botanika 6-sinf imtihon javoblari

PDF 39 pages 830.6 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 39
2020 - 2021 – o’quv yilida o’rta ta’lim maktablarining 6 - sinf o’quvchilari uchun botanika fanidan mustaqil shug‘ullanish uchun imtihon javoblari telegram kanal: @imtihonjavoblari2021uz murojaat uchun: @imtihon_01 yil 2021- botanika 6-sinf 1-bilet 1. tabiatda o‘sadigan qanday dorivor o‘simliklarni bilasiz? dorivorlik xususiyati haqida aytib bering? inson dorivor o‘simliklardan keng foydalanadi. hozirgi davrda dorivor o‘simliklaming 1500 dan ortiq turidan dunyo miqyosida foydalaniladi. shuning uchun ham ba’zi bir dorivor o‘simliklar doimiy ravishda yig‘ilishi natijasida ulaming zaxiralari kamayib ketmoqda. daryo va ko‘llar sohilidagi to‘qaylarda, semam yerlarda dorivor gulxayri o‘sadi. u gulxayri turkumiga oid, bo‘yi 70-150 sm keladigan ko‘p yillik o‘t. ildizidan tayyorlangan damlama ilmiy tabobatda yo‘talga qarshi ishlatiladi. tuzumdoshlardan keng tarqalgan begona o‘tlar qatoriga mingdevona va bangidevona turkumlari ham kiradi (117-, 118-rasmlar). bulaming har ikkalasi ham qo‘lansa hidli, o ‘ta zaharli, shu bilan bir qatorda dorivor o ‘simlik hamdir. tabiiy holda uchraydigan dorivor o‘simliklarga bo‘yi- modaron, bo‘znoch turkumining vakillari kiradi. gulzorlarda to qish kelguncha …
2 / 39
‘uj va tik; sadaqayrag‘ ochniki sharsimon bo‘ladi (3rasm). tabiiy holda o‘sadigan daraxtlar sharoitga qarab birbiridan keskin farq qiladi. tog‘laming o‘rta qismidagi archa bo‘ydor bo‘lib o‘ssa, eng balandliklardagisi esa yerdan 0,5- 1 m ko‘tariladi, xolos. bu hoi o‘simliklami doimiy esib turadigan shamoldan va qishning qattiq sovuqlaridan saqlaydi. 3. kartoshka tugunagini kesing va uning bir bo‘lagiga bir tomchi yod tomizing. qanday o‘zgarish kuzatiladi? kartoshka tugunagida qaysi modda zahira holda to‘plangan? fikringizni izohlab bering? 2-bilet 1. gullar qanday usullar bilan changlanadi? changdonda yetilgan changlaming urug‘chi tumshuqcha- siga tushishiga changlanish deyiladi. changlanish chetdan changlanish, o'z-o'zidan changla­ nish (71-rasm) va sun’iy changlanishga bo‘linadi. 2. o‘simliklar hayotida barglarning suv bug‘latishi qanday ahamiyatga ega? 0 ‘simliklar hayotidagi muhim jarayonlardan yana bin suv bug‘latishdir. suv bug‘lanishi tufayli ildiz orqali suv va mineral tuzlaming so‘rilishi tezlashadi. bu moddalar poya bo‘ylab harakat qiladi. suv bug‘latish o‘simlik organ- larini qizib ketishdan saqlaydi. buni tajribada oson tekshirib ko‘rish mumkin. masalan, gultuvakda o‘sib …
3 / 39
n keyin ta­ rozi pallalari qadoq toshlar orqali yana muvozanatga kelti­ riladi va bir sutkada qancha suv bug‘langanligi aniqlanadi. 0 ‘simliklar tuiiga va qayerda o‘sishiga qarab tuproqdan ola- digan suvni turli darajada bug*latadi. issiq va quruq sharoitda o‘sadigan 0‘simliklar suvni nisbatan kam bug‘latadi. chunki ayrim cho‘l o‘simliklarining barglari juda maydalashib ket- gan (saksovulda) yoki shaklini o‘zgartirib, tikanga (kaktus- larda) aylangan. boshqa bir tur o‘simliklar esa tuklar bilan qalin qoplanganligi uchun suvni kam bug‘latadi. ayrim cho‘l o‘simliklari (shuvoq, qora boya- lich va boshqalar) suvni kam bug‘latishi uchun yoz oylarida barglarini to‘kib yuboradi. 3. mikroskopning tuzilishini tushuntirib bering? mikroskop yunoncha so‘z bo‘lib, mikro-kichkina, skopeo-ko‘ryapman, degan ma‘noni bildiradi. mikroskop – okulyar, obyektiv, buyum stolchasi, ko‘zgu, makrovint, mikrovint, shtativ va taglikdan iborat. mikroskop necha marta kaqttalashtirib ko‘rsatishini bilish uchun obyektiv bilan okulyardagi sonlar bir-biriga ko‘paytiriladi. masalan, okulyar 15, obyektiv 40 bo‘lsa (15*40) buyum 600 marta kattalashtirilgan bo‘ladi 3-bilet 1. meva va urug‘lar qanday yo‘llar …
4 / 39
ri bir necha, hatto 50 va undan ham ortiq kilometrgacha uchib boradi. masalan, terak, tol, qoqio‘t, qo‘g‘a kabi mevalaming uchida joylashgan bir tutam popuk (tuk)lar hisobiga uchadi. qayrag‘och, shumtol, saksovul, cherkez, boyalish, baliqko‘z, zarang, rovoch, jud kabilarda meva atrofini o‘rab olgan qanotchalar orqali shamolda bir yerdan ikkinchi yerga tarqalib o‘tadi. meva va urug‘laming tarqalishida suv katta rol o‘ynaydi. ayrim o‘simliklaming mevalari suv o‘tkazmaydigan qobiqqa ega bo‘lganligi tufayli suv (dengiz, daryo, ko‘l va ariqlar) da uzoq masofalarga, hatto bir necha kun mobaynida qalqib borish yo‘li bilan tarqaladi. bularga nilufar, g‘umay, kurmak, machin, qo‘ypechak, zarpechak, zubturum, qurttana kabilar kiradi. 2. ra’nodoshlar oilasiga xos bo‘lgan xususiyatlarni ayting? bu oilaga shimoliy yarimshaming mo‘tadil iqlimli min- taqalarida o‘sadigan 3000 ga yaqin turdagi daraxt, buta va ko‘p yillik o‘tlar kiradi. ra’nodoshlaming barglari yonbargchali, oddiy, murakkab uch bargchali yoki murakkab toq patsimon bo‘ladi, poyada navbat bilan o‘mashadi. gullari yakka-yakka, barg qo‘ltig‘ida o‘mashgan yoki shingil, qalqon, soyabon shaklidagi …
5 / 39
ydi. gullari yirik, eni 8-9 sm, asosan och pushti, gulkosacha va gultoji 5 tadan. gulda juda ko‘p changchi va urug‘chilari bor. 3. maktab hovlisida o‘suvchi gulli o‘simliklardan foydalangan holda o‘simlik organlari va ularning vazifalarini aytib bering? 4-bilet 1. urug‘lanish nima ? changchi va urug‘chidagi jinsiy hujayralaming qo‘shilish jarayoni urug‘lanish deyiladi. bu yangi organizm demakdir. shubhasiz, chang nima, u qanday tuzilgan, degan savol tug‘iladi. bitta changdonda yuzlab va minglab chang dona- chalari yetiladi. chang o‘simliklaming turiga qarab har xil shaklda va kattalikda bo‘ladi. uni zamonaviy mikroskoplar- da ko‘rish mumkin. har bir chang donachasi mayda-yirik ikkita hujayradan tuzilgan. ana shu hujayralaming yirigi vegetativ hujayra, maydasi jinsiy (generativ) hujayra deb ataladi. ulaming har birida sitoplazma va yadro bo‘ladi. urug‘chi tumshuq­ chasiga tushgan chang o‘simliklar tomonidan tumshuqcha yuzasining notekisligi va undan ajralib chiqib turadigan yopishqoq shira orqali ushlanib qoladi. ushlanib qolgan chang asta-sekin o‘sa boshlaydi. uning vegetativ hujayrasi o‘sib, uzun va ingichka naycha hosil …

