so’z birikmasi va so’z

PPTX 7 pages 833.4 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 7
so’z birikmasi va so’z so’z birikmasi va so’z soʻz birikmasi – ikki yoki undan ortiq mustaqil soʻzning tobe grammatik aloqa (moslashuv, boshqaruv yoki bitishuv) asosida birikishi natijasida hosil boʻlgan, borliqdagi narsa va hodisalarning nomini bildiradigan sintaktik tuzilma – nutq birligi: ignaning koʻzi, kitobni oʻqimoq, oydin kecha va boshqa. har qanday soʻz birikmasi birdan ortiq mustaqil soʻzning birikuvidan hosil boʻladi, tuziladi va ikki qismdan – hokim va tobe qismdan tashkil topadi: oliy maʼlumot (oliy – tobe qism, maʼlumot – hokim qism). so’z birikmasi soʻz birikmasi komponentlarining tarkibiga koʻra sodda va murakkab turlarga boʻlinadi. komponentlarining har biri bir soʻz shakliga teng boʻlgan soʻz birikmasi sodda soʻz birikmasi hisoblanadi: sayroqi qush, yigirma xonadon, tez yugurmoq kabi. komponentlari yoki ulardan biri birdan ortiq soʻzdan, soʻz birikmasidan iborat boʻlgan birikmalar murakkab soʻz birikmasi deyiladi. masalan, oliy maʼlumotli mutaxassis. soʻz birikmasi mazmun va ohang tugalligiga ega boʻlmaydi, fikr ifodalamaydi va shu xususiyati bilan sintaktik birlik boʻlmish …
2 / 7
o‘z birikmalari o‘rtasida ko‘p jihatdan o‘xshashliklar mavjud. bu o‘xshashliklar asosan quyidagilardan iboratdir: tilning asosini so‘zlar tashkil etadi. lekin har bir so‘z konkret bir ma’no ifodalagani bilan hali u tugal emas. so‘zlar bir-birlari bilan munosabatga kirishib, gap bo‘lgandagina tugal ma’no ifodalaydilar va nutq shakliga kiradi. lekin so‘zlar gap tarkibida xuddi munchoqni ipga tergani kabi birikmaydilar, ular gruppalashadi, so‘z birikmalari deb ataluvchi ma’lum qurilish xarakteriga ega bo‘lgan so‘z gruppalari o‘zaro birikadi. xullas, so‘zlar gap ichidagina yashaydilar va shundagina katta ahamiyatga ega bo‘ladilar. bu jihatdan so‘z birikmalari ham so‘zlarga juda yaqin turadi. ular ham nutqda, gapda yashaydilar. so‘zlar turlanadilar, tuslanadilar, o‘z formalarini o‘zgartiradilar. so‘zlarga xos bo‘lgan bu xususiyat so‘z birikmalarida ham saqlanadi. so‘z birikmalarining bosh so‘zi so‘z birikmasi tarkibida ham turlanish, tuslanish, forma o‘zgartirish xususiyatini saqlaydi. xulosa qilib aytganda, o‘zbek tilshunosligida so‘z birikmasi tuzilish strukturasiga ko‘ra, grammatik munosabatga kirishishiga ko‘ra, ba’zi shakllarda so‘zga, ba’zi o‘rinlarda gapga tenglanishiga ko‘ra murakkab tuzilma hisoblanadi. ular uchun …
3 / 7
so’z birikmasi va so’z - Page 3
4 / 7
so’z birikmasi va so’z - Page 4
5 / 7
so’z birikmasi va so’z - Page 5

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "so’z birikmasi va so’z"

so’z birikmasi va so’z so’z birikmasi va so’z soʻz birikmasi – ikki yoki undan ortiq mustaqil soʻzning tobe grammatik aloqa (moslashuv, boshqaruv yoki bitishuv) asosida birikishi natijasida hosil boʻlgan, borliqdagi narsa va hodisalarning nomini bildiradigan sintaktik tuzilma – nutq birligi: ignaning koʻzi, kitobni oʻqimoq, oydin kecha va boshqa. har qanday soʻz birikmasi birdan ortiq mustaqil soʻzning birikuvidan hosil boʻladi, tuziladi va ikki qismdan – hokim va tobe qismdan tashkil topadi: oliy maʼlumot (oliy – tobe qism, maʼlumot – hokim qism). so’z birikmasi soʻz birikmasi komponentlarining tarkibiga koʻra sodda va murakkab turlarga boʻlinadi. komponentlarining har biri bir soʻz shakliga teng boʻlgan soʻz birikmasi sodda soʻz birikmasi hisoblanadi: sayroqi qush, yigirma xonadon, tez y...

This file contains 7 pages in PPTX format (833.4 KB). To download "so’z birikmasi va so’z", click the Telegram button on the left.

Tags: so’z birikmasi va so’z PPTX 7 pages Free download Telegram