polimer materiallar referat ish

DOCX 15 pages 226.3 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 226.3 KB

File type DOCX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi islom karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti qo'qon filiali elektronika va elektr texnikasi fakulteti polimer materiallar fanidan referat ish mavzu polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari bajardi: 3-20 мyamt jo’rayev. o tekshirdi: axmedov. s reja: 1. polikondensatsiyalanish. 2. polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari 2023 polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari polikondensatsiyalanish. polikondensatlanish (yunoncha: polys — koʻp sonli va kondensatsiya) — bi - yoki polifunksional monomer va (yoki) oligomerlar taʼsirida poli-merlar sintez qilish jarayoni. bunda polimer bilan bir qatorda suv, spirt, ammiak, vodorod galogenid, tegishli tuzlar va shunga oʻxshash quyi molekulali moddalar ajralib chiqadi. p.reaksiyasi gomopolikondensatlanish va geteropolikondensatlanishga boʻlinadi. gomopolikondensatlanish da bir moddaning 2 xil funksional guruhi oʻzaro reaksiyaga kirishib, polimer hosil qiladi. bunday reaksiyaga aminokislotalar, amino-spirtlar va oksikislotalarning polikondensatlanishi misol boʻla oladi (mas, aminokapron kislotadan poli-kaprolaktam hosil boʻlishi). getero-polikondensatlanish reaksiya-sida funksional guruxlari bir xil boʻlgan bifunksional guruxli 2 modda qatnashadi. geksametilendiamin va adipin kislotadan poligeksametilen-adipinamid hosil boʻlishi bunday reaksiyaga misol …

2 / 15

lar, sellyuloza va h.k. biosintezining asosini tashkil etadi. p. reaksiyalari yuqori molekulali birikmalar (poliamidlar, poliefirlar, polikarbonatlar, fenol-formaldegid, mochevina-formaldegid, melamin-formaldegid smolalar, kremniy organik va maxsus xossali polimerlar) olishda qoʻllanadi. har bosqich reaksiyadan so’ngsuv, spirt, ammiak, vodorod xlorid va shunga o’xshash quyi molekulyar moddalarajralib chiqishi bilan boradigan yuqori molekulyar birikmalar hosil bo’lish reaksiyasi polikondensatlanish reaksiyasi deyiladi. reaksiya natijasida hosil bo’lgan yuqori molekulyar birikmalar elementar tartibi reaksiya davomida quyi molekulyar moddalar ajralgani sababli, dastlabki olingan monomerlar tarkibidan farq qiladi. polikondensatlanish reaksiyasiga tarkibida ikkita yoki undan ortiq turli funksional gruppalari bor moddalar kirisha oladi. agar bir moddaning o’zida ikki xil funksional gruppa bo’lsa-yu, ular o’zaro reaksiyaga kirishib, polimer hosil qilsa, bunday reaksiya gomopolikondensatlanish deyiladi. bunday reaksiyalarga aminokislotalar, aminospertlar va oksikislotalarning polikondensatlanishi misol bola oladi. misol tariqasida aminokapron kislotadan polikaprolaktam hosil bo’lishini ko’rib chiqamiz: t0 nnh2–(-ch2-)5cooh → h–[-nh–(-ch2-)5–co-]n–oh+(n–1)h2o har qaysi elementar reaksiyadan so’ng ikki xil funksional gruppali barqaror oraliq modda hosil bo’ladi. bu oraliq moddani …

3 / 15

larning birida uch va undan ortiq funksional gruppalar bo’lishi polikondensatlanish reaksiyasini murakkablashtiradi va fazoviy to’rsimon tuzilishga ega makromolekulalar hosil qiladi. bunday jarayon fazoviy polikondensatlanish deyiladi. misol tariqasida gliserin va para-ftal kislotaning kondensatlanishini ko’rsatish mumkin. bu reaksiyada gliserin avval bifunksional gruppali modda sifatida qatnashib, chiziqli polikondensat – gliftal smolalar hosil qiladi. t0 nch2oh–choh–ch2oh+nhooc–c6h4–cooh → h–[-och2–choh–ch2–o–oc–c6h4–co-]n–oh+(2n–1)h2o pirovardida, yuqori temperatura ta’sirida gliserinning uchinchi funksional gruppasi ham reaksiyaga kirishib, fazoviy – to’rsimon tuzilishga ega polikondensat hosil qiladi. hozirgi kunda yumb lar (poliamidlar, poliefirlar, fenol-formal’degid, mochevina-formal’degid, melamin-formal’degid, kremniy-organik polimerlar) sintez qilishda polikondensatlanish reaksiyalaridan samarali foydalanilmoqda. dikarbon kislotaning murakkab efirlari ham reaksiyaga kirishishi mumkin. biroq bu holda reaksiya natijasida suv emas, balki spirt ajralib chiqadi: t0 nh2n-r-nh2 + r``o-oc-r`-co-or`` → [hn-r-nh-co-r`-co]n + 2r``oh polikondensatlanish jarayonida molekulyar massasi uncha katta bo`lmagan polimerlar hosil bo`ladi. buning sababi quyidagi holatlar orqali tushuntiriladi; 1. polikondensatlanish jarayonida qatnashuvchi monomerlar tarkibidagi funksional guruxlarning ekvivalent miqdori buzilishi. 2. polikondensatlanish jarayonida hosil bo`layotgan quyi …

