relyativistik mexanika

PPTX 393.0 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1708415369.pptx /docprops/thumbnail.jpeg relyativistik mexanika reja relyativistik mexanika relyativistik mexanikani o’rganishda, har qanday ko’rinishdagi harakat qonunlarini o’rganishda universal bo’lgan variasion prinsip-eng qisqa ta’sir prinsipini asos qilib olinadi. bu prinsipga asosan: har qanday sistema uchun a va b dunyo nuqtalari orasida asosan shunday integral mavjudki, haqiqiy harakat uchun u yechimga ega, variasiyasi esa nolga teng. bu integral ta’sir prinsipi deb ataladi. 1 erkin moddiy nuqtaning lagranj funktsiyasi 2 erkin moddiy nuqtaning energia va impulsi tashqi kuchlar ta’sirida bo’lmagan erkin moddiy nuqta uchun ta’sir prinsipini aniqlaymiz. bunda nisbiylik prinsipidan kelib chiqadigan quyidagi umumiy qoidalarni asos qilib olamiz: ta’sir integrali sanoq sistemalarga bo’liq bo’lmagan invariant skalyar kattalik bo’lishi kerak; birinchi qoidaga asosan integral ostidagi funksiya ham invariant bo’lishi kerak; inetgral bir karrali bo’lganligi uchun uning ostida birinchi tartibli differensial turishi kerak. bu talablarga javob beruvchi vaqt va fazoning birjinsliligini va fazoning izotropligini aks ettiruvchi bitta kattalik bizga ma’lum, u ham bo’lsa, intervalning differensialidir. shunday …

lamiz: bu yerda l lagranj funksiyasi deyiladi. interval uchun ifodadan foydalanib ta’sir integralini ohirgi ikki ifodalarni taqqoslab lagrang funksiyasi uchun quyidagi ifodani olamiz: endi proporsianallik koeffisienti α ning ma’nosini ochamiz. moddiy nuqtaning tezligini v<<c deb faraz qilamiz. bu holda yuqoridagi aniqlangan lagrang funksiyasiga o’tishi kerak. bu ifodani ning darajalari bo’yicha qatorga yoyib v2 ga proporsional had bilan chegaralanamiz: bu yerda birinchi had o’zgarmas bo’lganligi uchun uni mexanika kursidan bizga ma’lum bo’lgan lagrang funksiyasining xossasiga ko’ra tushirib qoldiramiz. ikkinchi hadni klassik mexanikadagi erkin moddiy nuqtaning lagrang funksiyasi bilan taqqoslab α =mc ekanligini aniqlaymiz. lagrang funksiyasi esa ifodalar bilan aniqlanishini topdik. shunday qilib relyativistik erkin zarrachaning ta’sir integrali ma’lumki, lagranj funksiyasidan tezlik komponentalari bo’yicha olingan hosila impulsning mos komponentalariga teng bo’ladi. shu qoidaga ko’ra (8) dan tegishli hosilalarni olib relyativistik zarrachaning impulsini topamiz: vector ko’rinishda lagranj funksiyasi (8) va impuls (10) ifodasidan foydalanib erkin moddiy nuqtaning energiyasini aniqlaymiz: 2 nisbiylik nazariyasida zarraning …

gi ifodani topamiz: zarrachaning tezligi yorug’lik tezligidan juda kichik bo’lganda (10) va (11) klassik mexanikadagi impuls va energiyaga o’tishi kerak. relyativistik erkin zarracha impulsi va energiyasi orasidagi bog’lanishni (10),(11) ifodalaga asosan quyidagi ko’rinishda yoziladi: zarrachaning tezligi v→c da (10) va (11) ga asosan uning impuls va energiyasi cheksizga intiladi. ammo (15) bog’lanish bu holda ham ma’noga ega bo’ladi. masalan yorug’lik tezligi bilan harakatlanuvchi tinchlikdagi massasi nolga teng bo’lgan zarrachalar (fotonlar) uchun (15) quyidagi ko’rinishga o’tadi: massasi noldan farqli bo’lgan jism yorug’lik tezligiga juda yaqin tezlik bilan harakatlanayotgan (ultrarelyativistik) zarrachalar uchun ham (16) taqriban to’g’ri bo’ladi. chunki bu holda uning tinch holatdagi energiyasi harakat bilan bog’liq bo’lgan energiyadan juda kichik bo’ladi. variasion prinsip orqali zarrachaning energiya va impulsini to’rt o’lchovli ko’rinishda aniqlaymiz. buning uchun ta’sir integrali (7) ni variasiyalashda larni hisobga olamiz: bu yerda ui 4-tezlik. (18) ni bo’laklab integrallaymiz: (17) (18) (19) eng qisqa ta’sir prinsipiga asosan zarraning boshlang'ich va …

tom. t., 1974 7. v.g. levich, kurs teoreticheskoy fiziki 1 tom. m., 1979. image2.png image3.png image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image12.png image13.png image14.png image15.png image16.png image17.png image18.png image19.png image20.png image21.png image22.png image23.png image24.png image25.png image26.png image27.png image28.png image29.png image30.png

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "relyativistik mexanika"

1708415369.pptx /docprops/thumbnail.jpeg relyativistik mexanika reja relyativistik mexanika relyativistik mexanikani o’rganishda, har qanday ko’rinishdagi harakat qonunlarini o’rganishda universal bo’lgan variasion prinsip-eng qisqa ta’sir prinsipini asos qilib olinadi. bu prinsipga asosan: har qanday sistema uchun a va b dunyo nuqtalari orasida asosan shunday integral mavjudki, haqiqiy harakat uchun u yechimga ega, variasiyasi esa nolga teng. bu integral ta’sir prinsipi deb ataladi. 1 erkin moddiy nuqtaning lagranj funktsiyasi 2 erkin moddiy nuqtaning energia va impulsi tashqi kuchlar ta’sirida bo’lmagan erkin moddiy nuqta uchun ta’sir prinsipini aniqlaymiz. bunda nisbiylik prinsipidan kelib chiqadigan quyidagi umumiy qoidalarni asos qilib olamiz: ta’sir integrali sanoq sistemalarga bo’li...

PPTX format, 393.0 KB. To download "relyativistik mexanika", click the Telegram button on the left.

Tags: relyativistik mexanika PPTX Free download Telegram