shaxsiy kompyuter apparat va dasturiy ta’minoti

DOCX 16 pages 273.1 KB Free download

16 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 273.1 KB

File type DOCX

Pages 16

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 16

2-ma’ruza: shaxsiy kompyuter apparat va dasturiy ta’minoti. reja: 1. kompyuterlarning dasturiy ta’minoti. 2. operatsion tizimlar. tayanch iboralar: shaxsiy kompyuter, asturiy ta’minot, tizim dasturlari, amaliy dasturlar, translyator, kompilyator, interpretator, operatsion tizim. shaxsi kompyuterning asosiy qurilmalari kompyuterning tarkibidagi arifmetik-mantiqiy, boshqarish, xotira, axborotni kiritish va chiqarish kabi qurilmalar uning arxitekturasini tashkil etadilar. shaxsiy kompyuterlar (shk) – hammaboplik va universallik talablarini qoniqtiruvchi, bir kishi foydalanadigan mikro ehmlardir. shaxsiy kompyuterlar hammaboplik va universallik talablarini qondirishi uchun quyidagi xususiyatlarga ega bo’lishi lozim: - individual xaridor uchun mos keladigan narxlarda; - atrof-muhit sharoitlariga maxsus talablarsiz foydalanish avtonomligi; - tuzilishining boshqarish, fan, ta’lim, turmush sohalarida turli ko’rinishda qo’llanilishlarga moslashuvchanligi; - foydalanuvchining maxsus, kasbiy tayyorgarliksiz ishlashi imkoniyatini beruvchi operatsion tizimlar va boshqa “do’stona” dasturiy taminotlar; - ishlashning yuqori darajada ishonchliligi. kompyuterning asosiy qurilmalari quyidagilar: sistemali (tizimli) blok, monitor va klaviatura (sichqoncha bilan). sistemali blokda markaziy protsessor, operativ (tezkor) xotira, qattiq disk, kontrollerlar, disketalar va lazerli kompakt disklar bilan ishlash …

2 / 16

gi sustligi sababli hozirgi kunda ishlab chiqarilmayapti. 1993-yildan boshlab intel firmasining pentium va pentium pro, keyinchlik esa intel celeron, intel core i3, intel core i5, intel core i7 hamda intel core i9 kabi 2, 4, 8 yadroli mikroprotsessorlari o`rnatilgan kompyuterlari ham sotila boshlandi. operativ (tezkor) xotira. operativ xotira o’zida kompyuterda ishlatilayotgan dasturlar va ma’lumotlarni saqlaydi. ma’lumotlar doimiy xotiradan operativ xotiraga ko’chiriladi, olingan natijalar zaruriy holda diskka yoziladi. kompyuter o’chirilishi bilan operativ xotiradagi ma’lumotlar o’chiriladi. intel - 8088 protsessorli shaxsiy kompyuter 1 mbayt hajmdagi tezkor xotiraga ega bo’lgan. hozirgi shklarining tezkor xotirasi 4-8 gegabaytdan ko`proq hajmga ega bo`lib, bu xotira ikki qismdan iboratdir: 1) 640 mbaytli qismiga amallar tizimi hamda amaliy dasturlar majmuasi joylashtiriladi; 2) qolgan qismiga xizmatchi maqsadlar uchun ishlatiladigan dasturlar joylashtiriladi (test dasturlari, dastavval kompyuterni ishga tayyorlash dasturi va boshqalar). kesh xotira - kompyuter tomonidan dasturlar ishlash jarayonida ko`p ishlatilgan ma`lumotlarni saqlash uchun foydalaniladi. bu xotira tezkor va doimiy …

3 / 16

bilan ishlaganda foydalanadigan axborotni doimiy saqlash uchun disklardagi jamlagichlar ishlatiladi. ular ikki turda bo’lib, egiluvchan diskla (disketalar) va qattiq disklardagi jamlagichlar (hdd, vincesterlar) deb ataladi. egiluvchan disklar (disketalar)ga ma’lumotlarni yozish va ulardan ma’lumotlarni o’qish uchun disk yurituvchi (diskovod) qurilmasi ishlatiladi. bunday disketalar qattiq plastmassa g’ilofga o’ralgan bo’lib, bu ularning ishonchliligini va ishlash muddatini oshiradi. ushbu disketalarda yozishni ta’qiqlovchi yoki imkon beruvchi maxsus o’tkazgichi mavjud. agar teshikcha bekilgan bo’lsa ma’lumotlar yozish mumkin, aks holda esa, mumkin emas. disketadan birinchi bor foydalanganda uni albatta maxsus ravishda formatlash, initsializatsiya qilish kerak. qattiq disklardagi jamlagichlar (hdd, vinchesterlar, ssd) kompyuter bilan ishlaganda axborotni doimiy saqlashga mo’ljallangan. qattiq diskdagi jamlagichlar bir-biridan, ya’ni diskka qancha axborot sig’ishi bilan farq qiladi. diskning ish tezligi ikki ko’rsatkich bilan aniqlanadi: 1. diskning sekundiga aylanishlar soni. 2. diskdagi ma’lumotlarni o’qish va unga ma’lumotlarni yozish tezligi. kontrollerlar (maxsus electron sxemalar) kompyuter tarkibiga kiruvchi turli qurilmalar (monitor, klaviatura va boshqalar) ishini boshqaradi. kiritish-chiqarish …

