juwmaqlaw. 29 paydalanilg’an a’debiyatlar 30 kirisiw adam ko’zi- adamnin’ ko’riwshi ju’p sezgi organi. adam ko’zi bastin’ to’be aldi bo’leginde jaylasqan bolip, onin’ a’tirapinda qas, qabaq, kirpikler jaylasqan. usi ag’zalar mimikada iskerlik penen qatnasadi. adam ko’zinin’ islew prinsipi jaqtiliqtin’ mug’dari menen u’zliksiz baylanisli. ko’z optikaliq sistema bolip, buyimnin’ su’wretin ko’z qabig’inin’ jaqtiliqqa sezgir bolg’an tor siyaqli perdesinde payda boladi. ko’z sirtqi ta’repinen u’sh perde menen oralg’an. sirtqi perde sklera yamasa aq perde dep ataladi. bul tig’iz perde ko’zdi sirtqi ta’sirlerden saqlaydi. aq perdege ko’p tamirli perde ha’m o’lshemleri 0,001 sm den kishi bolg’an ju’da kishi jaqtiliqqa sezgir elementlerden du’zilgen tor siyaqli …

2 / 22

en’. ko’zge tu’setug’in nurlar shox perde sirtinda en’ ko’p sinadi. ga’whar ha’m nurdi qosimsha ra’wishte aziraq sindiradi. biz ko’z benen ko’rip atirg’an buyimnin’ ko’rinisi tor perdede jaylasadi; ol haqiyqiy, kishireygen ha’m keri ko’rinisi boladi. bizin’ miyimizdin’ korrektlew ta’siri astinda buyimnin’ jaylasiwi haqqinda tuwri oyg’a iye bolamiz. buyimnin’ ko’zden uzaqlig’i o’zgerisine qaramay, onin’ tor perdedegi ko’rinisi aniqlig’insha qalaberedi. bunin’ sebebi sol, ko’z ga’whari o’z iymekliginin’ ha’m sol menen birge, o’z optikaliq ku’shin o’zgerte aladi. ko’zimizge ju’da jaqin turg’an buyimg’a qarag’animizda ko’z mu’skulleri ga’wharinin’ do’nesligin asiradi ha’m ga’whar o’zinen o’tip atirg’an nurlardi ku’shlirek sindiradi. uzaqta turg’an buyimlarg’a qaralg’anda ese ga’whar yassilaw bolip qaladi ha’m onin’ sindiriw qa’biliyeti ku’shsizlenedi. demek, ko’z ga’wharinin’ fokus aralig’i o’zgerip turadi. ko’z ga’wharinin’ focus aralig’i gu’zetilip atirg’an buyimg’a shekem bolg’an aralig’ina maslaw qa’biliyetin akkomadaciya delinedi.biraq ko’z akkomadaciyasinin’ ma’lim bir shegarasi boladi: biz ju’da jaqin turg’an buyimlardi aniq ko’re almaymiz, sebebi ko’zdin’ tor perdesinde bul buyimlardin’ aniq ko’rinisi payda …

3 / 22

hi bolmawi kerek. ko’riw mu’yeshi qansha u’lken bolsa, buyimnin’ ko’riniside sonsha aniq ko’rinedi. buyimdi ko’riw ushin en’ qolay araliq en’ jaqsi ko’riw aralig’i dep, ko’zden usi araliqta turatug’in noqat ese akkomadaciyanin’ en’ jaqin noqati dep ataladi. normal ko’z ushin en’ jaqsi ko’riw aralig’i 25sm ge ten’ dep esaplanadi. normal ko’z akkomadaciyasinin’ en’ uzaq noqati sheksiz uzaqlasqan noqat esaplanadi. bul noqat ko’zdin’ sharshamag’an jag’dayina tuwra keledi. tiykarg’i bo’lim ko’z adamnin’ ko’riw organi bolip, ko’z ko’p ta’repten quramalilasqan optikaliq sistemadan quralg’an bolip esaplanadi. adam ko’zinin’ diametri 2,5sm ge ten’. mine usi diametr ko’zdin’ kesesi delinedi. ko’zdin’ tiniq ha’m do’nes bo’legi aldi bo’legi shax perde delinedi. ishki bo’legi ese tamirli perde menen qaplang’an tamirli perde shax perde aldinda radugali perdege aylanadi. radugali perdenin’ ortasinda ko’z qarashig’i dep ataliwshi turkis don’gelegi jaylasqan. ko’z kesesinin’ ishinde radugali perde ha’m ko’z ga’whari jaylasqan, ko’z ga’wharinin’ sindiriw ko’rsetkishi 1.4. ko’z ga’whari mo’ldir deneden turadi. eki jaqlama do’nes …