Want to read more?

Download all 39 pages for free via Telegram.

Download full file

About "botanika 6-sinf imtihon javoblari"

2020 - 2021 – o’quv yilida o’rta ta’lim maktablarining 6 - sinf o’quvchilari uchun botanika fanidan mustaqil shug‘ullanish uchun imtihon javoblari telegram kanal: @imtihonjavoblari2021uz murojaat uchun: @imtihon_01 yil 2021- botanika 6-sinf 1-bilet 1. tabiatda o‘sadigan qanday dorivor o‘simliklarni bilasiz? dorivorlik xususiyati haqida aytib bering? inson dorivor o‘simliklardan keng foydalanadi. hozirgi davrda dorivor o‘simliklaming 1500 dan ortiq turidan dunyo miqyosida foydalaniladi. shuning uchun ham ba’zi bir dorivor o‘simliklar doimiy ravishda yig‘ilishi natijasida ulaming zaxiralari kamayib ketmoqda. daryo va ko‘llar sohilidagi to‘qaylarda, semam yerlarda dorivor gulxayri o‘sadi. u gulxayri turkumiga oid, bo‘yi 70-150 sm keladigan ko‘p yillik o‘t. ildizidan tayyorlangan damlama ilmiy...

This file contains 39 pages in PDF format (830.6 KB). To download "botanika 6-sinf imtihon javoblari", click the Telegram button on the left.

Tags: botanika 6-sinf imtihon javobla… PDF 39 pages Free download Telegram