4 / 16

o’ringa 256 ta belgidan biri kiritilishi mumkin. bu belgilar qatoriga katta va kichik lotin alifbosi harflari, raqamlar, tinish belgilari, psevdografik ramzlar va boshqalar kiradi. grafik holat ekranga grafiklar, rasmlar va boshqalarni chiqarishga mo’ljallangan. bu holatda axborotlarni turli yozuvli matnlar shaklida ham chiqishi mumkin. yozuvlar ixtiyoriy shrift, o’lcham, interval va boshqalarga ega bo’lishi mumkin. so’nggi paytlarda kerakli sifatga ega bo’lgan tasvirni hosil qilish imkonini beruvchi suyuq kristalli (lcd va led) monitorlari qo’llanilmoqda. monitorlarni o`lchamiga qarab uning bahosi o`sib boradi. masalan, 17 dyumli monitorlar 14 dyumli monitorga nisbatan uch barobar qimmat bo`ladi. monitorlar sifati bo`yicha ekrandagi kadrlar chastotasi - 75 gni tashkil etishi lozim. bu holda monitor sekundiga 80, yaxshi monitorlar (qimmatroq bo`ladi) 100 kadrni o`tkazishi mumkin. klaviatura foydalanuvchi tomonidan ma’lumotlarni va boshqaruv buyruqlarini kompyuterga kiritishga mo’ljallangan qurilmadir. klaviaturaning umumiy ko’rinishi undagi tugmachalar soni va joylanishiga qarab turli xil kompyuterlarda farq qilishi mumkin, lekin ularning vazifasi o’zgarmaydi. sichqoncha va trekbol kompyuterga axborotni …

5 / 16

va axborotlarni (matnli va rasmli) qog`ozga chop qilish qurilmasi; printerlar ishlash tamoyillariga ko`ra matritsali, siyohli va purkagichli, lazerli printer turlarga bo`linadi. 7 - rasm. ignaning xarakati ignali printerlar - keng tarqalgan printerlar turi bo`lib, hozirgi kunda deyarli ishlatilmaydi. bu printerning ishlash qoidasi quyidagicha: printerning yozish boshchasida vertikal tartibda ignalar joylashgan. boshqacha yozuv satri bo`ylab harakatlanadi va ignalar kerakli daqiqada bo`yalgan lenta orqali qog`ozga uriladi va natijada qog`ozda belgi yoki tasvir hosil bo`ladi. ignalar soniga qarab bu printerlar bir-necha turlarga bo`linadi: 9 ignali, 24 ignali, 48 ignali. 8 - rasm. ignali printerlar ignali printerlar tezligi bir bet uchun 10 sekunddan 60 sekundgacha vaqt ketadi. siyohli yoki purkagichli printerda tasvir qog`ozga maxsus qurilma orqali purkalayotgan siyoh tomchilaridan yuzaga keladi. siyohli printer sifati purkagichli printerga yaqin narxi ham arzon. siyohli printer shovqinsiz ishlaydi. shuning uchun hozirgi kunda ko`pchilik undan foydalanmoqda. tezligi bir bet uchun 15 sekunddan 100 sekundgacha. siyohli printerda bosuvchi kallakda ignalar …

Want to read more?

Download all 16 pages for free via Telegram.

Download full file

About "shaxsiy kompyuter apparat va dasturiy ta’minoti"

2-ma’ruza: shaxsiy kompyuter apparat va dasturiy ta’minoti. reja: 1. kompyuterlarning dasturiy ta’minoti. 2. operatsion tizimlar. tayanch iboralar: shaxsiy kompyuter, asturiy ta’minot, tizim dasturlari, amaliy dasturlar, translyator, kompilyator, interpretator, operatsion tizim. shaxsi kompyuterning asosiy qurilmalari kompyuterning tarkibidagi arifmetik-mantiqiy, boshqarish, xotira, axborotni kiritish va chiqarish kabi qurilmalar uning arxitekturasini tashkil etadilar. shaxsiy kompyuterlar (shk) – hammaboplik va universallik talablarini qoniqtiruvchi, bir kishi foydalanadigan mikro ehmlardir. shaxsiy kompyuterlar hammaboplik va universallik talablarini qondirishi uchun quyidagi xususiyatlarga ega bo’lishi lozim: - individual xaridor uchun mos keladigan narxlarda; - atrof-muhit sharoitlarig...

This file contains 16 pages in DOCX format (273.1 KB). To download "shaxsiy kompyuter apparat va dasturiy ta’minoti", click the Telegram button on the left.

Tags: shaxsiy kompyuter apparat va da… DOCX 16 pages Free download Telegram