inersiya, inersiya momenti, kuch momenti, harakat miqdori momenti

DOCX 111,1 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1698819456.docx 0 f r const i l z z = = w r f r u r k dw da = dt d m f u = ds dt d m ds f da × = × = u dt ds = u k dw d m dt ds md da = × = × = u u u 2 2 0 0 u u u u u u u m d m d m w k = × × = × = ò ò 2 2 u m w k = n dw da - = n dw fdr - = mgh pdh dw w h n n = = = ò ò 0 п k w w w + = i f r n f r i f t r r r i f r i r r [ ] i i i f r m r r …
2
ektorning biror nuqtaga nisbatan momenti vektor kattalik bo’lgani uchun, kuch momenti ham vektor kattalikdir. impuls momenti esa vektor kattalik emas. endi qattiq jismning biror 0 nuqtasiga nisbatan kuch vektori ning yoki impuls vektori ning momentini qarab chiqaylik (1 - rasm). bu nuqta bosh nuqta yoki qutb deb ataladi. 1 - rasm. 00( aylanish o’qiga o’rnatilgan qattiq jismga ixtiyoriy tashqi kuch ta’siri massa markazidan o’tgan 00 o’qqa mahkamlangan jismning, shu o’qdan r masofaga joylashgan qandaydir а nuqtasiga istalgan yo’nalishda kuch qo’yamiz. – kuch vektori bilan ustma-ust tushgan chiziqqa kuchning ta’sir chizig’i deb ataladi. aylanish o’qiga perpendikulyar bo’lgan tekislikda yotuvchi kuchning tashkil etuvchisi jismning aylanishiga sabab bo’lishi mumkin. – tashkil etuvchisi esa, 00 ( o’q bo’ylab ilgarilanma harakatni vujudga keltiradi. kuchning – tangensial tashkil etuvchisi ta’sirida, mi massali a nuqta radiusli aylanani chizishi mumkin. kuchning aylantirish effekti 00 o’q bilan kuchning ta’sir chizig’i orasidagi masofa katta bo’lishi bilan orta boradi. radius vektor …
3
momentining vaqt bo’yicha hosilasi orqali topamiz , (5) , (6) va vektorlar parallel, kolleniar vektorlarning ko’paytmasi bo’lgani uchun ga teng bo’ladi, u holda ya’ni , (7) moddiy nuqta impulsining biror nuqtaga nisbatan o’zgarishi, shu moddiy nuqtaga ta’sir qiluvchi kuch momentiga tengdir. agar bo’lsa, impuls momentining saqlanish qonunini ifodasiga ega bo’lamiz. , , (8) ixtiyoriy o’q atrofida aylanma harakat qilayotgan moddiy nuqtaga tashqi kuch momenti ta’sir etmasa, u o’zining impuls momentini miqdor va yo’nalishi jihatdan o’zgarmas holda saqlaydi. qattiq jism aylanma harakat dinamikasining asosiy tenglamasi shu vaqtgacha aylana bo’ylab harakat tenglamalarini chiziqli tezlik orqali ifoda qilgan edik. endi shu ifodalarni burchak tezlik va burchakli tezlanish orqali ifodalaymiz. 1. impuls momenti. (1) chiziqli tezlik burchak tezlik bilan quyidagicha bog’langan , u holda (2) - moddiy nuqta impulsining z o’qqa nisbatan impuls momentidir. moddiy nuqta impulsining z aylanish o’qiga nisbatan inersiya momenti uning massasining aylanish radiusi kvadrati ko’paytmasiga teng bo’lgan fizik kattalikdir. , …
4
ish o’qiga nisbatan impuls momenti miqdor va yo’nalishi jihatidan o’zgarmay qoladi. kinetik va potensial energiya kinetik energiya jism mexanik harakatining o’lchovidir va bu harakatni vujudga keltirish uchun bajarilgan ish bilan baholanadi. agar kuch tinch turgan jismga ta’sir etib, unga harakat tezligini bersa, u holda u ish bajarib jismning harakat energiyasini shu bajarilgan ish miqdoriga oshiradi. shunday qilib, bu bajarilgan ish jismning kinetik energiyasining oshishiga olib keladi. nyuton ii qonunining skalyar formasidan foydalansak bajarilgan ishni kuyidagicha ifodalashimiz mumkin. bo’lgani uchun; to’la kinetik energiya ifodasi esa ga teng bo’ladi. shunday qilib - tezlik bilan harakatlanayotgan, m – massali jismning kinetik energiyasi , (1) ga teng ekan. kinetik energiya m – massaga bog’liq bo’lishi bilan harakat tezligi funksiyasi hamdir. potensial energiya - umumiy mexanik energiyaning bir qismi bo’lib, jismlarning bir-biriga nisbatan qanday holatda turishi va ular orasidagi ta’sir kuchlarining xarakteriga bog’liqdir. agarda jismlarning o’zaro ta’siri kuch maydonlari orqali bajarilsa (masalan, elastik kuch maydoni, …
5
bajargan ish, shu jism potensial energiyasini o’zgarishiga tengdir. (2) bunda potensial energiya sarf bo’lishi natijasida ish bajarilgani uchun minus ishora paydo bo’ldi. bajarilgan ish da=fdr bo’lgani uchun . (3) agarda wn(r) - funksiya aniq bo’lsa, kuchning moduli va yo’nalishini aniqlash mumkin. wn(r) funksiyaning aniq ko’rinishi kuch maydonining xarakteri bilan aniqlanadi. masalan, yer sirtidan h balandlikka ko’tarilgan jismning potensial energiyasi , (4) ga tengdir. bu yerda potensial energiya h balandlikdan tushayotgan m massali jismning bajargan ishiga tengdir. tizimning to’liq energiyasi, doimo mexanik harakat va o’zaro ta’sir energiyalarning yig’indisidan iboratdir. (5) adabiyotlar: 1. k.p.abduraxmanov, o’.egamov “fizika kursi” darsligi, toshkent.: aloqachi 2013 y. 2. k.p.abduraxmanov, o’.egamov “fizika kursi” darslik, toshkent, “o’quv ta’lim metodikasi” 2015 y. 3. савельев и. в. курс физики. м.: наука 1989 т. 1 4. савельев и. в. курс физики. м.: наука 1989 т. 2 5. савельев и. в. курс физики. м.: наука 1989 т. 3 6. савельев и. в. сборник …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "inersiya, inersiya momenti, kuch momenti, harakat miqdori momenti"

1698819456.docx 0 f r const i l z z = = w r f r u r k dw da = dt d m f u = ds dt d m ds f da × = × = u dt ds = u k dw d m dt ds md da = × = × = u u u 2 2 0 0 u u u u u u u m d m d m w k = × × = × = ò ò 2 2 u m w k = n dw da - = n dw fdr - = mgh pdh dw w h n n = = = ò ò 0 п k w w w …

Формат DOCX, 111,1 КБ. Чтобы скачать "inersiya, inersiya momenti, kuch momenti, harakat miqdori momenti", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: inersiya, inersiya momenti, kuc… DOCX Бесплатная загрузка Telegram