4 / 15

etramer oligomerlar bilan o’zaro ta‘sirlashuvi bosqichma – bosqich tartibda boradi. fazoviy polikondensatlanish davrida erituvchilarda eritmaydigan polimerlar hosil bo’ladi. chunki, chiziqsimon tuzilishga ega o’sayotgan zanjirning funktsional guruhlari ta‘sirida makromolekulaning mustahkam kimyoviy bog’ hosil qilib tikilishi tufayli unga erituvchi molekulalarini ta‘siri juda kam bo’ladi. aralashmada saqichsimon birikmaning hosil bo’lishi sistema qovushoqligining ortib borishi bilan sodir bo’ladi. shu sababli o’sayotgan zanjirning funktsional guruhlarini dimer, trimer, oligomer bilan o’zaro ta‘sirlanish reaktsiyasi susayadi va bu bosqichda polikondensatsiyalanish jarayoni to’xtaydi, faqat ayrim hollardagina oxirigacha boradi. shu bilan bir qatorda reaktsion aralashma birdaniga ikki qismga ajraladi; erimaydigan saqichsimon modda va eriydigan mahsulotdan iborat bo’ladi. saqichsimon moddadan eriydigan mahsulotni erituvchlar yordamida ekstraktsiya qilish yo’li bilan ajratib olinadi. reaktsion aralashmaning qismlarga (fazalarga) ajralish nuqtasini xarakterlaydigan kattalik (r) bilan ishoralanadi va uni reaksiya tugallanishining kritik darajasi (rkr) deyiladi. saqichsimon moddaning erimasligi, uning tarkibidagi makrozanjirlarning o’zaro kimyoviy mustahkam bog’ hosil qilib bir–biri bilan tikilgan birlamchi molekulyar to’rdan iborat bo’lganligi uchun erituvchi …

5 / 15

ularning ko’pchiligi jarayon davrida saqlanib qoladi, ya‘ni chiziqsimon polekondensattsialanish jarayoniga nisbatan uchlamchi polekondensatlanish jarayonida qatnashayotgan monomerlarning funktsional aktiv guruhlaridan foydalanish darajasi kam bo’ladi. uchlamchi polekondensatlanish va polimerlanish jarayonlarini amaliyotda qo’llanilganda ayrim hollarda uchta muhim bosqichlarga e‘tibor beriladi. birinchi bosqich: p pkr) hosil bo’lgan polimer suyuqlanmaydi va erituvchilarda erimaydi. ko’pchilik hollarda jarayonni ma‘lum sharoitlarda o’tar holat to’xtatib, reaktsion massani qizdirib yoki katalizatorlar qo’shish bilan reaktsiyani qaytadan davom ettirish mumkin. bu o’tar holat bosqichini polimerlarni qayta ishlash (shakillantirish) davrida to’g’ridan-to’g’ri olib borib haroratga, agressiv muhit ta‘siriga chidamli mahsulotlar olinadi. shu sababdan ham yuqori molekulyar birikmalar ishlab chiqarish jarayonida polimerlarni termoreaktiv, (harorat ta‘siriga chidamli-reaktoplast) harorat ta‘sirida suyuqlanmaydigan va erimaydigan holatga o’tadigan polimerlarga va termoplastik harorat ta‘sirida ishlaganda plastiklik xossasini yo’qotmaydigan polimerga bo’linadi. shu sababdan ham hozirgi kunda yuqori molekulyar birikmalar (poliamidlar, poliefirlar, fenol-formaldegid, mochevinaformaldegid, melamino-formaldegid, ditsian-diamid, kremniy-organik polimerlar) olishda polekondensatsiyalanish jarayonlaridan keng foydalaniladi. polikondensatlanish jarayoni dastlabki reaktsiyaga kirishayotgan monomerlarning tuzilishiga, tabiatiga va reaktsion …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "polimer materiallar referat ish"

o'zbekiston respublikasi oliy va o'rta maxsus ta'lim vazirligi islom karimov nomidagi toshkent davlat texnika universiteti qo'qon filiali elektronika va elektr texnikasi fakulteti polimer materiallar fanidan referat ish mavzu polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari bajardi: 3-20 мyamt jo’rayev. o tekshirdi: axmedov. s reja: 1. polikondensatsiyalanish. 2. polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari 2023 polikondensatsiyalanish reaksiyalari konuniyatlari polikondensatsiyalanish. polikondensatlanish (yunoncha: polys — koʻp sonli va kondensatsiya) — bi - yoki polifunksional monomer va (yoki) oligomerlar taʼsirida poli-merlar sintez qilish jarayoni. bunda polimer bilan bir qatorda suv, spirt, ammiak, vodorod galogenid, tegishli tuzlar va shunga oʻxshash quyi molekulali moddala...

This file contains 15 pages in DOCX format (226.3 KB). To download "polimer materiallar referat ish", click the Telegram button on the left.

Tags: polimer materiallar referat ish DOCX 15 pages Free download Telegram