fathnoma

PPTX 12 стр. 796,5 КБ Бесплатная загрузка

12 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 796,5 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 12

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 12

toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti elektr stansiyalari, tizimlari va tarmoqlari kafedrasi o‘rta osiyoning 17-20 asrlar tarixiga oid yozma manbalar «fathnoma» “fathnoma” nomli tarixiy mavzudagi she’riy doston mualifi mulla shodiydir. uning hayoti va ilmiy –adabiy faoliyotiga oid ma’lumotlar juda kam. shayboniyxonning inisi mahmud sulton xizmatida bo‘lganligi va uning topshirig‘i bilan o‘zining “fathnoma” dostonini yozganligi, uni 1502 yili tugatgan bo‘lib, ayni shu davrda 55 yoshda bo‘lganligi ma’lum, xalos. “fathnoma” tarixiy doston bo‘lib, unda shayboniyxon tavallud topgan 1451 yildan to dashti qipchoq o‘zbeklari tomonidan samarqandning istilo etilishi, so‘nggi marta 1501 yil iyun oyigacha bo‘lgan asosiy ijtimoiy-siyosiy voqealar keng yoritilgan. xorazm va uning urganch, vazir va adoq singari shaharlari, dashti qipchoqning aholisi, xususan mang‘itlarning turish-turmushi, shuningdek, shayboniyxon askarlarining turkiston, andijon, buxoro, dabusiya va qarshi viloyatlarini ishg‘ol qilganliklari haqida qimmatli ma’lumotlar mavjud. “shayboniynoma” “shayboniynoma” fors tilida bitilgan she’riy doston bo‘lib, uning muallifi atoqli shoir va tarixnavis olim kamoliddin binoiydir (1453-1512 yy.). uning asli ismi …

2 / 12

yil sherozda istiqomat qilib, 1461 yili yana hirotga qaytib keldi. “mehmonnomayi buxoro” “mehmonnomayi buxoro” nomli o‘zbekiston va qozog‘iston, balki markaziy osiyoning xv asr ii - yarmi –xvi asr boshlaridagi voqealar bayoni mavjud qimmatli tarixiy asar ijodkori fazlulloh ibn ruzbexondir. uning to‘liq ismi fazlulloh ibn ro‘zbexon al-isfahoniy bo‘lib, ko‘pincha xoja mullo nomi bilan mashhur bo‘lgan. ruzbexon 1457 yili fors viloyatining xunji qishlog‘ida tavallud topgan. otasi jaloluddin ruzbexon yirik ilohiyot va fiqh olimi, mansabdor bo‘lgan. fazlulloh ibn ruzbexon asosiy ma’lumotni isfahon maktablari va madrasalaridan birida oldi, so‘ng bilimini yanada kengaytirish va chuqurlashtirish maqsadida ikki marta 1474 va 1482 yillari arabistonga bordi va yirik ilohiyot olimi shayx jamoluddin ardastoniy (1474 yili vafot etgan) hamda misrlik mashhur tarixshunos va tilshunos olim shamsuddin muhammad as-saqaviy (1427-1497 yy.)dan ta’lim oldi. xullas, fazlulloh ibn ruzbexon o‘rta asr fanining birmuncha sohalarini, xususan, ilohiyot, fiqh, falsafa, tarix va sharq adabiyotini keng va chuqur egallagan olim bo‘lib yetishgan. bu hol …

3 / 12

eni 3 yanvar 1501 yilgacha xizmatda bo‘ldi va boy kutubxonasiga mutasaddilik qildi. xondamir o‘zining keng va chuqur ma’lumotliligi, ilm-fanga chanqoqligi va salohiyati bilan ko‘plarning tahsiniga sazovor bo‘ldi. uning haqida alisher navoiyning “majolis un-nafois” tazkirasida mana bularni o‘qiymiz: “mavlono xondamir mirxondning farzandidir va salohiyatli yigitdir. tarix ilmida mahorati bordir...” “tarixi rashidiy” (1544-1546 yillarda kashmirda yozilgan) mashhur asar muallifi boburning kichik xolavachchasi mirzo muhammad haydar bo‘lib, uning ota-bobolari o‘rtubu, po‘lodchi, xudoydod, said ahmad, sonsiz mirzo, muhammad haydar, muhammad husayn turklashgan mo‘g‘ul urug‘laridan dug‘lot (mo‘g‘ulcha “dog‘olot”-cho‘loq) qabilasiga mansubdir. ular mo‘g‘uliston xonlari, chig‘atoylar davrida ulusbegi, koshg‘ar hokimi lavozimida turganlar. olimning otasi amir muhammad husayn bir vaqtlar andijonda umarshayx mirzo, so‘ngra toshkent hokimi sulton mahmudxon (1487-1508 yy.) xizmatida bo‘lgan. u 1495-1503 yillari ana shu sulton mahmudxon nomidan o‘ratepani idora qilgan. “tarixi rashidiy” abdullanoma” yoki “sharafnomayi shohiy” “abdullanoma” yoki “sharafnomayi shohiy” asarining ijodkori xvi asrda o‘tgan buxorolik shoir va yirik tarixchi olim hofiz tanish buxoriydir. u …

4 / 12

di. ma’lumki, xviii asrning birinchi choragida buxoro xonligining iqtisodiy va siyosiy ahvoli zaiflashadi, ulus boshliqlarining, ya’ni mahalliy hukmdorlarning mustaqillik uchun olibborgan harakati kuchaydi, ularning ayrimlari, masalan, balx va samarqand markaziy hukumatga bo‘ysunmay qo‘ydilar, farg‘ona xviii asr boshlarida, 1709 yili ashtarxoniylar davlatidan ajralib chiqdi va o‘lkada mustaqil qo‘qon xonligi tashkil topdi, 1722 yili samarqand ham mustaqillik e’lon qildi va rajabxon ismli k image3.png image4.png image5.png image1.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 12

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "fathnoma"

toshkent davlat texnika universiteti energetika fakulteti elektr stansiyalari, tizimlari va tarmoqlari kafedrasi o‘rta osiyoning 17-20 asrlar tarixiga oid yozma manbalar «fathnoma» “fathnoma” nomli tarixiy mavzudagi she’riy doston mualifi mulla shodiydir. uning hayoti va ilmiy –adabiy faoliyotiga oid ma’lumotlar juda kam. shayboniyxonning inisi mahmud sulton xizmatida bo‘lganligi va uning topshirig‘i bilan o‘zining “fathnoma” dostonini yozganligi, uni 1502 yili tugatgan bo‘lib, ayni shu davrda 55 yoshda bo‘lganligi ma’lum, xalos. “fathnoma” tarixiy doston bo‘lib, unda shayboniyxon tavallud topgan 1451 yildan to dashti qipchoq o‘zbeklari tomonidan samarqandning istilo etilishi, so‘nggi marta 1501 yil iyun oyigacha bo‘lgan asosiy ijtimoiy-siyosiy voqealar keng yoritilgan. xorazm va uning urg...

Этот файл содержит 12 стр. в формате PPTX (796,5 КБ). Чтобы скачать "fathnoma", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: fathnoma PPTX 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram