kimyoviy birikmalar sanoatda va qishloq xo'jaligida qo'llanishi

PPTX 14 pages 71.8 KB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 71.8 KB

File type PPTX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

powerpoint presentation kimyoviy omillarni umumzaharli va maxsus ta'siri haqida tushuncha 212-b guruh o’quvchisi: habibulayeva umida kimyoviy birikmalar sanoatda va qishloq xo'jaligida keng miqyosda qo'llaniladi. kimyoviy birikmalar metallurgiya sanoatida, foydali qazilmalarni qazib olish, metallarni qayta ishlash sanoatida, plastmassa va sintetik qatrondan mahsulotlar olishda qo'llaniladi. zaharli birikmalarning organizmdan chiqishi siydik va ichak orgali asosan metallar, galoidlar, alkaloidlar, bo'yovchi moddalar va boshgalar chiqib ketadi. uchuvchi moddalar, masalan, alkogol, benzin, efir va boshqalar nafas a'zolari orqali, qo'rg'oshin, margimush esa siydik, sut bezlari orqali ham ajralishi mumkin. zaharli moddalar organizmdan chiqib ketayotib ikkilamchi zaharlanish belgilarini qoldirishi mumkin. moddalarning zaharlilik belgilarini ta’minlovchi omillar moddalarning zaharlilik belgilari asosan ularning kimyoviy tarkibiga bog'liq. masalan, galoid organik birikma vodorod atomi bilan qanchalik ko'p almashgan bo'isa, shunchalik zaharli bo'ladi (tetraxloretan - c2h2c14 dixioretanga-c2h2c12 nisbatan zaharliroq). narkotik ta'sir etish xususiyatiga ega bo’lgan kimyoviy birikmalar tarkibida uglevod atomi miqdori oshgan sari uning zaharlilik xususiyati ham oshadi. har qanday kimyoviy birikmaning organizmga qanchalik …

2 / 14

ihatdan baho berishda tajribalar mohiyatiga qarab o'tkir va surunkali tajribalar tafovut qilinadi. kimyoviy birikmaning zaharlilik darajasini aniqlash maqsadida bir yo'la o'tkaziladigan tekshiruvga o'tkir tajriba deyiladi, o'sha modda organizmga surunkasiga bir necha marta yuborilganda, qanday o'zgarishlar keltirib chigarishini (fiznologik, morfologik, klinik va hokazo), shuningdek, o'ldiradigan miqdorlarni aniqlash maqsadida tajribalar o'tkazish surunkali yoki kimyoviy sinamalar deb ataladi. kimyoviy birikmalarni baholash. qo‘rg‘oshindan zaharlanish (saturnizm) qo'rg'oshin nafas orqali tushadi. bunda u to'ppa-to'g'ri katta qon aylanish doirasiga tushib, a'zolarga tarqaladi. qo'rg'oshindan zaharlanishda ilikning ta's irlanishi natijasida eritrotsitlarda bazofil donachalar hosil bo'la boshlaydi. bu faqat kasallikka xos belgi bo'lib hisoblanadi. bundan tashqari, qo'rg'oshindan zaharlanganda siydikda uning miqdori 0,1 mg/l dan oshadi.ba'zan qo'rg'oshin periferik asab sistemasiga ta'sir qiladi, shu tufayli parezlar(mushaklarning kuchsizlanishi yoki harakatlanishining qisman yo‘qolishi) yuzaga keladi, hatto yozuvchi mushaklar falajlanadi, zaharlanishning og'ir turida entsefalopatiya alomatlari kuzatiladi zaharlanishning oldini olish uchun bo'yoq o'mida qo'rg'oshin bo'yog'ini ishlatish, arra yasashda, qo'rg'oshindan taglik qilishda chinni hamda oyna sanoatida ishlatish …

3 / 14

harlangan odamning me’dasini kuydirilgan magneziy bilan (1 litr suvga 20 g) tezda chayish kerak. me'dani chayib bo'lgandan keyin ziddi-zahar 1 qismi temir sulfat eritmasiga 3 qism sovuq suv aralashtirib, bir choy qoshiqdan har 10-12 daqiqada (bemor qusishdan to’xtaguncha) ichirib turiladi, bundan tashqari, 5% li glyukoza eritmasi tomchilab hugna qilinadi. yurak faoliyatini yashilovchi dori-darmonlar ham beriladi. simob birikmalaridan zaharlanish alomatlari. zaharlangan odamning kongli ayniydi, ishtahasi pasayadi, ovqatdan keyin og'zi bemaza bo’ladi, holi qurib, qo'l-oyoqlari bo'shashadi, tishi, tomog'i, to'sh osti va qorni og’iydi. ko'pincha stomatit, gingivit yuzaga kelib, lab, lunj shishib ketadi, tomoq qizarib sal bosganda qonaydi. simob tutgan birikmalar asab sistemasiga ham kuchli ta’sir ko'rsatadi. ba'zi reflekslar yo'qolib, asab tolalari o'tgan joy og'rishi mumkin. qonda leykotsitoz va soe-ning oshganligi ko'rinadi, zaharlangan odam odatda yurak yoki nafas to’xtab qolishidan o’ladi. tibbly yordam. bemorga zudlik bilan shoshilinch tibbiy yordam ko'rsatish, me'dasini qayta-qayta chayish va qustiradigan dorilar berish, hugna qilish zarur. me'dani oqsil (3-4 …

4 / 14

aziy asab sistemasining faoliyati buziladi, bosh miyada bosimning oshish alomatlari, qon quyilishlari kuzatiladi. organizmda kislorod yetishmasligi oqibatida markaziy nerv sistemasi faoliyati buziladi. profilaktikasi. is gazi hosil bo'ladigan ish joylarini zich berkitish, havo tortgich o'rnatish tavsiya etiladi. is gazi hosil bo'ladigan ish joylarida markaziy nerv sistemasida o' zgarishlar bor kishilaming ishlashi mumkin emas. vodorod sulfiddan zaharlanish. vodorod sulfid (h,s) - rangsiz gaz bo’lib, hidi palag’da tuxum hidini eslatadi, 60,2°c da qaynaydi, zichligi havoga nisbatan 1,1912 ni tashkil qiladi. sanoatda vodorod sulfid metallarni birikmalardan cho’ktirishda, margimushdan kislotalarni tozalashda, sun'iy shoyi fabrikalarida, kimyo va teri zavodlarida hamda kimyoviy laboratoriyalarda, neft qazib olishda va qayta ishlashda hosil bo’ladi.kam miqdorda ta 'sir etganda (kon'yunktivit), ko'zdan yosh oqishi, yorug'likdan cho'chish, yuqori nafas a'zolarining yallig'lanishi, dispeptik o’zgarishlar kuzatiladi. uzoq muddat ta'sir qilganda markaziy nerv sistemasi, jumladan: muvozanatni saqlay olmaslik, tutqanoq, falajlik, keyinchalik bronxopnevmoniya hamda psixoz kuzatiladi. profilaktikasi - vodorod sulfid hosil bo'ladigan ish joylarini to'liq zichlash, havo …

5 / 14

in bilan ishlaganda gaz niqobdan foydalanish tavsiya qilinadi. benzoldan zaharlanish. benzol c,h, - xushbo'y suyuqlik. qaynash darajasi 76,6°c. uy haroratida parchalanadi, bug'i havodan 3 marta og'ir. sanoatda benzol yog'larni, loklarni, bo'yoqlarni, kauchukni eritish uchun ishlatiladi. o'tkir zaharlanish sanoatda kam uchraydi, bunda bosh og'rishi va aylanishi, bezovtalik, uzoq uxlash alomatlari, mushaklar tortishishi, hushni yo'qotish, taxikardiya, qon bosimining pasayishi kuzatiladi. surunkali kasallikda yog'ga boy nerv hujayralari, qon ishlab chiquvchi a'zolar shikastlanadi, milklardan, burundan qon oqadi. qonda oldin leykotsitoz, keyin leykopeniya, eritropeniya, gemoglobin kamayishi tufayli qon ivishi keskin kamayadi. surunkali zaharlangan odamlarda tashqi muhitning salbiy ta'siriga chidamliligi pasayadi va teriga tariqdek-tariqdek toshmalar toshadi. zaharlanishdan saqlanish uchun benzol o'rniga kam zaharli toluol, etil spirti ishlatish kerak. buning iloji bo'imasa, joylarni zich berkitish, havo so'rgich o'rnatish tavsiya qilinadi. e'tiboringiz uchun rahmat

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "kimyoviy birikmalar sanoatda va qishloq xo'jaligida qo'llanishi"

powerpoint presentation kimyoviy omillarni umumzaharli va maxsus ta'siri haqida tushuncha 212-b guruh o’quvchisi: habibulayeva umida kimyoviy birikmalar sanoatda va qishloq xo'jaligida keng miqyosda qo'llaniladi. kimyoviy birikmalar metallurgiya sanoatida, foydali qazilmalarni qazib olish, metallarni qayta ishlash sanoatida, plastmassa va sintetik qatrondan mahsulotlar olishda qo'llaniladi. zaharli birikmalarning organizmdan chiqishi siydik va ichak orgali asosan metallar, galoidlar, alkaloidlar, bo'yovchi moddalar va boshgalar chiqib ketadi. uchuvchi moddalar, masalan, alkogol, benzin, efir va boshqalar nafas a'zolari orqali, qo'rg'oshin, margimush esa siydik, sut bezlari orqali ham ajralishi mumkin. zaharli moddalar organizmdan chiqib ketayotib ikkilamchi zaharlanish belgilarini qoldiris...

This file contains 14 pages in PPTX format (71.8 KB). To download "kimyoviy birikmalar sanoatda va qishloq xo'jaligida qo'llanishi", click the Telegram button on the left.

Tags: kimyoviy birikmalar sanoatda va… PPTX 14 pages Free download Telegram