4 / 22

rat: sirtqi – fibroz orta – qan tamir ishki –tor siyaqli perde, ko’z suyiqlig’i, ko’zz ga’whari, shiyshe siyaqli dene ko’z kesesinin’ ishki bo’legi ko’z ga’whari, ko’z suyiqlig’i ha’m shiyshe ta’rizli deneden ibarat. bulardin’ ha’mmesi tiniq, shiyshe ta’rizli bolip, ko’zge tu’setug’in jaqtiliq nurinin’ sindiriw qa’siyetine iye. ko’riw nervinin’ mayda talashalari ko’z kesesinin’ torsilion perdesinin’ arqa betinde jaylasqan tayaqsha siyaqli ha’m kolba siyaqli retseptorlar (kletkalar) menen tutasqan bolip, olardag’i qozg’alisti qabil qiladi. nerv talashalari birlesip, ko’riw nervi talasin payda etedi ha’m ol tor siyaqli perdenin’ arqa bo’leginde jaylasqan arnawli tesikshe arqali bas miyg’a kiredi. ol aldin orta miyg’a ha’m araliq miyg’a ko’riw do’n’esine baradi. son’ bas miydin’ o’tkiziwshi jollarina birlesip, bas miy qabig’inin’ en bo’leginde jaylasqan ko’riw orayinin’ nerv kletklarina tutasadi. ko’riw analizatorinin’ bo’lekleri: 1 – ko’z tor perdesinde jaylasqan jaqtiliq seziwshi organlar (ko’riw analizatorinin’ periferik bo’legi – retseptorlari); 2 – ko’riw nervi (ko’riw analizatorinin’ o’tkiziwshi bo’legi); 3 – bas miy qabig’inin’ …

5 / 22

erdin’ formasi, ren’i, ko’rinisi ha’m basqa qa’siyetleri ko’zdin’ tor perdesine aniq o’tkiziledi. jaqtiliq ko’p bolg’anda ko’z qarshig’i tarayadi ha’m tor perdesine jetkiziletug’in nurlardin’ ag’imi kemeyedi, jaqtiliq kem bolg’anda ese qarashiq ken’eyedi ha’m tor perdedegi retseptorlarg’a jetkiziletug’in nurlardin’ ag’imi ko’beyedi. bunnan tisqari, adam emociyag’a berilgeninde, qariqqaninda, awiriw sezgeninde ko’z qarashig’i ken’eyedi. bul simpatik nervtin’ qozg’alisi ha’m bawir u’sti bezinin’ mag’iz bo’leginde ajiralatug’in adrenalin ha’m adrenalinliq emes garmonlarinin’ ko’beyiw sebepli boladi. ko’zdin’ ha’rqiyli ren’lerdi ko’riw maydani. ko’zdin’ ha’rqiyli ren’degi na’rselerdi ko’riw maydani birdey bolmaydi. aq ren’di ko’riw maydani en’ u’lken, ko’k ha’m sari ren’lerdi ko’riw maydan onnan kishilew, qizil ha’m jasil ren’lerdi ko’riw maydani ja’nede kishi boladi. ko’zdin’ ha’r qiyli ren’lerdi ko’riw maydanlari tu’rlishe boliwi tor qabatinin’ tu’rli bo’leklerinde tayaqsha ta’rizli ha’m kolba ta’rizli retseptorlardin’ ha’r qiyli jaylasiwina baylanisli. ko’zdin’ ko’riw maydani shegarasi o’lshew asbabi esaplanadi. ko’zdin’ kemshilikleri. uzaqtan ko’rer ko’z. jaqinnan ko’rer ko’z ko’zdin’ ko’riw uqibinin’ pa’seyiwi, ko’riwdin’ pa’seyiwi – ko’riw …

Want to read more?

Download all 22 pages for free via Telegram.

Download full file

About "optika pa'ninen fizika qa'nigeligi"

berdaq atindag’i qaraqalpaq ma’mleketik universitetinin’ fizika fakulteti fizika qa’nigeliginin’ 2a-kurs studenti baymuratova zuxranin’ optika pa’ninen kurs jumisi orinlag’an: baymuratova z. qabillag’an: prof. b.abdikamalov ko’z optikaliq sistema sipatinda mazmuni kirisiw 3 tiykarg’i bo’lim 1. ko’zdin’du’zilisi. 10 2.ko’zdin’ kemshilikleri. 15 3. jaqinnan ko’re ko’z. 19 4. uzaqtan ko’re ko’z 21 5.ko’zaynekler 23 juwmaqlaw. 29 paydalanilg’an a’debiyatlar 30 kirisiw adam ko’zi- adamnin’ ko’riwshi ju’p sezgi organi. adam ko’zi bastin’ to’be aldi bo’leginde jaylasqan bolip, onin’ a’tirapinda qas, qabaq, kirpikler jaylasqan. usi ag’zalar mimikada iskerlik penen qatnasadi. adam ko’zinin’ islew prinsipi jaqtiliqtin’ mug’dari menen u’zliksiz baylanisli. ko’z optikaliq sistema bolip, buyimnin’ su’w...

This file contains 22 pages in DOCX format (1.3 MB). To download "optika pa'ninen fizika qa'nigeligi", click the Telegram button on the left.

Tags: optika pa'ninen fizika qa'nigel… DOCX 22 pages Free download Telegram